Η ιντελιγκέντσια της Αριστεράς προσεγγίζει τον πόλεμο στο Ιράν και στη Μέση Ανατολή βασισμένη στο κλασικό σχήμα ιμπεριαλισμός/αντιιμπεριαλισμός. Με οδηγό σκέψης ένα βιβλίο που έγραψε ο Λένιν το 1916 –«Ιμπεριαλισμός το ανώτατο στάδιο του καπιταλισμού»– προσπαθεί να αναλύσει την πραγματικότητα του 2026. Ετσι διαβάζω πως ο στόχος των ΗΠΑ είναι τα πετρέλαια του Ιράν ή κάτι ακόμα πιο απλοϊκό, πως το Ιράν αποτελεί το τελευταίο αντιιμπεριαλιστικό οχυρό στην περιοχή και για αυτό στοχοποιείται. Είναι επόμενο, όταν μια τόσο σύνθετη πραγματικότητα κάποιοι σχολιαστές την αναλύουν με ένα μόνον αναλυτικό εργαλείο, να καταλήγουν σε εκτιμήσεις που αγνοούν άλλες, πολύ πιο σημαντικές, παραμέτρους του προβλήματος. Το μήνυμα το έχουμε λάβει από τα νιάτα μας πως ο ιμπεριαλισμός είναι κακό πράγμα, αλλά κάπου και κάπως το μυαλό πρέπει να ξεκολλήσει από ένα βιβλίο που έκλεισε πάνω από έναν αιώνα ζωής. Η περίφημη μαρξιστική θεωρία περί οικονομικής βάσης και πολιτικού εποικοδομήματος έχει ταλαιπωρήσει γενιές διανοητών.
Προφανώς από αριστερούς και σοσιαλδημοκράτες των ίσων αποστάσεων διαφεύγει ένα σημαντικό στοιχείο. Μερικά κράτη δρουν, αν εκτιμήσουν πως απειλούνται. Το αίσθημα της ασφάλειας κυριαρχεί στον τρόπο σκέψης αυτών που αποφασίζουν, και ενεργούν είτε προληπτικά είτε κατασταλτικά. Ουδείς εχέφρων άνθρωπος θα αμφισβητήσει πως η αφετηρία των όσων διαδραματίζονται σήμερα στη Μέση Ανατολή βρίσκεται στην 7η Οκτωβρίου 2023. Πιθανόν κάποιοι «προοδευτικοί» να έχουν τις ενστάσεις τους επ’ αυτού, αλλά όσο πιο πίσω πάμε τη συζήτηση, τόσο πιο άβολη θα είναι για αυτούς, ιδίως αν καταλήξουμε στον πρώτο αραβοϊσραηλινό πόλεμο.
Ουδείς εχέφρων άνθρωπος θα αμφισβητήσει πως η αφετηρία των όσων διαδραματίζονται σήμερα στη Μέση Ανατολή βρίσκεται στην 7η Οκτωβρίου 2023.
Το Ισραήλ την 7η Οκτωβρίου βίωσε ένα εθνικό τραύμα, καθώς διαπίστωσε πως οι φραστικές απειλές πέρασαν σε άλλο επίπεδο διότι έγιναν πράξη. Οι σχεδιαστές της τρομοκρατικής επίθεσης ήθελαν –κατά τη δική τους παραδοχή– να αναδιαμορφώσουν την κατάσταση στην ευρύτερη περιοχή και το πέτυχαν. Το Ισραήλ συνειδητοποίησε πως δεν είναι αρκετό να τσακίσει τα κλαδευτήρια. Το ουσιώδες ήταν να εξουδετερώσει το χέρι που τα κινούσε. Και αυτό κάνει. Ας μην ψάχνουμε για ιμπεριαλισμούς εκεί που δεν υπάρχουν, ούτε να βαφτίζουμε ένα αιμοσταγές καθεστώς σε κράτος αντίστασης στη νέα τάξη πραγμάτων. Οι αγιατολάδες αντιστέκονται για να σώσουν τον εαυτό τους και την επανάστασή τους. Θα μπορούσαν κάλλιστα, αλλάζοντας πολιτική εδώ και πολλά χρόνια, να ενταχθούν στο παγκόσμιο οικονομικό σύστημα, αντί να δαπανούν τρισεκατομμύρια δολάρια για να εξαφανίσουν μιαν άλλη χώρα από τον χάρτη, με την οποία δεν έχουν κοινά σύνορα. Σε ποια μαρξιστική ανάλυση χωράει αυτή η αυτοκτονική συμπεριφορά;
Ο Φρέντυ Γερμανός, πριν από μισόν αιώνα, έγραφε πως τον ανιαρό άνθρωπο τον χαρακτηρίζει η προσπάθειά του να αποδείξει ότι η ειρήνη είναι προτιμότερη από τον πόλεμο και η υγεία από την αρρώστια. Αν ζούσε σήμερα, θα έπληττε αφόρητα από τα σχόλια πολλών τηλεοπτικών αναλυτών.
