Από την 1η Ιανουαρίου του 2026 η Ελλάδα εισήλθε σιωπηλά (υπερβολικά σιωπηλά είναι η αλήθεια) στο κλαμπ των χωρών του ορίου των 30 χλμ./ώρα. Τι σημαίνει αυτό;
Με την ενεργοποίηση και του τελευταίου άρθρου του νέου Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας, το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας μέσα σε κατοικημένες περιοχές ορίζεται στα 30 χιλιόμετρα την ώρα, από τα 50 χλμ. που ίσχυαν μέχρι το τέλος του 2025. Υπάρχουν εξαιρέσεις; Ναι: Σε μονόδρομους στους οποίους υπάρχουν δύο τουλάχιστον λωρίδες κυκλοφορίας, σε οδούς διπλής κατεύθυνσης με τουλάχιστον δύο λωρίδες ανά κατεύθυνση και σε οδούς διπλής κατεύθυνσης με διαχωριστική νησίδα, το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας ορίζεται στα 50 χιλιόμετρα την ώρα.
Με απλά λόγια: στα ατελείωτα στενά δρομάκια του λεκανοπεδίου (το 28% του συνολικού οδικού δικτύου αντιστοιχεί σε μονόδρομους) δεν επιτρέπεται να τρέχουμε με το Ι.Χ. μας σαν αλλόφρονες που μας κυνηγάνε προϊστορικοί τριχωτοί βάρβαροι με χλαμύδες.
Με τη νέα χρονιά το ανώτατο όριο ταχύτητας στις πόλεις μας έπεσε στα 30 χλμ./ώρα, αλλά ποιος πραγματικά το ξέρει;
Το όριο των 30 χλμ./την ώρα δεν το ανακαλύψαμε εμείς από μόνοι μας. Πρόκειται για βασική οδηγία της Ε.Ε. στο πλαίσιο της εμπέδωσης μιας νέας κουλτούρας οδικής ασφάλειας μέσα στις πόλεις, προκειμένου να καταστεί ασφαλέστερη η χρήση μικροοχημάτων (ποδήλατα, πατίνια κλπ.) και απελπιστικά αργή (και ως εκ τούτου λιγότερο ελκυστική) η οδήγηση Ι.Χ.
Υπάρχει, όμως, ένα ακόμα, ευαίσθητο σημείο: Επιστημονικά ευρήματα δείχνουν ότι σε περίπτωση δυστυχήματος με θύμα πεζό, η σύγκρουση δεν θα αποβεί μοιραία για τον τελευταίο εφόσον το όχημα «τρέχει» μέχρι 30 χλμ. την ώρα. Αντίθετα, με το προηγούμενο όριο των 50 χλμ., τα πράγματα είναι πολύ λιγότερο αισιόδοξα.
Αυτά ορίζει ο νέος ΚΟΚ, και μπράβο μας. Το τι (συνεχίζει να) συμβαίνει στους δρόμους των ελληνικών πόλεων είναι μια διαφορετική ιστορία. Πόσοι από τους οδηγούς μας γνωρίζουν τι έχει αλλάξει; Η εφαρμογή του νέου ορίου δεν συνοδεύτηκε από κάποια σοβαρή ενημερωτική καμπάνια που να προωθεί και να υποστηρίζει πολιτικά και κοινωνικά το μέτρο. Στα πακτωμένα αθηναϊκά στενάκια, Ι.Χ. και μηχανάκια μοιάζουν να μη δίνουν και πολύ μεγάλη σημασία στο νομοθετικό έργο. Για να μοιραστώ μια κοινή εμπειρία, ποιος «κανονικός» Ελληνας οδηγός δεν έχει πιάσει τον εαυτό του να πατάει ανεξήγητα γκάζι σε ένα στενό στο Παγκράτι ή στην Κυψέλη μόνο και μόνο επειδή δεν υπάρχει σε απόσταση 100 μέτρων άλλο αυτοκίνητο ή γιατί κάπως έτσι αισθάνεται ότι παίρνει το αίμα του πίσω για το μποτιλιάρισμα που έφαγε λίγη ώρα νωρίτερα στη Συγγρού ή στην Κηφισίας;
Αλλά ποτέ δεν είναι αργά για να ενημερωθεί ο κόσμος. Το όριο των 30 χλμ. αποτελεί κοινωνική κατάκτηση και συνιστά ορόσημο για μια πιο ανθρώπινη πόλη. Θα πρέπει να είμαστε περήφανοι και όχι να την κρύβουμε σαν να μη συνέβη ποτέ.
