Ηταν ωραίο το σόου που είδαμε στην Αγκυρα. Και εξαιρετικώς χρήσιμο. Δεν αναφερόμαστε μόνο στον τόνο καταλλαγής που υπήρχε στις δηλώσεις των δύο ηγετών, αλλά στον σχεδόν θεατρικό τρόπο που οι υπουργοί των δύο χωρών αντάλλαξαν τα κείμενα των συμφωνιών που υπεγράφησαν.
Αυτές οι συμφωνίες, όσο μικρές κι αν φαίνονται, είναι πολύ μεγάλες για τους μαγαζάτορες των ακριτικών νησιών μας, που με τις επισκέψεις των Τούρκων τουριστών βρήκαν τρόπο να επιβιώσουν και να μείνουν τα παιδιά τους στον τόπο τους. Και είναι πολλαπλώς χρήσιμο για την Ελλάδα να παραμένουν οι νέοι στη Λέσβο, στη Σάμο, στη Χίο κ.α.
Δεν ξέρουμε τι καρπούς θα αποφέρει η συνεργασία του «Enterprise Greece» με το «Invest in Turkiye», αλλά δεν θα το μάθουμε ποτέ αν δεν δοκιμάσουμε. Αυτό που ξέρουμε, διότι το ζήσαμε, είναι η χρησιμότητα της εκατέρωθεν αρωγής όταν χτυπάει ο Εγκέλαδος. Και θα γίνει πολυτιμότερη αν ενισχυθεί, όπως συμφωνήθηκε, η διμερής συνεργασία στον τομέα της ετοιμότητας έναντι σεισμών.
Το σόου ήταν χρήσιμο διότι, κατά κάποιον τρόπο, οπτικοποιήθηκε η σύνθετη πραγματικότητα που διέπει τις διεθνείς σχέσεις. Μπορούμε να διαφωνούμε σε κάποια πράγματα, αλλά μπορούμε να συμφωνήσουμε σε άλλα. Είναι μικρά τα τελευταία; Οπως τα δει κανείς, αλλά οι οπαδοί τού «όλα ή τίποτα» οδηγούν τις χώρες τους στο τίποτα, διότι το «όλα» είναι ασαφές –τείνει προς το άπειρο– και το «τίποτα» συγκεκριμένο: μηδέν στα ελληνικά, σιφίρ στα τουρκικά.
Βεβαίως, οι μεγάλες διαφορές Ελλάδας – Τουρκίας δεν επιλύθηκαν, αν και διαισθανόμαστε ότι κάτι ψήνεται για το καθ’ όλα παράλογο τουρκικό casus belli. Από την άλλη, κάποια στιγμή πρέπει να αναρωτηθούμε αν η υφαλοκρηπίδα είναι πράγματι μεγάλη διαφορά ή γίνεται μεγάλη επειδή διαφωνούμε, ή επίσης τι πρακτικό αποτέλεσμα θα έχει η επίλυσή της. Μπορούμε, π.χ., να φανταστούμε πλατφόρμες άντλησης υδρογονανθράκων στο χιλιοτραγουδισμένο Αιγαίο μας; Το θέμα είναι ότι αυτές οι διαφορές δεν μπορούν τώρα να επιλυθούν, αφού ο Ταγίπ Ερντογάν στηρίζεται στους παλαιοεθνικιστές του Μπαχτσελί και ο Κυριάκος Μητσοτάκης νιώθει την ανάσα των δεξιών νεολαϊκιστών που τον περιμένουν στη γωνία.
Οπως και να έχει το πράγμα, όμως, τα «ήρεμα νερά» είναι πολύτιμη εξέλιξη για τις δύο χώρες, οι οποίες μαστίζονται από μυριάδες προβλήματα και δεν χρειάζονται άλλο ένα. Ζούμε πενήντα χρόνια με τη διαφορά στην υφαλοκρηπίδα. Καλό είναι να λυθεί, έστω για συμβολικούς λόγους, αλλά δεν θα χαθεί ο κόσμος αν την υποστούμε μερικά χρόνια παραπάνω. Το κακό είναι να χάνουμε ευκαιρίες συνεργασίας που έχουν οικονομικό διάφορο για τις δύο χώρες, και ιδιαιτέρως για τα νησιά του Αιγαίου.
