Ο Δημήτρης Αναστασάκης επέστρεψε στην Ελλάδα με μεταπτυχιακό από το Yale και έχοντας εργαστεί ως μεταδιδακτορικός ερευνητής στο Εθνικό Ινστιτούτο Υγείας των ΗΠΑ. Η έρευνά του εστιάζεται στις αλληλεπιδράσεις RNA – πρωτεϊνών και στη συμβολή τους στη ρύθμιση της γονιδιακής έκφρασης. Η Ιωάννα Κεκλίκογλου, με διδακτορικό στο Γερμανικό Κέντρο Ερευνας της Χαϊδελβέργης για τον καρκίνο και μεταδιδακτορικό στο Πολυτεχνείο της Λωζάννης, όπου έκανε σημαντικές ανακαλύψεις για τους μηχανισμούς ανθεκτικότητας καρκινικών όγκων, εργάστηκε στην Ιατρική Σχολή του Queen Mary στο Λονδίνο, αλλά ο νόστος την έφερε στην πατρίδα.
Και οι δύο είναι σήμερα επίκουροι καθηγητές στο Πανεπιστήμιο Κρήτης. Επίσης, το 2024 κέρδισαν, μέσα από μια ιδιαίτερα ανταγωνιστική διαδικασία στην οποία συμμετείχαν κορυφαίοι επιστήμονες από πολλές χώρες, χρηματοδότηση από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Μοριακής Βιολογίας (EMBO), ο οποίος προωθεί την αριστεία στις βιοεπιστήμες στην Ευρώπη.
«Ηρθα στην Ελλάδα για να βοηθήσω τον τόπο μας και βρίσκω μόνο εμπόδια. Αν τα πράγματα ζορίσουν και άλλο, δεν απο- κλείεται να αναγκαστώ να ξαναφύγω».
Μη βιαστείτε να μιλήσετε για brain gain, ούτε να χαμογελάσετε έμπλεοι εθνικής υπερηφάνειας. Η ιστορία δεν έχει καλό τέλος. Το πρόγραμμα του EMBO προβλέπει πενταετή επιχορήγηση για τη συγκρότηση επιστημονικής ομάδας και εργαστηρίου, με ευρωπαϊκή και εθνική συμμετοχή. Ομως η Ελλάδα, εκ των υστέρων, αρνείται –μέσω της Γενικής Γραμματείας Ερευνας και Καινοτομίας– ότι έχει δεσμευθεί να συμμετάσχει. Και οι δύο επιστήμονες έχουν μείνει μετέωροι. Χωρίς χρήματα. Χωρίς τη δυνατότητα να συνεχίσουν την έρευνά τους.
«Για το εργαστήριο και την καριέρα μου οι επιπτώσεις είναι δραματικές. Εχουμε κάνει ένα πλάνο, το οποίο δεν μπορούμε να υλοποιήσουμε. Ντρέπομαι όταν συνομιλώ με συναδέλφους από το εξωτερικό και αναγκάζομαι να τους εξηγήσω ότι για 35.000 ευρώ τον χρόνο –τόση θα ήταν η ελληνική συμμετοχή– η χώρα μου δεν με στηρίζει. Ηρθα στην Ελλάδα για να βοηθήσω τον τόπο μας και βρίσκω μόνο εμπόδια. Αν τα πράγματα ζορίσουν και άλλο, δεν αποκλείεται να αναγκαστώ να ξαναφύγω», λέει στην «Κ» η Ιωάννα. «Δεν ζητάμε να μας χαρίσουν τίποτα. Αυτά τα χρηματοδοτικά προγράμματα έχουν πολλαπλά οφέλη – και όχι μόνο για εμάς που τα εξασφαλίζουμε: ανοίγουν θέσεις εργασίες, νέοι άνθρωποι μένουν στη χώρα, αναβαθμίζεται ποιοτικά το ελληνικό ερευνητικό περιβάλλον», προσθέτει ο Δημήτρης. «Ξέρετε τι μας έχουν πει ανεπίσημα; “Αν είχατε κάποιον βουλευτή συγγενή ή γνωστό, θα είχε λυθεί το θέμα.” Είναι θλιβερό να συνειδητοποιείς, ως επιστήμονας, ότι η ΓΓΕΚ δεν δρα με γνώμονα την έρευνα και την καινοτομία, αλλά ως μια δημόσια υπηρεσία χωρίς όραμα».
Με λίγα λόγια: Τους θέλουμε πίσω, τους διώχνουμε ξανά…
