«Δυο πράγματα είναι σίγουρα στη ζωή», έλεγε ο Βενιαμίν Φραγκλίνος. «Ο θάνατος και οι φόροι». Στην Ελλάδα είναι τρία, αφού προστίθενται και οι ερωτήσεις των δημοσιογράφων για τις μετεκλογικές συνεργασίες. Πρώτος στόχος –ίσως επειδή είναι της μόδας– τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ, τα οποία σε όποιο πάνελ βρεθούν και σε όποια συνέντευξη σταθούν αντιμετωπίζουν –έξι χρόνια τώρα!– την ίδια ερώτηση: «Mετά τις εκλογές με ποιον θα συνεργαστείτε;».
«Με τον Πανσερραϊκό», είναι μια καλή απόκριση, αλλά ουδείς την εκστομίζει. Σύμφωνοι! Είναι παράλογη απάντηση, αλλά σάμπως είναι λογική η ερώτηση; Σε ένα τόσο ρευστό σκηνικό, όπου δεν ξέρουμε καν ποια κόμματα τελικώς θα κατεβούν, τι ποσοστά θα πάρουν, κάθε απάντηση δεν είναι απλώς παρακινδυνευμένη. Είναι άστοχη. Αλλά ακόμη κι αν ζούσαμε σε ένα σταθερό περιβάλλον, ο πρώτος που πρέπει να ερωτηθεί είναι η κυβέρνηση, αφού το μόνο που δείχνουν οι δημοσκοπήσεις είναι η σταθερή πρωτιά της δίχως αυτοδυναμία. Το ΠΑΣΟΚ είναι δεύτερο και σε κάποιες δημοσκοπήσεις τρίτο· τι είναι το κόμμα, τι είναι το ζουμί του; Οσοι λοιπόν ανησυχούν τόσο πολύ για την «κυβερνητική σταθερότητα», ρωτάνε πρώτα αυτόν που ηγείται και κατόπιν επιμένουν στον τρίτο-δεύτερο.
Βεβαίως, το λογικό θα ήταν να συνεργαστεί η Ν.Δ. με το ΠΑΣΟΚ. Εχουν πολλά κοινά, με πρώτο το μισό υπουργικό συμβούλιο. Το έχουν κάνει επιτυχώς και στο παρελθόν. Μόνο που υπάρχουν περισσότερα εμπόδια. Δεν αναφερόμαστε στο μισό (απ’ όσο έχει απομείνει) ΠΑΣΟΚ που αριστεροκοιτάζει, αλλά σε πράξεις και παραλείψεις του πρωθυπουργού που έχουν διαβρώσει την αναγκαία εμπιστοσύνη. Υπάρχει το κορυφαίο ζήτημα των υποκλοπών και το γεγονός ότι ακόμη και σήμερα, παρά την απόφαση του ΣτΕ, η κυβέρνηση αρνείται να ενημερώσει επισήμως για τους λόγους της παρακολούθησης του αρχηγού του ΠΑΣΟΚ.
Δυστυχώς στην πολιτική, όπως και στη ζωή, η συναίνεση είναι σαν την εμπιστοσύνη. Δεν παραδίδεται, κερδίζεται.
Υπάρχουν οι διαρκείς επικοινωνιακές τρικλοποδιές που βάζει ο μηχανισμός της κυβέρνησης σε όλη την αντιπολίτευση, αλλά πρωτίστως στο ΠΑΣΟΚ. Αυτό καθαυτό το ερώτημα περί μετεκλογικών συνεργασιών διακινείται από το θηριώδες επικοινωνιακό απαράτους της Ν.Δ. (και μετά, για λόγους δημοσιογραφικής ευκολίας, το αναπαράγουν όλοι), που στόχο έχει να στριμώξει την αξιωματική αντιπολίτευση. Λένε τα στελέχη της Ν.Δ. ότι όποτε το ΠΑΣΟΚ συμπλέει με τη Ζωή Κωνσταντοπούλου κερδίζει το αυθεντικό, εξ ου και η Πλεύση Ελευθερίας εμφανίζεται κάποιες φορές δεύτερο κόμμα. Αληθές, αλλά γιατί να μην ισχύει και για την έστω ρητορική σύμπλευση με τη Ν.Δ.;
Το βασικό όμως είναι ότι το γυαλί ράγισε στην αναθεώρηση του 2019. Πριν από τις εκλογές τα κόμματα –συμπεριλαμβανομένου του ΣΥΡΙΖΑ– ψήφισαν την αποσύνδεση της εκλογής του Προέδρου της Δημοκρατίας από την υποχρεωτική προκήρυξη πρόωρων εκλογών. Ομως, η ισχυρή πλειοψηφία που πρότεινε την αναθεώρηση (224 ψήφοι) επέτρεψε στη μετεκλογική Βουλή να αναθεωρήσει το άρθρο κατά το δοκούν με απλή πλειοψηφία. Παρά τις αντιδράσεις της αντιπολίτευσης, που ζητούσε να εκλέγεται ο/η Πρόεδρος με τουλάχιστον 151 ψήφους, η Ν.Δ. προσέθεσε στην πέμπτη ψηφοφορία να μπορεί να εκλεγεί ΠτΔ με 75 ψήφους! Τότε μάλιστα ο πρωθυπουργός δήλωνε στη Βουλή ότι «είναι αυτονόητο ότι η συνταγματική πρόβλεψη για τελική εκλογή του Προέδρου της Δημοκρατίας με απλή πλειοψηφία δεν αναιρεί –το επαναλαμβάνω: δεν αναιρεί– την πολιτική ευθύνη της εκάστοτε πλειοψηφίας να αναζητεί πρόσωπο το οποίο θα εξασφαλίζει τη μεγαλύτερη δυνατή συναίνεση. Αλλωστε και αυτή η επιλογή θα είναι πάντα ανοιχτή στην κρίση των πολιτών» (25.11.2019). Είδαμε πόσο καλά πήγε αυτό με την εκλογή της μονοκομματικής επιλογής του Κώστα Τασούλα πριν από έναν χρόνο.
Δυστυχώς στην πολιτική, όπως και στη ζωή, η συναίνεση είναι σαν την εμπιστοσύνη. Δεν παραδίδεται, κερδίζεται. Το χειρότερο, δε, είναι ότι δύσκολα χτίζεται κι εύκολα καταστρέφεται.
