Διάβασα πως η συμφωνία που υπεγράφη μεταξύ Ευρωπαϊκής Ενωσης και Ινδίας ήταν το αποτέλεσμα εικοσαετούς διαπραγμάτευσης. Εκ πρώτης όψεως, φαίνεται παράλογο και ανησυχητικό. Μια γενιά συζητήσεων δεν είναι λίγο. Από την άλλη, βάζεις κάτω κάποια δεδομένα και διαπιστώνεις πως μια τέτοια σημαντική συμφωνία –μεταξύ ενός κράτους του οποίου ο πληθυσμός αυξανόταν ραγδαία, το ίδιο και η οικονομική του ανάπτυξη, και μιας συλλογικότητας με αριθμό κρατών που μέσα στην εικοσαετία γνώρισε και δύο διευρύνσεις και μία αποχώρηση– θέλει τον χρόνο της για την τελική της κατάληξη.
Μέσα στην εικοσαετία προέκυπταν συνεχώς νέα δεδομένα εξαιτίας των προαναφερθέντων λόγων, τα οποία έθεταν νέα προβλήματα που έπρεπε να επιλυθούν. Σε αυτό το σημείο έμπαιναν και τα συμφέροντα των κρατών-μελών της Ε.Ε., που μερικές φορές, στο πλαίσιο αυτών των διαπραγματεύσεων, ήταν αντιτιθέμενα μεταξύ τους. Ετσι, δεν είναι τυχαίο πως απαιτήθηκαν είκοσι χρόνια για να υπογραφεί αυτή η συμφωνία.
Κάθε επιλογή έχει ένα τίμημα. Το μοντέλο συγκρότησης και λειτουργίας της Ε.Ε. έχει την πολιτική του αποκρυστάλλωση στη φιλελεύθερη, ανοικτή δημοκρατία, απέναντι σε ολοκληρωτικά και αυταρχικά καθεστώτα.
Φυσικά, αν οι διαδικασίες ενοποίησης της Ευρωπαϊκής Ενωσης «έτρεχαν» με διαφορετικούς ρυθμούς, τέτοιου μεγέθους αποφάσεις ενδεχομένως να απαιτούσαν πολύ λιγότερο χρόνο για να ολοκληρωθούν. Αυτό είναι ένα εγγενές πρόβλημα της Ευρώπης μας, το γνωρίζουμε, αλλά προφανώς δεν υπάρχουν οι αντικειμενικές και κυρίως οι υποκειμενικές προϋποθέσεις για να αντιμετωπιστεί. Και αυτό το εγγενές πρόβλημα είναι το βασικό όπλο στα χέρια των εχθρών της Ε.Ε. Αναποφασιστικότητα, ατολμία, γραφειοκρατία με τη μορφή συνεχών ρυθμίσεων. Από την άλλη μεριά, όμως, η Ε.Ε. έτσι προχωράει. Με διάλογο και συμβιβασμούς.
Η ιδέα της Ευρώπης των δύο ταχυτήτων ξεθώριασε, καθώς μπλέχτηκαν οι ταχύτητες. Πλέον, κάποιες «ενάρετες» χώρες έχασαν το πιστοποιητικό της αρετής τους και κάποιες «αμαρτωλές» είδαν το φως το αληθινό και ανέκαμψαν. Αλλαξαν ταχύτητα. Συνεπώς, για το σπίτι μας άλλος δρόμος δεν υπάρχει, παρά μόνον αυτός που περπατάμε εδώ και δεκαετίες.
Δεν είναι τυχαίο πως αυτό το συγκεκριμένο μοντέλο της Ευρωπαϊκής Ενωσης έχει την πολιτική του αποκρυστάλλωση στη φιλελεύθερη, ανοικτή δημοκρατία, απέναντι σε ολοκληρωτικά και αυταρχικά καθεστώτα. Κάθε επιλογή έχει ένα τίμημα. Εμείς αποφασίζουμε τι θέλουμε, εμείς ιεραρχούμε στόχους με το ανάλογο κάθε φορά κόστος.
