Η βαρύτερη συνέπεια της πατροπαράδοτης πολιτικοποίησης μιας τραγωδίας είναι η απομάκρυνση του κέντρου βάρους του ολέθρου από τον καυτό πυρήνα του, που είναι η ελλιπής πρόληψη, η μικρή συχνότητα και αποτελεσματικότητα των ελέγχων, η ανεπάρκεια των μηχανισμών εποπτείας. Στη δραματική περίπτωση της «Βιολάντα», το φιτίλι για τον πολιτικό καβγά και καύσιμο για τη συντήρηση της «φωτιάς» ήταν τα ασύμπτωτα αριθμητικά μεγέθη των εργατικών ατυχημάτων.
Αποτελεί σοβαρό πρόβλημα η ασυμφωνία των δεδομένων, όμως η διαμάχη δεν αφορούσε την απουσία κοινής γλώσσας για ένα τόσο κρίσιμο ζήτημα όπως η υγεία στην εργασία· έμεινε στην κομματικά αξιοποιήσιμη επιφάνεια και, πρωτίστως, μετατόπισε τον κύριο αχό από τις φονικές αιτίες του συγκεκριμένου δράματος στους εσαεί αποκλίνοντες σπαρακτικούς αριθμούς. Από τους οποίους, βεβαίως, δεν βγαίνει άκρη. Για το 2022, η Επιθεώρηση Εργασίας παρουσιάζει 46 εργατικά δυστυχήματα, η ΕΛΣΤΑΤ 35, η ΟΣΕΤΕΕ (Ομοσπονδία Συλλόγων Εργαζομένων Τεχνικών Επιχειρήσεων Ελλάδος) 104. Για το 2023, η Επιθεώρηση Εργασίας 47, η ΕΛΣΤΑΤ 51, η Eurostat 37, η ΟΣΕΤΕΕ 179. Για το 2024, η Επιθεώρηση Εργασίας 48, η ΟΣΕΤΕΕ 149. Για το 2025, η Επιθεώρηση Εργασίας 42, η ΟΣΕΤΕΕ 201.
Η Eurostat έχει επισημάνει την πιθανότητα υποκαταγραφής εργατικών ατυχημάτων. Εξαιτίας μη αναφοράς τους ή διαφορετικών κριτηρίων στον χαρακτηρισμό ενός ατυχήματος ως εργατικού; Για παράδειγμα, εντάσσονται στην οδυνηρή λίστα των θυμάτων οι εργαζόμενοι σε εργολαβίες, αγροτικές εργασίες, οι απασχολούμενοι με μπλοκάκι, οι ανασφάλιστοι ή μόνον οι μισθωτοί πλήρους απασχόλησης; Καταγράφεται ως εργατικό δυστύχημα ο θάνατος από επαγγελματική ασθένεια; Δεν θα έπρεπε να εφαρμοστεί κάποτε ένα ενιαίο σύστημα καταγραφής όλων των συμβάντων στην εργασία, η οποία είναι ευλογία –χωρίς τη δουλειά η ζωή σαπίζει έλεγε ο Καμύ–, αλλά και θανάσιμη παγίδα εάν δεν τηρούνται όροι ασφαλείας; Διότι τα κοινά αδιαμφισβήτητα δεδομένα είναι που αποσείουν την αμφιβολία περί μη ορθής καταγραφής της απώλειας ανθρώπινης ζωής. Και μετατρέπουν το στατιστικό μέγεθος σε εργαλείο παρέμβασης και ισχυρό δίχτυ προστασίας.
Προς στιγμήν, οι αριθμοί, μεγαλύτεροι ή μικρότεροι, μοιάζουν μόνο να εξυπηρετούν κομματικές θέσεις, και ας κρύβουν πίσω τους απροσμέτρητη οδύνη. Και σύντομα, όταν ο ορυμαγδός της επικαιρότητας θα ρίξει πάνω τους σκόνη, θα πάψουν να απασχολούν. Αραγε, πόσο γρήγορα θα ξεχαστούν οι πέντε της «Βιολάντα»;
