Τον Ιούνιο του 2023 ψήφισαν λίγο περισσότεροι από τους μισούς εγγεγραμμένους στους εκλογικούς καταλόγους και η συμμετοχή ανήλθε στο 53,74%. Τον Μάιο, στην πρώτη αναμέτρηση των διπλών εκλογών της ίδιας χρονιάς, είχαν ψηφίσει 787.341 περισσότεροι ψηφοφόροι, με τη συμμετοχή να είναι στο 61,76%.
Οι δημοσκοπικές μετρήσεις των τελευταίων μηνών προσπαθούν να χαρτογραφήσουν ένα πολιτικό τοπίο που παραπέμπει σε κινούμενη άμμο: πιθανές πολιτικές πρωτοβουλίες, προοπτική ίδρυσης νέων κομμάτων, διάχυτη δυσαρέσκεια στους ψηφοφόρους, απαισιοδοξία για τις προοπτικές που διαμορφώνονται, ανησυχία και αβεβαιότητα για τις διεθνείς εξελίξεις συνθέτουν ένα περιβάλλον εξαιρετικά δύσκολο όσον αφορά την ανίχνευση των προθέσεων του εκλογικού σώματος.
Ενα κρίσιμο ερώτημα, η απάντηση του οποίου μπορεί να επηρεάσει και να μεταβάλει καθοριστικά το αποτέλεσμα των επόμενων εκλογών, όποτε αυτές γίνουν, είναι αν θα εγκαταλείψουν τον καναπέ οι ψηφοφόροι που επιλέγουν την αποχή και ο αριθμός τους σταθερά αυξάνεται εδώ και αρκετά χρόνια.
Το συγκρουσιακό κλίμα που διαμορφώνεται στην κεντρική πολιτική σκηνή θα λειτουργήσει σαν αφυπνιστική πόλωση ή θα ενισχύσει ένα κλίμα αποστροφής και απαξίωσης που δείχνει να κυριαρχεί σε σημαντικό μέρος των ψηφοφόρων; Τα εκκολαπτόμενα νέα κόμματα και τα θέματα που προτάσσουν ως δική τους ατζέντα, συμβαδίζουν με τις ανησυχίες και τις αγωνίες αυτού του ακροατηρίου, που γυρίζει την πλάτη στις εκλογές; Και πόσο καθοριστικός μπορεί να είναι ο παράγων αποχή σε μια εκλογική αναμέτρηση;
Οι αριθμοί των διπλών εκλογών του 2023 είναι αποκαλυπτικοί: η μείωση του αριθμού των ψηφοφόρων που έφτασαν στην κάλπη τον Ιούνιο ήταν ένας από τους παράγοντες που έφεραν οκτακομματική Βουλή. Στις εκλογές του Μαΐου, με τη μεγαλύτερη συμμετοχή, ήταν πέντε τα κόμματα που κατάφεραν να περάσουν το 3% και να εξασφαλίσουν την είσοδό τους στη Βουλή.
Είναι χαρακτηριστική η περίπτωση της Πλεύσης Ελευθερίας: τον Μάιο του 2023 έλαβε 170.424 ψήφους, αλλά το ποσοστό της διαμορφώθηκε σε 2,89%, με το κόμμα να μένει εκτός Βουλής.
Τον Ιούνιο του 2023, αν και ο αριθμός των ψήφων που πήρε μειώθηκε στις 165.523, εξαιτίας της μειωμένης προσέλευσης στις κάλπες το ποσοστό ανέβηκε στο 3,17% και το κόμμα μπήκε στη Βουλή.
Επομένως, ίσως η καθοριστική παράμετρος για την επίδραση των εκκολαπτόμενων νέων κομμάτων δεν είναι το πόσο θα «ψαλιδίσουν» τα ποσοστά των άλλων κομμάτων, αλλά εάν θα ενεργοποιήσουν ψηφοφόρους που μέχρι τώρα απείχαν, εξέλιξη που μπορεί να επιφέρει μεγάλες ανατροπές στο εκλογικό αποτύπωμα.
