Τον περασμένο χρόνο ο κόσμος άλλαξε πολύ περισσότερο απ’ ό,τι η Ελλάδα. Το 2026 δεν θα είναι στάσιμο – ούτε εδώ ούτε στον υπόλοιπο πλανήτη. Το νέο έτος απαιτεί μεγάλη προσοχή από την κυβέρνηση, την αντιπολίτευση, και τον Τύπο. Οι πολίτες έχουμε την ευθύνη να κρίνουμε ποιους θα ακολουθήσουμε και ποιους θα απορρίψουμε, ώστε να διαμορφωθεί ένα ευρύ μέτωπο με σοβαρή αντίληψη για το πού βρισκόμαστε και να υπάρξει αποτελεσματική διαχείριση των προκλήσεων.
Μαζί με τους εξοπλισμούς, επείγει η διπλωματική θωράκιση εντός Ευρώπης, ώστε οι μεγαλύτερες χώρες-μέλη να καταλάβουν πως η επιθετικότητα της Τουρκίας αφορά και αυτές και την Ενωση.
Το γενικευμένο κλίμα ανομίας και εγωκεντρικού μερκαντιλισμού που εισήγαγε στη διεθνή πολιτική σκηνή ο Αμερικανός πρόεδρος Τραμπ (συνδυασμός δυναμικής παρέμβασης και αδιαφορίας για τις συνέπειες) ενθαρρύνει τις μεγάλες δυνάμεις κι άλλες χώρες να κινηθούν όπως θέλουν ώστε να κερδίσουν εδάφη και επιρροή εις βάρος άλλων. Η Ελλάδα και η Κύπρος βρίσκονται πάνω στην πρώτη γραμμή πιθανών εξελίξεων. Οχι μόνο επειδή αντιμετωπίζουμε την πάντα δύσκολη Τουρκία, αλλά επειδή η ολοένα στενότερη σχέση με το Ισραήλ επισείει νέους κινδύνους. Με τον Τραμπ να στηρίζει το Ισραήλ, αλλά την ίδια ώρα να μη φαίνεται να έχει σοβαρό σχέδιο για το πώς θα εξελιχθεί η περιοχή, το Ισραήλ και η Τουρκία εξελίσσονται στις δύο ισχυρότερες δυνάμεις της Μέσης Ανατολής. Αυτό αναγκάζει την Ελλάδα (όπως και την Κύπρο) να ενισχύσει τη σχέση της με το Ισραήλ. Ετσι, σε έναν κόσμο όπου οι διεθνείς περιορισμοί στη βία ολοένα αποδυναμώνονται, η Ελλάδα και η Κύπρος συνδέονται με μία από τις δύο επιθετικές, αναθεωρητικές δυνάμεις της περιοχής. Η σχέση αυτή, η απρόβλεπτη πολιτική των ΗΠΑ και ο αναγκαίος εξοπλισμός που προκαλεί η τουρκική επιθετικότητα αυξάνουν την ανάγκη για ολοένα μεγαλύτερη διπλωματική και αμυντική θωράκιση, προκαλώντας νέο εκνευρισμό στην Αγκυρα. Καθώς η Τουρκία έχει εμπλακεί σε πολλά μέτωπα (από το κουρδικό ζήτημα και την καταπάτηση δημοκρατικών δικαιωμάτων εντός συνόρων έως τη γειτονική Συρία, τον Λίβανο, τη Λιβύη και τη Σομαλία), η αντιπαλότητα με το Ισραήλ αυξάνει τις πιθανότητες η Αγκυρα να βρεθεί σε δύσκολη θέση κάποια στιγμή. Επειδή και εκεί (όπως κι εδώ) η εξωτερική πολιτική είναι άρρηκτα δεμένη με τις εσωτερικές πολιτικές εξελίξεις, ο Ερντογάν πάντα αναζητεί κάποιο νέο αφήγημα για να ενθουσιαστούν οι ψηφοφόροι και να ξεχάσουν τις αποτυχίες του. Η εποχή μάς διδάσκει πως η στασιμότητα δεκαετιών μπορεί να τιναχθεί στον αέρα όποτε η Τουρκία αναζητήσει ηρωικό αφήγημα στο εξωτερικό. Επιπλέον, σοβαρό πρόβλημα για την Ελλάδα και την Κύπρο είναι η βάναυση καταπάτηση της διεθνούς νομιμότητας στη Γάζα και στη Δυτική Οχθη από το Ισραήλ, όπως και η ισραηλινή αναγνώριση της ανεξαρτησίας της Σομαλιλάνδης (αποσχισθείσας από τη Σομαλία), καθώς Αθήνα και Λευκωσία βασίζονται στο διεθνές δίκαιο ως θεμέλιο της αντιμετώπισης της τουρκικής επιθετικότητας.
Ενώ οι ΗΠΑ δηλώνουν ότι βρίσκονται στο πλάι της Ελλάδας και της Κύπρου στη συμμαχία με το Ισραήλ, ουδείς μπορεί να είναι σίγουρος ότι ο Τραμπ θα εμπόδιζε τη («σύμμαχο στο ΝΑΤΟ») Τουρκία εάν και όταν κινηθεί ο «φίλος του» Ερντογάν. Ομως, δεν μπορούμε παρά να εναποθέτουμε τις ελπίδες μας στις ΗΠΑ, καθώς η Ευρώπη φαίνεται ανέτοιμη να αντιμετωπίσει την τουρκική επιθετικότητα. Γι’ αυτό, μαζί με τους εξοπλισμούς, επείγει η διπλωματική θωράκιση εντός Ευρώπης, ώστε οι μεγαλύτερες χώρες-μέλη να καταλάβουν πως η επιθετικότητα της Τουρκίας αφορά και αυτές και την Ενωση (και τη Βρετανία), πως δεν είναι απλώς ευκαιρία για νέες εμπορικές συναλλαγές με αυτήν. Από την ανταπόκρισή τους θα κριθεί και η σοβαρότητα των ηγετών της Ευρώπης και η προοπτική για σταθερότητα στην περιοχή μας.
