Η ουσιαστικότερη τομή, εντός του πλαισίου της Μεταπολίτευσης, είναι η προ ∆ιαδικτύου περίοδος (π.∆.) και η μετά ∆ιαδίκτυο (μ.∆.). Τυχεροί όσοι πολιτικοί ηγέτες έζησαν και δραστηριοποιήθηκαν στην π.Δ. εποχή. Αν μη τι άλλο διέσωσαν, όσο ζούσαν, το κύρος τους και την αξιοπρέπειά τους και δεν γνώρισαν τη χλεύη ενός διαδικτυακού εσμού, δηλαδή ενός οργανωμένου συστήματος το οποίο, καλυμμένο πίσω από την ανωνυμία, αποσκοπεί στην ηθική πρωτίστως εξόντωση των αντιπάλων. Σε ένα τέτοιο περιβάλλον και ο Κωνσταντίνος Καραμανλής και ο Ανδρέας Παπανδρέου, δηλαδή οι πατριάρχες των δύο μεγάλων κομμάτων, θα γίνονταν ο στόχος αυτού του οργανωμένου στρατού των τρολ.
Με το Διαδίκτυο αναμφίβολα κυκλοφορεί τάχιστα η εικόνα και η πληροφορία, ενώ πλέον έχουν αναπτυχθεί μηχανισμοί που ελέγχουν τη γνησιότητα αμφοτέρων. Αυτά είναι τα θετικά του, καθώς αστραπιαία σχεδόν βλέπουμε τι γίνεται εκεί όπου κάποιος κρατάει ένα κινητό και καταγράφει ένα γεγονός. Από την άλλη μεριά, η δυνατότητα που έχει ο κάθε φανατικός να παρουσιάζει τις θέσεις του απελευθερώνει απίστευτες δυνάμεις, μια και οι κρυφοί ομοϊδεάτες του βρίσκουν στο πρόσωπό του τη δική τους έκφραση. Καταλαβαίνουν πως είναι πολλοί, πάρα πολλοί, άρα έχουν δύναμη.
Φανατικοί και συνωμοσιολόγοι υπήρχαν και στην π.Δ. εποχή. Αλλά ποτέ δεν διεκδίκησαν με αξιώσεις την είσοδό τους στο Κοινο- βούλιο, ούτε έστησαν πανελλαδικά δίκτυα πολιτικής επιρροής.
Από το σημείο αυτό και μετά αναπτύσσεται η γνωστή αμφίδρομη σχέση. Κάποιοι θα επιδιώξουν να εκφράσουν όλους αυτούς τους φανατικούς και τους «περίεργους». Ετσι γεννιούνται οι συλλογικότητες, οι οποίες έχουν αποκληθεί αντισυστημικές και πολλές εξ αυτών συμμετέχουν, ύστερα από λίγο, ενεργά στην κεντρική πολιτική σκηνή αρκετών κρατών. Δηλαδή φανατικοί και συνωμοσιολόγοι δεν υπήρχαν στην π.Δ. εποχή; Υπήρχαν, αλλά ήταν εγκλωβισμένοι στον μικρόκοσμο του καφενείου και της παρέας, αποτελώντας αποδεκτές γραφικές περιπτώσεις. Ποτέ δεν διεκδίκησαν με αξιώσεις την είσοδό τους στο Κοινοβούλιο, ούτε έστησαν πανελλαδικά δίκτυα πολιτικής επιρροής.
Στο ερώτημα που μοιραία ανακύπτει, πότε η πολιτική ζωή –και όχι μόνον της πατρίδας μας– ήταν ευπρεπέστερη και αξιοπρεπέστερη, δίνω ανεπιφύλακτα την απάντηση: Στην προ Διαδικτύου εποχή. Και δυστυχώς, επειδή η δυναμική των γεγονότων δεν αναστρέφεται, θα ζούμε καταστάσεις σαν την Τράπεζα της Ανατολής και τις επιστολές του Ιησού.
