Το 2025 ήταν αναμφισβήτητα η χρονιά του Ντόναλντ Τραμπ – και η επιβεβαίωση πως η Ιστορία μπορεί να αποτελείται από ένα σύνολο πολλών ταυτόχρονων εξελίξεων, αλλά καθοριστικό ρόλο παίζουν κάποια άτομα, είτε για τη θετική είτε για την αρνητική τους επιρροή. Ο Αμερικανός πρόεδρος κατάφερε να πλήξει βαρύτατα ό,τι λειτουργούσε καλά, να επιδεινώσει όλα τα προβλήματα (της χώρας του και του κόσμου) και να υπονομεύσει βαθύτατες πανανθρώπινες έννοιες –όπως η ηθική συμπεριφορά, ο σεβασμός για τη ζωή, η ανάγκη της επιστήμης και της έρευνας– σαν να ήταν αναλώσιμες, συγκυριακές συνθήκες. Ετσι, το 2025 κυριάρχησε μια απότομη οπισθοδρόμηση, καθώς δρομολογημένες λύσεις (π.χ. ο περιορισμός των καυσαερίων) εκτροχιάστηκαν και δύσκολες υποθέσεις ή έγιναν πιο πολύπλοκες (όπως η Ουκρανία) ή υπέστησαν τόσο απλοϊκή αντιμετώπιση, που απλώς περιμένουμε την επόμενη επιδείνωση (όπως η Μέση Ανατολή). Γι’ αυτό, μαζί με τον Τραμπ, το 2025 ήταν η χρονιά και κάθε είδους αυταρχικού καθεστώτος και όσων δεν νοιάζονται για την επιδείνωση της κλιματικής κρίσης.
Κάποια στιγμή θα υπάρξει σοβαρή αντίδραση στην αχαλίνωτη επίθεση εναντίον Αμερικανών πολιτών, εναντίον συμμαχικών χωρών και εναντίον χωρών που είναι –ή που ο Αμερικανός πρόεδρος θεωρεί– αντίπαλες.
Εως πριν από λίγα χρόνια, ουδείς θα προέβλεπε ότι το πρώτο τέταρτο του 21ου αιώνα θα σημαδευόταν από τέτοια ανατροπή, ότι θα μπορούσε να αναδειχθεί ηγέτης της μεγαλύτερης οικονομικής και στρατιωτικής δύναμης που γνώρισε ποτέ ο κόσμος ένας άνθρωπος σαν τον Τραμπ. Εξελέγη πρόεδρος όμως δύο φορές. Μετά την πρώτη θητεία του, και με όσα έχει πει έκτοτε, οι ψηφοφόροι γνώριζαν πολύ καλά τι είναι ο Τραμπ. Εκτός από τη στήριξη των ψηφοφόρων, βέβαια, αυτός δεν θα είχε αναδειχθεί πάλι πρόεδρος εάν δεν τον βοηθούσε η συγκυρία: από τη μία, ένα Δημοκρατικό Κόμμα και ένας πρόεδρος που υποτιμούσαν τις ανησυχίες των πολιτών σε πολλά ζητήματα (και υποτιμούσαν τη λαϊκή απήχηση του Τραμπ) και, από την άλλη, ένα ισχυρότατο και έμπειρο κίνημα αντίδρασης εναντίον της πολιτικής των δικαιωμάτων, των περιορισμών στις επιχειρήσεις, της στήριξης των πιο αδύναμων της αμερικανικής κοινωνίας και του κόσμου, που ήταν αποφασισμένο να εξασφαλίσει την επιστροφή του Τραμπ στην εξουσία και έτσι να προωθήσει τα συμφέροντα και τις ιδεοληψίες των χρηματοδοτών του.
Ο «Τραμπ στην εξουσία», λοιπόν, είναι συνδυασμός του μοναδικού αυτού ατόμου με ένα έμπειρο και επίμονο κίνημα οικονομικών, πολιτικών και δικαστικών παραγόντων. Οσο συνεχίζεται αυτή η συμπαιγνία, ο πρόεδρος θα προωθεί τα δικά του προσωπικά και οικογενειακά συμφέροντα, τις δικές του ιδεοληψίες, ενώ οι ιδεολόγοι του Project 2025 θα αποδομούν το κράτος και θα ξηλώνουν κοινωνικά κεκτημένα των τελευταίων εκατό χρόνων από το New Deal έως το δικαίωμα στην άμβλωση. Το μοναδικό σοβαρό σημείο τριβής μεταξύ του Τραμπ και των ισχυρών υποστηρικτών του είναι ότι διαλύει το παγκόσμιο σύστημα εμπορίου με αυθαίρετους δασμούς, ενώ αυτοί επιδιώκουν εμπόριο χωρίς φραγμούς. Εκτός απ’ αυτό, κάποια στιγμή θα υπάρξει σοβαρή αντίδραση στην αχαλίνωτη επίθεση εναντίον Αμερικανών πολιτών, εναντίον συμμαχικών χωρών και εναντίον χωρών που είναι –ή που ο Τραμπ θεωρεί– αντίπαλες (με εξαίρεση τη Ρωσία του Βλαντιμίρ Πούτιν). Το 2026 θα δείξει εάν κάτι αλλάζει – εάν καταψηφιστούν υποψήφιοι που εγκρίνει ο Τραμπ στις ενδιάμεσες εκλογές για το Κογκρέσο τον Νοέμβριο. Η αλλαγή εξαρτάται, επίσης, από το εάν οι Ευρωπαίοι και άλλοι (πρώην;) σύμμαχοι μπορέσουν να συσπειρωθούν ώστε να καλύψουν το κενό στην παγκόσμια ασφάλεια που αφήνει η μεταστροφή των ΗΠΑ σε δύναμη ανατροπής, και να παρουσιάσουν ενιαίο μέτωπο που θα τους προστατεύσει εναντίον της ανερμάτιστης πολιτικής του Τραμπ. Αλίμονο εάν το 2026 ο Τραμπ και οι φίλοι του συνεχίσουν τη σημερινή πορεία.
