Δεν είναι η πρώτη φορά που η Ελλάδα προβάλλεται και ως χειμερινός τουριστικός προορισμός στο εξωτερικό. Διαθέτει το ανάγλυφο και τη φυσική ομορφιά για να θέλξει επισκέπτες, ακόμη κι αν τα χιόνια καθυστέρησαν να πέσουν σε κάποιες βουνοκορφές της. Υπάρχει, όμως, μια κομβική παράμετρος η οποία ακόμη δεν έχει ρυθμιστεί. Τι θα συμβεί εάν κατά τη διάρκεια κάποιας δραστηριότητας σε απομακρυσμένο σημείο σημειωθεί κάποιο ατύχημα; Πώς, με ποιον τρόπο και πόσο αποτελεσματικά θα ανταποκριθεί ο κρατικός μηχανισμός;
Κάθε φορά που σημειώνεται κάποιο ατύχημα σε ορεινή δραστηριότητα, μια μερίδα πολιτών στέκεται στην «ατομική ευθύνη». Υποστηρίζουν ότι ο κρατικός μηχανισμός δεν πρέπει να ασχολείται «με ανθρώπους που ρισκάρουν τη ζωή τους» – παραβλέποντας ότι ένα σοβαρό ατύχημα μπορεί να συμβεί ακόμη και σε ήπια πεζοπορική δραστηριότητα ή ότι η κακιά στιγμή μπορεί να παρασύρει και τον πιο καταρτισμένο ορειβάτη. Αυτή η προσέγγιση, όμως, αδυνατεί να δει τη μεγαλύτερη εικόνα.
Από τη στιγμή που η Ελλάδα επιλέγει να προτάξει και το χειμερινό τουριστικό μοντέλο, θα αυξηθεί ο αριθμός των πολιτών που επισκέπτονται αυτά τα μέρη, αλλά και η πιθανότητα να προκύψουν νέα ατυχήματα. Ποιος τελικά θα τα διαχειριστεί;
Το 2022, με αφορμή τον θάνατο του αθλητή της εθνικής ομάδας αναρρίχησης Ερμή Θεοχαρόπουλου, στα Τζουμέρκα, ψηφίστηκε νόμος για τον Εθνικό Μηχανισμό Εναέριας Διάσωσης και Αεροδιακομιδών. Μέχρι και σήμερα δεν έχει υλοποιηθεί. Μεταξύ άλλων προβλέπει τη μίσθωση ειδικά στελεχωμένων ελικοπτέρων, που θα μπορούσαν να προστρέξουν όχι μόνο στα βουνά, αλλά και όπου θα υπήρχε ανάγκη επείγουσας επέμβασης.
Καθώς αυτός ο σχεδιασμός παραμένει στα χαρτιά, την εναέρια διάσωση αναλαμβάνουν μέχρι και σήμερα τα πτητικά μέσα των Ενόπλων Δυνάμεων. Σε αρκετές περιπτώσεις, ελικόπτερα που έχουν σχεδιαστεί για να επιχειρούν σε τελείως διαφορετικές συνθήκες καλούνται να δράσουν σε ένα αφιλόξενο τοπίο, με ό,τι αυτό συνεπάγεται.
Κανείς δεν μπορεί να εγγυηθεί με σιγουριά ότι τα ελικόπτερα θα φθάσουν εγκαίρως στον προορισμό τους. Ενδεικτική είναι και η πρόσφατη περίπτωση του δυστυχήματος στο φαράγγι του Αμπά στην Κρήτη. Το πρώτο ελικόπτερο ξεκίνησε από τη Λήμνο, παρουσίασε βλάβη κατά τον ανεφοδιασμό του και καθηλώθηκε. Το δεύτερο απογειώθηκε το επόμενο πρωί από τη Ρόδο, αλλά όταν προσέγγισε το σημείο δεν μπόρεσε να βοηθήσει λόγω συνθηκών. Περιμένοντας πάνω από 20 ώρες στην ορθοπλαγιά, χωρίς ιατρική εκτίμηση των τραυμάτων του, ο 37χρονος πέθανε προτού μεταφερθεί στο νοσοκομείο.
