Ο Αδόλφος Χίτλερ έπαιξε στην αντεπίθεση των Αρδενών το τελευταίο του χαρτί. Εβλεπε πως το ανατολικό μέτωπο ήταν σταθεροποιημένο και εκτιμούσε πως το αδύνατο σημείο των Συμμάχων βρισκόταν στο δυτικό μέτωπο και ειδικά στο κενό που παρουσιαζόταν μεταξύ των αμερικανικών και των βρετανικών δυνάμεων. Εκεί κτύπησε τα ξημερώματα της 16ης Δεκεμβρίου 1944. Ενας στρατός 200.000 ανδρών μαζί με την 6η Στρατιά τεθωρακισμένων των SS υπό τον στρατηγό Ζεπ Ντίτριχ, κινήθηκε μέσω του δάσους των Αρδενών για να προελάσει προς την Αμβέρσα που ήταν ο στρατηγικός στόχος. Οι στρατηγοί Ρούντστεντ και Μόντελ θεωρούσαν αυτόν τον στόχο μαξιμαλιστικό, αλλά δεν τολμούσαν να καταθέσουν τη διαφωνία τους ενώπιον του Χίτλερ ο οποίος διατηρούσε ακόμα τη βασική του ικανότητα να κάνει το ανέφικτο να μοιάζει με εφικτό.
Ολοι οι στρατηγοί του είχαν δώσει όρκο πίστης σε αυτόν, κάτι που αποτελούσε το μοναδικό στοιχείο της στρατιωτικής τους τιμής και τον μοναδικό λόγο συνέχισης του πολέμου, ενώ η ήττα φαινόταν προδιαγεγραμμένη. Ηταν ολοφάνερο ότι το «άνευ όρων» των Συμμάχων έφερε το «μέχρις εσχάτων» των Γερμανών. Η υπακοή των στρατηγών ακόμα και σε διαταγές που τις έβρισκαν καταστροφικές ήταν αδιαπραγμάτευτη. Ετσι, ο Γκουντέριαν, αρχηγός του Γενικού Επιτελείου, αν και ζητούσε επιμόνως τη μεταφορά δυνάμεων από το δυτικό στο ανατολικό μέτωπο δεν παραιτήθηκε, αλλά βίωσε την ατιμωτική αντικατάστασή του από τον Χανς Κρεπς.
Με την αντεπίθεση στις Αρδένες σε τι απέβλεπε ο Χίτλερ; Οπως έγραφαν μεταπολεμικά στα απομνημονεύματά τους στρατηγοί του –με την απαραίτητη δόση αυτοπροστασίας τους– ο Χίτλερ κατέβαλε μια τελευταία προσπάθεια να διαπραγματευθεί με καλύτερους όρους με τους Αμερικανοβρετανούς, σπάζοντας το ταπεινωτικό «άνευ όρων». Εκτιμούσε, ζώντας στις ψευδαισθήσεις του, πως οι Αμερικανοί δεν θα άντεχαν τόσο μεγάλες ανθρώπινες απώλειες στο δυτικό μέτωπο όπου είχαν ήδη καταγράψει 265.000 νεκρούς και τραυματίες.
Η αντεπίθεση εκφυλίστηκε λόγω έλλειψης καυσίμων και λόγω αδυναμίας ανεφοδιασμού των προκεχωρημένων δυνάμεων καθώς όλα τα σιδηροδρομικά και οδικά δίκτυα είχαν καταστραφεί από τους συμμαχικούς βομβαρδισμούς. Ο Γκουντέριαν είχε πει μετά τον πόλεμο πως στις 24 Δεκεμβρίου η αντεπίθεση ήταν φανερό πως είχε αποτύχει. Για τους Συμμάχους η αντεπίθεση αυτή αποτέλεσε ένα σοκ που ξεπεράστηκε γρήγορα.*
Εκείνον τον μήνα κατέστη σαφές πως η ναζιστική Γερμανία θα ηττάτο άνευ όρων και πως η Ελλάδα δεν θα έπεφτε στα χέρια των κομμουνιστών.
Στην Αθήνα από τις 17 Δεκεμβρίου είχε ολοκληρωθεί η άφιξη των βρετανικών δυνάμεων που κινούνταν μέσω της λεωφόρου Συγγρού προς το κέντρο της πρωτεύουσας εκκαθαρίζοντας από τους Ελασίτες τις συνοικίες που βρίσκονταν στα αριστερά και στα δεξιά της λεωφόρου. Στις 20 Δεκεμβρίου φαινόταν πλέον ότι ο ΕΛΑΣ είχε αποτύχει να καταλάβει την Αθήνα, ασχέτως αν η ηγεσία του ΚΚΕ δεν το είχε αντιληφθεί.
Μέσα στον Δεκέμβριο του 1944 κατέστη σαφές πως η ναζιστική Γερμανία θα ηττάτο άνευ όρων και πως η Ελλάδα δεν θα έπεφτε στα χέρια των κομμουνιστών.
* Ιαν Κέρσοου «Γερμανία 1944-1945» εκδ. Κλειδάριθμος, σελ. 311.
