Λίγες ώρες προτού εξαπολύσει την επιχείρηση οριστικής ισοπέδωσης της Γάζας, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπέντζαμιν Νετανιάχου περιέγραψε στους συμπατριώτες του το όραμα μιας «υπερ-Σπάρτης», μιας στρατιωτικοποιημένης κοινωνίας, περιστοιχισμένης από εχθρούς, που θα είναι οικονομικά αυτάρκης – ένα απομονωμένο χερσαίο νησί στη Μέση Ανατολή. Είναι ενδιαφέρον, μα πάνω από όλα προσβλητικό, ότι οι ακροδεξιοί ηγέτες ανά τον κόσμο επικαλούνται την αρχαία Ελλάδα κάθε φορά που θέλουν να εξυμνήσουν την ανωτερότητά τους.
Το έκανε εν μέσω πανδημίας η συνωμοσιολόγος τραμπική βουλευτής Μάρτζορι Τέιλορ Γκριν φορώντας μάσκα με το σύνθημα «Μολών Λαβέ» και προκάλεσε το σκωπτικό σχόλιο του Βρετανού ιστορικού Ρίτσαρντ Κλογκ στην «Κ» ότι οι Ιδρυτές Πατέρες των ΗΠΑ «θα γυρίζουν στον τάφο τους, μαζί με τον Λεωνίδα». Υπάρχει κάτι που πρέπει να μας προβληματίσει κι εδώ. Μας αρέσει η οικειοποίηση της αρχαίας ελληνικής ιστορίας από τον κατηγορούμενο για γενοκτονία Ισραηλινό πρωθυπουργό και την οπαδό του QAnon; Τι θέλουμε να εκπροσωπούμε στον κόσμο; Ποια είναι η «αυτοεικόνα» που θέλουμε να προβάλλουμε στη διεθνή κοινότητα; Ποια είναι η αντίληψή μας για τη χώρα μας; Μια στερεοτυπική μνήμη «κλέος-φιλοξενία-κέφι και φιλότιμο»;
Το σκεφτόμουν αυτό με αφορμή την απονομή της ελληνικής ιθαγένειας στον Γκόγκα Λεντιάν, τον Αλβανό «ήρωα του Αράχθου», που έπεσε στο ποτάμι με κίνδυνο της ζωής του για να σώσει δύο παιδιά. Τα ΜΜΕ κάνουν λόγο για «τιμητική πολιτογράφηση», όπως και εκείνη του Γιάννη Αντετοκούνμπο. Ελληνες αξίζουν να γίνουν –χαριστικά– μόνον όσοι βάζουν πολλά καλάθια, παίζουν στο ΝΒΑ ή κάνουν ηρωικές πράξεις. Ο Λεντιάν ζει είκοσι χρόνια στη χώρα μας, είναι εργάτης γης κι έχει αυτιστικό παιδί. Αν δεν είχε πέσει στα ορμητικά νερά αυθόρμητα, χωρίς δεύτερη σκέψη, «δεν θα γινόταν Ελληνας ποτέ».
Αλβανοί, Γεωργιανοί, Φιλιππινέζοι, Νιγηριανοί μένουν και εργάζονται δεκαετίες στη χώρα. Πληρώνουν φόρους. Τα παιδιά τους ντύνονται τσολιαδάκια και παρελαύνουν την 25η Μαρτίου. Οι ίδιοι βολοδέρνουν στις υπηρεσίες για να ανανεώσουν τις άδειες εργασίας τους. Δεν μπορούν να ταξιδέψουν πουθενά. Οφείλουν να πληρώσουν εκατοντάδες ευρώ, να ξέρουν τι είναι η φανουρόπιτα και ποιο το μεγάλο χιτ της Αλίκης Βουγιουκλάκη, να πληρούν εισοδηματικά κριτήρια. Μόνο με γυμνάσια μπορούν να αποκτήσουν την ιθαγένεια: όχι τιμητικά, αλλά ατιμωτικά.
