Στο τελευταίο μέρος του βιβλίου «Τι ονειρεύονται τα ανδροειδή; Από την ανακάλυψη της φωτιάς στα smartphones. Μια σύντομη ιστορία της τεχνολογίας (μτφρ.: Κρίτων Ηλιόπουλος, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης), ο Ντέιβιντ Κάγιε πραγματεύεται, μεταξύ άλλων, το ζήτημα της βιοτεχνολογίας και της τεχνητής νοημοσύνης.
Οπως αναγνωρίζει και ο ίδιος, ο όρος «βιοτεχνολογία» παραπέμπει σε κάτι πολύ τεχνικό (εργαστήρια κτλ.) ή εξωτικό (βιονικοί άνθρωποι, συγχώνευση υπολογιστών με ανθρώπους).
Και όμως δεν είναι. Οπως γράφει, «αν έχεις εμβολιαστεί κατά της COVID-10 (θα έπρεπε), τότε έχεις ήδη έρθει σε επαφή με τη βιοτεχνολογία. Το ίδιο ισχύει κι αν έχεις πάρει κάποιο αντιβιοτικό, αν έχεις πιει ένα ποτήρι κρασί ή γάλα, ή αν έχεις φάει κάποιο σνακ από καλαμπόκι».
Με άλλα λόγια, η βιοτεχνολογία είναι παντού, σήμερα όμως ειδικά παραπέμπει σε πιο αμφιλεγόμενες δυνητικές πρακτικές όπως είναι η κλωνοποίηση ανθρώπων, κάτι που έχει απαγορεύσει σε όλες τις χώρες ο ΟΗΕ.
Και, βέβαια, ο Κάγιε κλείνει το βιβλίο του με τη συζήτηση περί τεχνητής νοημοσύνης (Τ.Ν.) και τη χρήση της ρομποτικής στη στρατιωτική τεχνολογία. «Η γέννηση της Τ.Ν.», γράφει, «μπορεί να τοποθετηθεί στην ίδια στιγμή που γεννήθηκε και η πληροφορική, της οποίας η ιστορία, κατά κάποιον τρόπο, δεν παύει να είναι η ιστορία της αναζήτησης της διεύρυνσης ή της υπέρβασης της ανθρώπινης νοημοσύνης».
Η ιστορία ξεκινά τον 19ο αιώνα με σταθμό, στον 20ό, στην περίπτωση του Αλαν Τιούρινγκ, του Βρετανού μαθηματικού που διερωτήθηκε πολύ νωρίς αν «μπορεί άραγε μια μηχανή να σκέφτεται».
Σήμερα, η Τ.Ν. συνδέεται στενά με την έννοια των αλγορίθμων. Επ’ αυτού, ο Κάγιε προσπαθεί να μας προσγειώσει (κάπως). Οι αλγόριθμοι, σημειώνει, είναι «απλώς ένα σύνολο οδηγιών που ακολουθούμε βήμα-βήμα για να λύσουμε ένα πρόβλημα. (…) Οι αλγόριθμοι δεν υπάρχουν μονάχα στον κόσμο της πληροφορικής. Μια συνταγή μαγειρικής είναι ένας αλγόριθμος».
Βεβαίως, στη μαγειρική πολλά εξαρτώνται από το άτομο που μαγειρεύει, ενώ στην πληροφορική ακολουθείται πάντοτε ο ίδιος τυφλός τρόπος σε όλες τις μηχανές. Και όχι μόνον αυτό: όπως μια μαγείρισσα μπορεί να βάζει πολύ αλάτι, έτσι κι ένας αλγόριθμος μπορεί να έχει προκαταλήψεις «και αυτό είναι κάτι για το οποίο επικρίνονται».
Το βέβαιο είναι ότι η Τ.Ν. επηρεάζει τις ζωές μας σε πάρα πολλούς τομείς, όπως η ιατρική. Αραγε η εξέλιξή της θα επιβεβαιώσει τα εφιαλτικά δυστοπικά σενάρια τύπου «Terminator»; Δεν χρειάζεται να φτάσουμε έως εκεί, λέει ο Κάγιε. Αρκεί η «εξόρυξη» δεδομένων από την ιδιωτική μας ζωή ή η πρόκληση μεγάλων ανισορροπιών στην οικονομία και στην εξουσία, δημιουργώντας έτσι «κοινωνίες πιο ευάλωτες, ταραχώδεις, ασταθείς και λιγότερο αποτελεσματικές».
Αυτό το τελευταίο το βιώνουμε ήδη σε ένα βαθμό.
