Με βάση τα νούμερα, η κυβέρνηση θα μπορούσε να είχε εξαγγείλει πολύ υψηλότερες μειώσεις φόρων από το βήμα της ΔΕΘ. Στο επτάμηνο του έτους (Ιαν. – Ιούλιος) το πρωτογενές πλεόνασμα άγγιξε τα 8 δισ. ευρώ έναντι στόχου 3,6 δισ. ευρώ και το πακέτο που αθροίζουν οι φορολογικές ελαφρύνσεις μαζί με τα κοινωνικά μέτρα στήριξης δεν ξεπερνά το 1,7 δισ. ευρώ.
Ο λόγος είναι συγκεκριμένος και αφορά τη συνειδητή επιλογή ο δημοσιονομικός χώρος να είναι μεγάλος για να διοχετευτεί στην αποπληρωμή του χρέους. Η μερίδα του λέοντος από το πλεόνασμα-μαμούθ, το οποίο προκύπτει από το κυνήγι των εισοδημάτων σε μια οικονομία με ορισμένους από τους υψηλότερους φορολογικούς συντελεστές διεθνώς, δεν επιστρέφεται σε μειώσεις φόρων. Ούτε σε δημόσιες επενδύσεις ή σε κάποιο ρεσιτάλ κοινωνικής πολιτικής. Χρησιμοποιείται για πρόωρες εξοφλήσεις του δημόσιου χρέους που έχουν κληροδοτήσει οι αμαρτίες του παρελθόντος. Περίπου 30 δισ. ευρώ θα αποπληρωθούν έως το 2031, δηλαδή μία δεκαετία νωρίτερα από τη λήξη τους· μόνο τον ερχόμενο Δεκέμβριο, το ελληνικό κράτος θα καταβάλει για τον σκοπό αυτό 5 δισ. ευρώ.
Με άλλα λόγια, το κράτος επιλέγει να συλλέξει πάνω από δύο φορές τον στόχο των εσόδων με βάση τις διεθνείς υποχρεώσεις του, για να εξοφλήσει πρόωρα ένα μέρος του χρέους. Το γεγονός αυτό απογοητεύει τους εργαζομένους και τις επιχειρήσεις. Καθησυχάζει ωστόσο τους εταίρους της Ελλάδας στην Ε.Ε. και στις διεθνείς αγορές, από τις οποίες ενίοτε ξεπροβάλλουν επενδυτές που επιλέγουν να τοποθετήσουν κεφάλαια στη χώρα μας· δεν είναι μικρό πράγμα σε μια περίοδο με υψηλά επίπεδα κινδύνου για δημοσιονομικά επεισόδια από την Ευρώπη μέχρι τις ΗΠΑ.
Υπάρχει όμως και η άποψη ότι μια γενναία άμεση μείωση των φόρων θα προκαλούσε ένα καλώς εννοούμενο σοκ στην αγορά, οδηγώντας στο ίδιο και καλύτερο δημοσιονομικό αποτέλεσμα, αφού θα είχε απελευθερώσει την οικονομική δραστηριότητα· θα πετύχαινες τους στόχους σου μέσα από πραγματικά υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης.
Οι φορολογικές μειώσεις τις οποίες ανακοίνωσε η κυβέρνηση δεν είναι αμελητέες. Δεν σηματοδοτούν όμως μια διαρθρωτική μείωση των βαρών που θα άλλαζε τη δομή της οικονομίας. Αποτελούν τονωτικές ενέσεις που δεν αλλάζουν τη μεγάλη εικόνα, ιδίως στο όνομα του δημογραφικού. Η κυβέρνηση παίζει άμυνα. Φοβάται την επίθεση στη φορολογική πολιτική. Καλώς ή κακώς; Οσο δεν τολμάει, το ερώτημα θα παραμένει αναπάντητο.
ΥΓ.: Το οικονομικό επιτελείο επικαλείται δικαίως τους περιορισμούς από τους δημοσιονομικούς κανόνες της Ε.Ε. οι οποίοι θέτουν περιορισμούς στον τρόπο κατανομής του πρωτογενούς πλεονάσματος. Συλλέγεις όμως περισσότερα για να δώσεις πίσω περισσότερα; Ισως έχεις κάνει μεγαλύτερη ζημιά. Ας μειωθεί τουλάχιστον το χρέος.
