Πού ήταν κρυμμένος τόσος «φιλοσημιτισμός» στην Ελλάδα και δεν τον βλέπαμε; Οι φλογερές αναρτήσεις υπέρ της πολιτικής Νετανιάχου –ή έστω κατά των Παλαιστινίων εν γένει– στα κοινωνικά δίκτυα πρέπει πλέον να είναι περισσότερες από τα άρθρα υπέρ της πολιτικής του Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς τη δύσκολη δεκαετία του 1990.
Θα συμφωνήσουμε ότι οι αποτυπώσεις στην οθόνη δεν είναι καλός δείκτης. Υπάρχει ένας ηλίθιος αλγόριθμος που τροφοδοτεί όλους μας με όλο και περισσότερα άρθρα, σαν αυτά που ήδη έχουμε διαβάσει. Επομένως, η εικόνα μπορεί να είναι πλασματική και ο εγγενής αντισημιτισμός στη χώρα να βαστάει γερά. Ας μην ξεχνάμε ότι υπήρξαν πογκρόμ κατά Εβραίων στο θρήσκευμα συμπολιτών μας, στη Θεσσαλονίκη το 1931, στην Κέρκυρα το 1891 και αλλαχού, πολύ πριν έρθουν οι ναζί στην Ελλάδα.
Επιπλέον, έρευνα που δημοσιεύθηκε από την οργάνωση «Anti-Defamation League» το 2014 έδειξε ότι «η χώρα μας εμφανίζεται ως η πιο αντισημιτική στην Ευρώπη, με ποσοστό 69%». Μεγαλύτερο ποσοστό Ελλήνων, σε σχέση με άλλους Ευρωπαίους, υιοθετεί τα στερεότυπα που φτιάχτηκαν για μια ομάδα πληθυσμού η οποία απλώς έχει διαφορετικό θρήσκευμα: «Οι Εβραίοι έχουν πολύ μεγάλη δύναμη στον κόσμο των επιχειρήσεων (στην Ελλάδα 85%)· οι Εβραίοι ασκούν πολύ μεγάλο έλεγχο, στις παγκόσμιες υποθέσεις (74%)· οι Εβραίοι εξακολουθούν να μιλούν πάρα πολύ για αυτό που τους συνέβη στο Ολοκαύτωμα 60%» κ.ά.
Η απόδοση κοινών χαρακτηριστικών σε πληθυσμιακές ομάδες είναι ρατσισμός. Δεν είναι αντισημιτισμός η κριτική στις πολιτικές των κυβερνήσεων του Ισραήλ. Δεν είναι «φιλοσημιτισμός» η ταύτιση με τον Νετανιάχου, κάτι σαν συγχωροχάρτι που επιζητεί η Ευρώπη και προπαντός η Γερμανία. Ακόμη και το σύνθημα «από το ποτάμι μέχρι τη θάλασσα…» δεν είναι αντισημιτικό. Είναι απλώς ανόητο – σαν το «η χούντα δεν τελείωσε το ’73…»– ή εγκληματικό αν εννοεί τον εκτοπισμό των Εβραίων από τη γη τους. Σ’ αυτήν τη γη μεγάλωσαν γενιές που δεν έχουν άλλη πατρίδα και κάθε εκτοπισμός πληθυσμών είναι εγκληματικός από τη φύση του.
Ο ρατσισμός, ο αντισημιτισμός, ο φόβος ή/και η απέχθεια του διαφορετικού δεν ξεριζώνονται εύκολα. Το πρώτο βήμα είναι να αναγνωρίσουμε το φαινόμενο και να μην το συγχέουμε με παραπλήσια. Είναι ρατσισμός να τσουβαλιάζεις, λόγω καταγωγής, όλους τους επιβάτες ενός κρουαζιερόπλοιου, αλλά δεν είναι αντισημιτισμός να μιλάει κανείς για τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας που κάνει η ακροδεξιά κυβέρνηση του Ισραήλ στη Γάζα. Οπως δεν είναι «αντιρωσισμός» η ανάδειξη των εγκλημάτων που κάνει το καθεστώς Πούτιν στην Ουκρανία. Χρέος στην Ιστορία μας είναι…
