Ξεκινήσαμε χθες τη διαδρομή μας στην υπόθεση Πολκ μέσω του πρόσφατου βιβλίου του δημοσιογράφου Γιώργου Α. Λεονταρίτη, «Ο Γιάννης Μαρής για την υπόθεση Πoλκ / Γιάννης Μαρής: Ποιος σκότωσε τον Πολκ;» (εκδ. Αγρα). Κλείναμε το χθεσινό σημείωμα με την αναφορά ότι το 1977, με αφορμή την αναψηλάφηση της δίκης του 1948 που είχε ζητήσει ο Γρηγόρης Στακτόπουλος, ο Γιάννης Μαρής επέστρεψε ως δημοσιογράφος στον τόπο του εγκλήματος (είχε καλύψει τον φόνο το 1948), έχοντας ως βοηθό του τον Γ. Λεονταρίτη. Ο τελευταίος πήρε σειρά συνεντεύξεων τόσο από τον Στακτόπουλο (που κατηγορήθηκε για τον φόνο του Αμερικανού ανταποκριτή Τζορτζ Πολκ) όσο και από τον Κώστα Χατζηαργύρη (δημοσιογράφο και βοηθό του Πολκ) και τον Μάρκο Βαφειάδη, παλαιό αρχηγό του Δημοκρατικού Στρατού, τον οποίο σκόπευε να συναντήσει ο Πολκ αλλά δεν πρόλαβε.
Να θυμίσουμε όμως, ακολουθώντας και την προσέγγιση του βιβλίου, τα σημαντικότερα γεγονότα:
Στις 7 Μαΐου του 1948, ο Τζορτζ Πολκ, ανταποκριτής του ραδιοσταθμού CBS, γνωστός για τις φιλελεύθερες ιδέες του, επισκέπτεται τη Θεσσαλονίκη με στόχο να πάρει συνέντευξη από τον Βαφειάδη. Μια μέρα μετά δολοφονείται.
Στις 17 Μαΐου, ο αστυνομικός διευθυντής της Θεσσαλονίκης Νίκος Μουσχουντής ακούει από τον υπουργό – γενικό διοικητή Β. Ελλάδος Αρ. Μπασιάκο ότι ο δημοσιογράφος Στακτόπουλος «τον ρωτούσε επίμονα για τον Πολκ και ότι τον θεωρεί ύποπτο».
Στις 14 Αυγούστου ο Στακτόπουλος συλλαμβάνεται «ως συνένοχος στη δολοφονία του Πολκ». Η επίσημη κατηγορία κατά του Στακτόπουλου διατυπώνεται στις 20 Σεπτεμβρίου.
Τον Απρίλιο του 1949, ο Στακτόπουλος καταδικάζεται σε ισόβια. Θα αποφυλακιστεί από τις φυλακές της Αίγινας το 1960. Το 1977 θα αιτηθεί αναψηλάφηση της δίκης· δεν θα εισακουστεί. Στις 28 Φεβρουαρίου του 1998 πεθαίνει, «αδικαίωτος».
Ο Γ. Λεονταρίτης επισημαίνει ότι το πολιτικό έγκλημα στη Θεσσαλονίκη έχει μακρά παράδοση (από τον Ζεύγο έως τον Λαμπράκη), τονίζοντας ότι ειδικά το 1948, υπό τον Μουσχουντή δρούσαν «δεξιές παρακρατικές οργανώσεις».
Η πόλη είχε χτυπηθεί εξάλλου από τον Δημοκρατικό Στρατό στις 10 Φεβρουαρίου του 1948: λίγο μετά τις δύο το πρωί, οι αντάρτες βομβάρδισαν το κέντρο της Θεσσαλονίκης με ορειβατικό πυροβόλο. Εριξαν περίπου 40 βλήματα. Θύματα: 6 νεκροί και 7 τραυματίες. Ο βομβαρδισμός κράτησε μια ολόκληρη ώρα· μολονότι οι ζημιές ήταν περιορισμένες, η αίσθηση ήταν τεράστια με διεθνή απήχηση.
Σε μια τέτοια Θεσσαλονίκη, λοιπόν, καταφτάνει ο Γιάννης Μαρής ως ρεπόρτερ το 1948…
