Εχει ένα δίκιο ο κ. Νίκος Χριστοδουλάκης όταν λέει ότι «θα μπορούσε να βρεθεί κι άλλος δρόμος» εκτός του μνημονίου για να αποφύγει η Ελλάδα την άτακτη χρεοκοπία (One, 17.6.2025). Για κάθε στιγμή της ζωής μας, για κάθε ιστορική συγκυρία, μπορούμε να σκεφτούμε εκατομμύρια παρακάμψεις που θα μπορούσαμε να είχαμε ακολουθήσει. Το μόνο που δεν μπορούμε να ξέρουμε –ούτε εκ των υστέρων– είναι αν αυτές οι άλλες πορείες θα ήταν πιο επώδυνες ή πιο ανώδυνες. Στη ζωή το ένα φέρνει τ’ άλλο και μόνο οι θρησκευόμενοι και οι κομμουνιστές νομίζουν ότι έχουν το αλάνθαστο GPS της Ιστορίας.
Επί παραδείγματι, ένας άλλος δρόμος για να αποφύγουμε το μνημόνιο θα ήταν να μη δώσει ο κ. Χριστοδουλάκης το γιγάντιο πακέτο κοινωνικών (βλέπε προεκλογικών) παροχών ύψους 1,7 δισ. τον Μάιο του 2003. Βεβαίως το 1,7 δισ. ήταν μόνο 1% του εξίσου γιγαντιαίου δημοσίου χρέους της χώρας (168 δισ. τότε), αλλά αυτό πρέπει να το πολλαπλασιάσουμε επί έξι, όσα ήταν και τα χρόνια που υλοποιήθηκε (10,2 δισ.), χωρίς να υπολογίζουμε το χουβαρνταλίκι της επόμενης κυβέρνησης.
Καλά και κοινωνικώς άγια ήταν τα μέτρα του 2003 –πλην της μείωσης φορολογίας αυτοκινήτων κατά 20%– αλλά είναι πολλοί από αυτούς που ασπάζονται τη συλλογιστική του κ. Χριστοδουλάκη και κάνουν το ίδιο λάθος υποστηρίζοντας (έξω από τον χορό) ότι η χρεοκοπία ξεκίνησε το 2001. Με το δικό τους «αλάνθαστο GPS της Ιστορίας» επιχειρηματολογούν πως αν ο αείμνηστος Κώστας Σημίτης έκανε το ένα και προωθούσε το άλλο, δεν θα φτάναμε εκεί που φτάσαμε το 2010. Μπαρμπούτσαλα. Η Ιστορία δεν γράφεται εκ των υστέρων, ούτε είναι γραμμική.
Σε αυτήν την ανόητη (υπό την έννοια ότι δεν βγάζει νόημα) συζήτηση που μας επανέφερε ο κ. Χριστοδουλάκης, έχουμε ένα στέρεο πολιτικό στοιχείο. Είναι τοις πάσι γνωστό ότι η Ν.Δ. του κ. Κώστα Καραμανλή έκανε το αποφασιστικό βήμα για τη χρεοκοπία. Παρένθεση: Στην ιστορία της Μεταπολίτευσης, «τις περιόδους της μεγάλης σπατάλης διαδεχόταν πάντα ένα σταθεροποιητικό πρόγραμμα (…) Μόνο κατά την τελευταία περίοδο της Ν.Δ. δεν τηρήθηκε αυτός ο κανόνας· ενώ από το 2007 τα νούμερα έδειχναν ότι η οικονομία πάει στα βράχια, η κυβέρνηση, αντί να βάλει φρένο στις δαπάνες, πάτησε γκάζι» («Καθημερινή», 5.12.2010).
Είναι επίσης κοινώς παραδεκτό ότι η Ν.Δ. του κ. Σαμαρά και των Ζαππείων συνετέλεσε τα μάλα στην άνοδο του λαϊκισμού και συνακολούθως στη γιγάντωση των ΣΥΡΙΖΑ, ΑΝΕΛ κ.ά. «φρούτων». Το εντυπωσιακό είναι ότι ουδείς του χώρου, ποτέ δεν είπε το παραμικρό για τον «άλλο δρόμο που ήταν εφικτός». Ισως αυτό να εξηγεί την ανθεκτικότητα του κόμματος μετά τη λαίλαπα της κρίσης.
