Ο Ντόναλντ Τραμπ έκανε την εντυπωσιακότερη επιστροφή στη σύγχρονη αμερικανική ιστορία, επιτυγχάνοντας μια καθαρή νίκη που του «δίνει» όχι μόνο τον Λευκό Οίκο και τον έλεγχο της Γερουσίας αλλά, όπως φαίνεται ολοένα πιθανότερο, και τη Βουλή των Αντιπροσώπων. Το κατάφερε σπάζοντας για δεύτερη φορά μετά το 2016 τον μπλε τοίχο των μεσοδυτικών πολιτειών και επικρατώντας και στις επτά αμφίρροπες πολιτείες που έκριναν το αποτέλεσμα, ενώ το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα αύξησε την επιρροή του σε όλη τη χώρα, ακόμη και στα δημοκρατικά προπύργια της Καλιφόρνιας και της Νέας Υόρκης.
Το κόκκινο ρεύμα απέκτησε τέτοια δυναμική χάρη στον αντισυμβατικό χαρακτήρα της υποψηφιότητας Τραμπ, ο οποίος έπεισε με την υπόσχεση της αλλαγής τους ψηφοφόρους, κερδίζοντας την πλειοψηφία του εκλογικού σώματος για το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα για πρώτη φορά από το 2004. Η ανησυχία για το υψηλό κόστος ζωής αποδείχθηκε ένα προνομιακό πεδίο για τον Τραμπ έναντι της υποψήφιας των Δημοκρατικών Κάμαλα Χάρις, η οποία ως εν ενεργεία αντιπρόεδρος υπεραμύνθηκε του έργου της κυβέρνησης Μπάιντεν στην οικονομία.
Ετσι, η εκστρατεία της δεν έπεισε τα παραδοσιακά στρώματα των ψηφοφόρων των Δημοκρατικών, όπως η εργατική τάξη, οι ψηφοφόροι χωρίς τριτοβάθμια εκπαίδευση και οι μαύροι και Λατίνοι άνδρες. Σε αυτό συνέβαλε και το δεύτερο ζήτημα που απασχολούσε ιδιαίτερα αυτούς τους ψηφοφόρους, που δεν ήταν άλλο από τη μετανάστευση. Ο Τραμπ ανέδειξε το θέμα με ακραία ρητορική και σκληρές προτάσεις, όπως η απέλαση όλων των μεταναστών που βρίσκονται στη χώρα παράνομα.
Αντιθέτως, τα ζητήματα των δικαιωμάτων των γυναικών και οι προειδοποιήσεις για το μέλλον της αμερικανικής δημοκρατίας δεν κατάφεραν να δώσουν πλεονέκτημα στη Χάρις, η οποία έτρεξε μια εκστρατεία με μία σοβαρή αδυναμία: το μικρό χρονικό περιθώριο να κάνει τη διαφορά από τον προηγούμενο υποψήφιο των Δημοκρατικών Τζο Μπάιντεν. Πλέον, το Δημοκρατικό Κόμμα έχει εισέλθει σε μια περίοδο ενδοσκόπησης.
Τα καλά νέα είναι ότι το αποτέλεσμα αυτών των εκλογών δεν αμφισβητείται. Ο Τραμπ έχει μια καθαρή εντολή να προωθήσει την ατζέντα του, η οποία περιλαμβάνει δασμούς σε όλες τις εισαγωγές και αμφισβήτηση των διεθνών οργανισμών. Την ίδια στιγμή, προχωράει γρήγορα στις επιλογές των προσώπων που θα στελεχώσουν την κυβέρνησή του, με κύριο κριτήριο την αφοσίωση στον ίδιο, κάτι που αποκλείει στελέχη όπως ο Μάικ Πομπέο. Και αν επιβεβαιωθεί (επισημοποιηθεί) όμως η επιλογή του Μάρκο Ρούμπιο στο υπουργείο Εξωτερικών, αυτό θα δώσει μια ανάσα ανακούφισης στους συμμάχους των ΗΠΑ πως παρά τις σκληρές θέσεις του για την Κίνα και την αλλαγή στάσης του για την Ουκρανία, υπάρχει κάποιο πεδίο συνεννόησης στα θέματα εξωτερικής πολιτικής. Και η Ελλάδα θα μπορούσε να επωφεληθεί από μια νέα αμερικανική έμφαση στη συνεργασία στην Ανατολική Μεσόγειο, στη βάση μιας νομοθεσίας της οποίας ο Ρούμπιο ήταν ένας από τους εισηγητές κατά την πρώτη θητεία Τραμπ.
* Η κ. Κατερίνα Σώκου είναι Nonresident Senior Fellow στο Atlantic Council και ερευνήτρια εξωτερικού στο ΕΛΙΑΜΕΠ.
