Στα τέλη της δεκαετίας του ‘80, ένα ζευγάρι Ολλανδών που ζούσαν στο Χονγκ Κονγκ, εκείνος διευθυντής μάρκετινγκ στην Philips κι εκείνη στη νομική υπηρεσία της ING, πέταξαν στην Ελβετία για σκι. Ήταν ήδη και οι δύο λάτρεις του ρολογιού και, θαυμάζοντας τις βιτρίνες με τα κλασικά, πολυτελή μοντέλα των μεγάλων οίκων, συνέλαβαν μια τρελή ιδέα. Ο Peter και η Aletta Stas τα παράτησαν όλα, μετακόμισαν στη Γενεύη και ξεκίνησαν να συναρμολογούν ρολόγια στο τραπέζι της καινούργιας κουζίνας τους. Οι διασυνδέσεις τους στην ασιατική αγορά έφεραν σύντομα την πρώτη παραγγελία το 1988 και μέσα σε μόλις μία εβδομάδα η πρώτη παρτίδα των 300 μοντέλων που έστειλαν στην Ιαπωνία είχε εξαντληθεί.
Η φιλοσοφία τους ήταν από την αρχή ξεκάθαρη: Να προσφέρουν την αίσθηση της πολυτέλειας σε προσιτή τιμή. Ψάχνοντας τον κατάλληλο τίτλο για το επιχείρημά τους, επέλεξαν τον συνδυασμό των ονομάτων των προπαππούδων τους, Frédérique και του Constant που αποπνέει ευγένεια, κύρος και κλασική ευρωπαϊκή φινέτσα. Για να εξασφαλίσουν ότι το DNA της μάρκας που δημιούργησαν δεν θα αλλοιωθεί, θέλησαν από νωρίς να κατασκευάσουν τους δικούς τους μηχανισμούς. Ο πρώτος in-house calibre της Frédérique Constant έκανε την εμφάνισή του το 2004. 12 χρόνια αργότερα, με την εταιρεία να είναι πλέον καταξιωμένη στο χώρο της, ποφάσισαν να δεχτούν την πρόταση εξαγοράς που τους έκανε ο ιαπωνικός κολοσσός Citizen.
O Ολλανδός Niels Eggerding, που βρισκόταν ήδη στην εταιρεία από το 2012, ανέλαβε CEO της το 2018, υπεύθυνος για το σύνθετο έργο να συνδυάσει τις διαφορετικές κουλτούρες που υπήρχαν πλέον στην εταιρεία: ελβετική, ολλανδική, ιαπωνική… Πιστή στο πνεύμα των ιδρυτών της, η Frédérique Constant παρουσίασε πέρσι ένα ρολόι με Διηνεκές Ημερολόγιο με τιμή κάτω από τις 10.000 ευρώ. Με αυτή την αφορμή, μιλήσαμε με τον κ. Eggerding, προσπαθώντας να καταλάβουμε πώς η εταιρεία του καταφέρνει να προσφέρει complications σε τόσο προσιτή τιμή.
Η Frédérique Constant είναι μια σχετικά νέα εταιρεία στην ωρολογοποιία, αλλά έχει κάνει αρκετά αισθητή την παρουσία της ήδη. Μπορείτε να μας κάνετε μια σύντομη αναδρομή στην ιστορία της;
Ακόμη θεωρούμε τους εαυτούς μας «νέους». Παλιότερα μας θεωρούσαν κάπως «αντάρτες», αφού τολμούσαμε να προκαλούμε τους μεγάλους και να δοκιμάζουμε διάφορα πράγματα. Σήμερα, ως μέλος ενός μεγάλου Ομίλου, είμαστε κάπως πιο σοβαροί. Ας πούμε ότι περάσαμε την εφηβεία μας και πλέον ωριμάζουμε. Η μάρκα γεννήθηκε από το πάθος του Peter και της Aletta Stas για την ωρολογοποιία, χωρίς να έχουν προηγούμενη επαγγελματική σχέση με αυτήν. Ήθελαν να δημιουργήσουν ρολόγια με την αισθητική και την ποιότητα των μεγάλων ελβετικών οίκων, αλλά σε πιο προσιτές τιμές. Ο Peter είχε από την αρχή ένα σαφές όραμα: να προστατεύσει το DNA της μάρκας και να της προσφέρει τεχνική ανεξαρτησία. Ήδη από τα τέλη της δεκαετίας του ’90 ξεκίνησε την ανάπτυξη του πρώτου manufacture μηχανισμού, καθώς τότε η ETA – ιδιοκτησία του Swatch Group – είχε σχεδόν μονοπωλήσει την αγορά. Η δημιουργία του δικού του μηχανισμού θα του επέτρεπε να διατηρήσει πλήρη έλεγχο πάνω στη σχεδίαση και την ανάπτυξη των ρολογιών. Ο πρώτος in-house μηχανισμός παρουσιάστηκε το 2004.
Πώς βρεθήκατε εσείς στη Frédérique Constant; Ποια ήταν η προσωπική σας πορεία στην ωρολογοποιία;
Ξεκίνησα στα 20 μου σε μια εταιρεία διανομής ρολογιών στην Ολλανδία. Εκεί αγάπησα τη λεπτομέρεια και την τεχνική δεξιοτεχνία της ωρολογοποιίας. Γνώρισα τον Peter Stas γύρω το 2011, ενώ εργαζόμουν για το Swatch Group στην Ολλανδία. Θυμάμαι στην Έκθεση της Βασιλείας, είχε έρθει στο περίπτερο της Longines και του είπα στα ολλανδικά «επ, μην κατασκοπεύεις!». Υπήρξε αμέσως μια σύνδεση και λίγο αργότερα μου πρότεινε τη θέση του εμπορικού διευθυντή. Όλα έγιναν πολύ γρήγορα, μετακομίσαμε οικογενειακώς στη Γενεύη το 2012, το 2016 -μόλις μας εξαγόρασε η Citizen- ανέλαβα πιο διεθνή ρόλο και δύο χρόνια αργότερα ο Peter πρότεινε να αναλάβω την εταιρεία. Ήταν έξυπνο εκ μέρους του γιατί και ο ίδιος, αλλά και το Τόκιο ήθελαν να διατηρηθεί το DNA της μάρκας. Και εγώ είχα εκπαιδευτεί δίπλα του.
Το ολλανδικό στοιχείο φαίνεται πολύ έντονο. Πώς συνδυάζεται με τη «ελβετικότητα» της μάρκας και την ιαπωνική της ιδιοκτησία; Υπάρχουν συγκρούσεις;
Η ολλανδική διοικητική κουλτούρα είναι πολύ οριζόντια και άμεση. Αυτό όμως συγκρούεται με την ιαπωνική κουλτούρα, η οποία δεν είναι τόσο ευθεία. Η ένωση των δύο ήταν δική μου ευθύνη. Έχω χάσει, βέβαια, λίγη από την ολλανδική μου ευθύτητα μετά από δεκατρία χρόνια στην Ελβετία. Θα έλεγα πάντως πως η Frédérique Constant είναι ο τέλειος συνδυασμός: ολλανδική ειλικρίνεια, ελβετική πολυτέλεια και ιαπωνική μηχανική.
Θα έλεγα πως η Frédérique Constant είναι ο τέλειος συνδυασμός: ολλανδική ειλικρίνεια, ελβετική πολυτέλεια και ιαπωνική μηχανική.
Πόσο επηρεάζει ο όμιλος Citizen τη λειτουργία σας;
Έχουμε πλήρη διοικητική αυτονομία, ενώ η Citizen προσφέρει κυρίως στρατηγική και επιχειρηματική υποστήριξη. Η συνεργασία είναι άριστη, αλλά η δημιουργική κατεύθυνση παραμένει δική μας.
Οι ιδρυτές συμμετέχουν ακόμα στην εταιρεία;
Όχι ενεργά, αλλά τους βλέπω συχνά. Κάθε τρεις μήνες βρισκόμαστε για φαγητό, τους παρουσιάζω τις νέες δημιουργίες μας και πάντα μοιράζονται μαζί μου τη γνώμη τους. Παραμένουν κομμάτι της οικογένειας της Frédérique Constant.
Η εταιρεία γνώρισε πολύ γρήγορη άνοδο από την ίδρυσή της χάρη στην φιλοσοφία της να ανοίξει την πόρτα της πολυτέλειας στο ευρύτερο κοινό. Ωστόσο, η προσιτή πολυτέλεια δεν έρχεται εις βάρος της ποιότητας ή της ελβετικής τεχνογνωσίας;
Όχι. Ο μεγάλος όγκος παραγωγής μας επιτρέπει να διαπραγματευόμαστε καλύτερες τιμές με τους προμηθευτές και να επενδύουμε ακόμη περισσότερο στο φινίρισμα και στην ποιότητα. Πιο μεγάλη πρόκληση για το χώρο είναι να ορίσουμε τι σημαίνει «προσιτή πολυτέλεια» σήμερα. Κάποιες μάρκες επιλέγουν να απευθυνθούν κατευθείαν στον αγοραστή, κόβοντας τα ενδιάμεσα κόστη. Αν όμως δεν έχεις αναπτύξει το brand σου, πόσο εύκολη είναι αυτή η αποστολή; Οι Ιάπωνες είναι πολύ επιθετικοί. Πάρτε για παράδειγμα τη Citizen, που είναι τόσο μεγάλη όσο η Tissot, η Longines και η TAG Heuer μαζί. Για τις ελβετικές ωρολογοποιίες ήταν πάντα μια πρόκληση το να έχουν μεγάλο όγκο παραγωγής, αλλά με προσέγγιση πολυτελείας.
Εσείς πώς το κάνετε; Φαντάζομαι ότι χρειάστηκε μια τεράστια επένδυση για να καταφέρετε να παράγετε δικούς σας μηχανισμούς με complications. Πώς ξέρατε ότι θα βγάλετε κέρδος, διατηρώντας τις τιμές τόσο προσιτές;
Είναι πολύ απλό. Και θα είμαι πολύ ξεκάθαρος και ειλικρινής: Περίπου το 90% των ρολογιών μας χρησιμοποιεί μηχανισμούς τρίτων. Όμως το 10% των ρολογιών μας, που είναι κατασκευασμένα in-house, αντιστοιχεί στο 25% της συνολικής αξίας μας. Οι πωλήσεις οικονομικών ρολογιών σε μεγάλο όγκο χρηματοδοτούν την καινοτομία και την ανάπτυξη των μηχανισμών manufacture. Αν δεν είχαμε τον όγκο, δεν θα μπορούσαμε να συνεχίσουμε να επενδύουμε τόσο δυναμικά στην τεχνολογική εξέλιξη.
Ποια μέρη των ρολογιών σας δεν κατασκευάζονται in-house;
Η ανάπτυξη των μηχανισμών γίνεται εξ ολοκλήρου στο εργοστάσιό μας στη Γενεύη, όπου σχεδιάζουμε, κατασκευάζουμε δείγματα και παράγουμε βασικά εξαρτήματα, όπως οι πλάκες. Ωστόσο, συνεργαζόμαστε με 80 έως 120 εξειδικευμένους προμηθευτές για μικρότερα εξαρτήματα. Ένα εργοστάσιο που παράγει μικροσκοπικές βίδες είναι εξειδικευμένο σε αυτό. Θα το κάνει καλύτερα από εμάς, οπότε είναι πιο αποδοτικό του να τις αγοράζουμε από εκεί. Η συναρμολόγηση, η διακόσμηση και ο τελικός έλεγχος, όμως, γίνονται από ομάδα 15–20 ωρολογοποιών εντός του εργοστασίου.
Το 2025 γίνατε πάλι αντικείμενο συζήτησης χάρη στο Worldtimer και το Perpetual Calendar. Ποιες άλλες δημιουργίες θεωρείτε σημαντικές;
Η βάση μας είναι ο FC-706, ο μηχανισμός μας με ένδειξη ημερομηνίας και power reserve 72 ωρών, που δίνει ρολόγια με τιμή γύρω στα 3.300 ευρώ. Ακολουθεί η έκδοση με φάση σελήνης στα 4.000 ευρώ. Το Worldtimer είναι το πιο εμβληματικό μας ρολόι, στα 4.500 ευρώ, και ένα από τα πιο επιτυχημένα εμπορικά μοντέλα. Όλες οι λειτουργίες του ρυθμίζονται αποκλειστικά από την κορώνα, χωρίς κουμπιά, κάτι που είναι πατενταρισμένο και μοναδικό στην κατηγορία του. Παράγουμε περίπου 3.000–4.000 κομμάτια τον χρόνο, με τη ζήτηση πάντα να υπερβαίνει την προσφορά. Φυσικά υπάρχει το Perpetual Calendar με αυτονομία 72 ωρών, που κοστίζει κάτω από 10.000 ευρώ — μια απίστευτη σχέση αξίας και τιμής. Το tourbillon μας ξεκινά από περίπου 15.000 ευρώ, ενώ η πιο πολυτελής έκδοση του Perpetual Calendar με κάσα από χρυσό φτάνει τα 20.000 ευρώ.
Είστε CEO του Frédérique Constant Group που περιλαμβάνει κι άλλες ωρολογοποιίες, τη DeMonaco και την Alpina…
Η DeMonaco — μια παλαιότερη, πιο exclusive μάρκα υψηλής ωρολογοποιίας — βρίσκεται αυτή τη στιγμή «στον πάγο». Η Alpina αγοράστηκε το 2002. Ήταν από τις πιο εμβληματικές ελβετικές μάρκες sport watches και τη διατηρούμε με τη δική της φιλοσοφία, με ρολόγια για βουνό, θάλασσα και αέρα.
Γιατί δεν αναπτύξατε αυτή την πλευρά μέσα στη Frédérique Constant;
Η Frédérique Constant έχει κλασικό χαρακτήρα και πελατεία που αγαπά τα dress watches. Αν ανοίγαμε το σχεδιασμό προς τα σπορ μοντέλα, θα ρισκάραμε να χάσουμε τον παραδοσιακό μας πελάτη χωρίς να κερδίσουμε αρκετούς νέους.
Περίπου το 90% των ρολογιών μας χρησιμοποιεί μηχανισμούς τρίτων. Όμως το 10% των ρολογιών μας, που είναι κατασκευασμένα in-house, αντιστοιχεί στο 25% της συνολικής αξίας μας.
Πώς βλέπετε τη θέση σας στην ελβετική ωρολογοποιία τα επόμενα χρόνια, με όλες τις αλλαγές που φέρνουν η τεχνολογία, η τεχνητή νοημοσύνη, το e-commerce και η μετατόπιση των αγορών;
Μετά τον COVID είχαμε μια έκρηξη στη ζήτηση και πολλές μάρκες αύξησαν υπερβολικά τις τιμές τους, χωρίς να υπολογίσουν την επιστροφή στην κανονικότητα. Παράλληλα, γεννήθηκαν μικρότερες μάρκες που αποσπούν πλέον μεγάλο ενδιαφέρον από τα media. Κι έτσι οι καταναλωτές έχουν καλύτερη γνώση. Το δικό μας πλεονέκτημα είναι ότι συνδυάζουμε όγκο παραγωγής με ελβετική τεχνογνωσία. Διαθέτουμε το κύρος μιας υψηλής ωρολογοποιίας, αλλά ταυτόχρονα τη δυνατότητα παραγωγής μεγάλου όγκου ρολογιών, των οποίων η τιμή ξεκινά από τόσο χαμηλά όσο τα 795 ευρώ.
Ποιοι είναι οι σημαντικότεροι αγορές σας; Και πόσο σημαντικές είναι μικρότερες αγορές όπως η Ελλάδα;
Αυτή τη στιγμή οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι η ταχύτερα αναπτυσσόμενη αγορά μας, ακολουθούμενες από το Μεξικό, την Ιταλία, το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ινδία. Στις ΗΠΑ το Citizen Group κατέχει το μεγαλύτερο μερίδιο της αγοράς μετά τη Rolex. Η Ελλάδα συνδυάζει τουρισμό και εγχώριο κοινό, και γι’ αυτό έχει ενδιαφέρον για εμάς. Από πέρσι ξεκινήσαμε με νέο συνεργάτη στη διανομή και ανοίξαμε επτά καινούρια σημεία πώλησης, τόσο στις μεγάλες πόλεις, όσο και σε δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς όπως η Σαντορίνη, η Ρόδος και η Κρήτη. Η συνεργασία είναι ακόμη «φρέσκια», αλλά βλέπουμε μεγάλη ανταπόκριση από τους εμπόρους.
Επενδύετε πολύ στη σχέση με τους εμπόρους, σωστά;
Δεν πιστεύω στο μοντέλο των monobrand boutiques. Είναι εξαιρετικά δαπανηρό και απαιτεί μεγάλο όγκο πωλήσεων για να είναι βιώσιμο. Προτιμώ τις συνεργασίες με επιλεγμένους εμπόρους που έχουν εμπειρία και γνωρίζουν την αγορά. Έχουμε πάνω από 2.000 σημεία πώλησης παγκοσμίως και δεν θα ήθελα να στείλω λάθος μήνυμα στους συνεργάτες μας ανοίγοντας δικά μας boutiques. Το ίδιο προσεκτικοί είμαστε και με τις online πωλήσεις. Το διαδίκτυο το βλέπουμε περισσότερο ως εκπαιδευτικό και επικοινωνιακό εργαλείο, όχι ως κανάλι πωλήσεων. Θέλουμε να οδηγούμε το κοινό μας στα φυσικά καταστήματα και να επιβραβεύουμε τους συνεργάτες μας που κρατούν αποθέματα και επενδύουν στο brand μας.
