Με τη λήξη της πανδημίας, η ωρολογοποιία επιβιβάστηκε σε έναν πύραυλο και εκτοξεύθηκε σε ύψη που δεν είχε ξαναφτάσει ποτέ. Το 2023 τα έσοδα των ελβετικών Οίκων από εξαγωγές ρολογιών σημείωσαν ιστορικό υψηλό. Υπήρχε χρήμα που περίμενε αρκετούς μήνες για να διοχετευθεί στην αγορά. Υπήρχαν νέες, δημιουργικές ιδέες που γεννήθηκαν την περίοδο της καραντίνας, χωρίς την πίεση των καθημερινών στόχων. Υπήρξε αλλαγή κατεύθυνσης για αρκετές ωρολογοποιίες και πειραματισμοί που επιταχύνθηκαν, όπως για παράδειγμα η υιοθέτηση του ηλεκτρονικού εμπορίου -κάτι που την περασμένη δεκαετία έμοιαζε αδιανόητη για πολλά Maisons.
Αλλά η ευφορία έφερε και υπερβολές ή λάθος εκτιμήσεις. Ή, απλά, κάποια στιγμή όλο εκείνο το αδιάθετο χρήμα άρχισε να στερεύει. Το 2024 οι εξαγωγές ρολογιών από την Ελβετία μειώθηκαν κατά περίπου 10% σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Ωστόσο, τα έσοδα των ελβετικών Οίκων συνέχιζαν να βρίσκονται αρκετά ψηλά. Ήταν τα πιο προσιτά ρολόγια, εκείνα με λιανική τιμή κάτω των 5.000 ευρώ, που «έφευγαν» πιο δύσκολα. Οι φίλοι του ρολογιού με μεγαλύτερα βαλάντια συνέχιζαν -και συνεχίζουν- να αγοράζουν.
Την ίδια ώρα, η δευτερογενής αγορά, που κι αυτή γνώρισε τεράστια άνθηση μετά τη λήξη της πανδημίας, άρχισε να εμφανίζει τα δικά της, ιδιαίτερα χαρακτηριστικά: Υπήρξε μια απότομη πτώση από την κορυφή (που για τα προϊδιόκτητα ρολόγια ήταν το 2022, όχι το 2023), αλλά και ταυτόχρονα μια αλλαγή στο τι έψαχναν οι αγοραστές. Αρχικά όλοι αναζητούσαν συλλεκτικά, πανάκριβα holy grails όπως ένα ατσάλινο Nautilus ή ένα “panda” Daytona, που ήταν σχεδόν αδύνατον να βρει κανείς πια στις μπουτίκ της Patek Philippe και της Rolex λόγω της υψηλής ζήτησης (εξ ου και η εκτόξευση στην τιμή αυτών και η κορύφωση του ΄22). Αλλά στη συνέχεια το κοινό -που πλέον αποτελείται κυρίως από μέλη της Generation Z- στράφηκε σε πιο value for money και all-time classics ρολόγια όπως το Santos της Cartier ή τα καταδυτικά της Omega.
Η επιβράδυνση έγινε μέσα σε μια μέρα απότομο φρενάρισμα, καθώς πλέον η αβεβαιότητα ήταν διάχυτη.
Το 2025 έδειξε αρχικά ότι θα αποτελούσε μια συνέχεια αυτής της «διόρθωσης». Στο ξεκίνημα της χρονιάς, μάλιστα, με την LVMH Week να αποτελεί την πρώτη ευκαιρία έκθεσης σημαντικών Οίκων στην αγορά, παρουσιάστηκαν πολλά νέα και άκρως ενδιαφέροντα μοντέλα. Τον Απρίλιο, όμως, και ακριβώς πάνω στην πιο μεγάλη έκθεση του χώρου, στη Watches & Wonders της Γενεύης, ανακοινώθηκαν εξαπίνης οι διαβόητοι δασμοί από την κυβέρνηση των ΗΠΑ. Η επιβράδυνση έγινε μέσα σε μια μέρα απότομο φρενάρισμα, καθώς πλέον η αβεβαιότητα ήταν διάχυτη.
Έκτοτε έχουν συμβεί πολλά: Οι δασμοί, που αρχικά είχαν ανακοινωθεί στο 31%, έφτασαν στο 39% για να καταλήξουν στα μέσα Νοεμβρίου στο 15%, μετά την περίφημη συνάντηση Τραμπ με εκπροσώπους της ελβετικής ωρολογοποιίας (και το επιτραπέζιο ρολόι που πλέον κοσμεί το γραφείο του Προέδρου). Οι ελβετικοί Οίκοι «έσπρωξαν» μεγάλο όγκο προς τις ΗΠΑ, ώστε να προλάβουν να κάνουν τις πωλήσεις πριν επιβληθούν οι πρώτοι δασμοί, ενώ κάποιοι φρόντισαν να αυξήσουν και τις τιμές των μοντέλων τους. Η αγορά των ΗΠΑ, η μεγαλύτερη για το χώρο από το 2021, όταν προσπέρασε αυτήν της Κίνας, προφανώς βρέθηκε σε κρίση, αλλά και η ευρωπαϊκή βρέθηκε αλαφιασμένη να προσπαθεί να παρακολουθήσει τις εξελίξεις. Στις ΗΠΑ, ο χειρότερος μήνας ήταν ο Οκτώβριος, λίγο πριν τη συμφωνία, με τις εξαγωγές των ελβετικών ρολογιών να εμφανίζονται κατά 47% μειωμένες σε σχέση με τον ίδιο μήνα το 2024. Η Κίνα, που εδώ και δύο χρόνια βρισκόταν έτσι κι αλλιώς σε λήθαργο, άρχισε μόλις προς το τέλος της χρονιάς να δείχνει κάποια πρώτα δείγματα ανάκαμψης. Κοινώς, μέσα στο 2025 πωλήθηκαν πολύ λιγότερα ρολόγια. Πόσα ακριβώς, θα το μάθουμε στις ετήσιες εκθέσεις που θα δημοσιευθούν φέτος την άνοιξη.
Η Κίνα, που εδώ και δύο χρόνια βρισκόταν έτσι κι αλλιώς σε λήθαργο, άρχισε μόλις προς το τέλος της χρονιάς να δείχνει κάποια πρώτα δείγματα ανάκαμψης.
Τι σημαίνουν όλα τα παραπάνω για εμάς, τους φίλους του ρολογιού; Κατ’ αρχάς λιγότερα νέα μοντέλα. Το 2025 είχαμε την πιο φτωχή σοδειά της τελευταίας πενταετίας. Κατά δεύτερον, αύξηση στις τιμές. Αυτές οι δύο τάσεις δημιούργησαν ένα νέο τοπίο στην αγορά. Οι παραδοσιακοί Οίκοι συνεχίζουν να τα πηγαίνουν καλά -και ειδικά τα πολύ ακριβά και συλλεκτικά ρολόγια τους. Την ίδια ώρα ανεβαίνουν οι πιο προσιτές ωρολογοποιίες, ειδικά αυτές που έχουν να προσφέρουν value for money μοντέλα. Το ενδιάμεσο κομμάτι της αγοράς υποφέρει -πράγμα που σημαίνει ότι αρκετές ωρολογοποιίες αναζητούν ρότα. Αν η τάση ως τώρα ήταν η μελέτη πάνω σε πρωτοποριακά υλικά (ανθρακονήματα, κεραμικά, τιτάνιο κλπ) και οι πιο ακριβείς μηχανισμοί, με μεγάλο όμως κόστος σε R&D και εξειδικευμένο προσωπικό, αλλά η αγορά είναι διστακτική να τα αγοράσει, τότε ίσως να δούμε την τάση αυτή να σβήνει μέσα στο 2026.
Τα προηγούμενα, «καλά» χρόνια, είχαμε επίσης την άνθιση πολλών νέων και πολύ δημιουργικών microbrands. Όλοι αυτοί οι καινούργιοι παίκτες μπορεί να μην πωλούν πολλά ρολόγια, ωστόσο καταλαμβάνουν πλέον χώρο προβολής (σε περιοδικά, sites και βέβαια στα social media) που απολάμβαναν τόσα χρόνια μόνο λίγες μάρκες. Ο αγοραστής έχει πια άπειρη πληροφορία, αλλά όχι πολλά λεφτά να ξοδέψει. Τα επενδύει, λοιπόν, πιο συνετά. Οι υπερβολές των περασμένων ετών μετριάζονται πλέον με ταχύ ρυθμό. Κι αν όλα τα παραπάνω ισχύουν για την ελβετική ωρολογοποιία, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι υπάρχει και η ιαπωνική, που ξαφνικά -με την αγορά να στρέφεται προς value for money προτάσεις- έχει εκτοξευθεί.
Ο αγοραστής έχει πια άπειρη πληροφορία, αλλά όχι πολλά λεφτά να ξοδέψει. Τα επενδύει, λοιπόν, πιο συνετά.
Μερικές ακόμη τάσεις που κατεγράφησαν μέσα στο 2025 (και που δίνουν, ίσως, κάποια περιθώρια αισιοδοξίας…) είναι ότι το γυναικείο κοινό αυξάνεται και γίνεται όλο και πιο απαιτητικό, όπως και οι αγοραστές από τις νεότερες γενιές, που δεν ψάχνουν μόνο smartwatches, αλλά επιθυμούν να συμπληρώσουν το στυλ τους με ένα «καλό» ρολόι. Παραδόξως, οι σημερινοί 25άρηδες, κυνηγούν περισσότερο τα κλασικά, παρά τα ιδιαίτερα και εξαιρετικά μοντέρνα μοντέλα. Στο σχεδιαστικό κομμάτι, πάλι, είδαμε να παγιώνεται η τάση των πιο μικρών και unisex μεγεθών.
Η πρόβλεψη, λοιπόν, για το 2026 σε μια φράση -τουλάχιστον για τα πιο εμπορικά ρολόγια είναι: Κλασικό σχέδιο, με μετρημένες διαστάσεις, ατσάλινη κάσα και με τις υψηλότερες επιδόσεις (σε ακρίβεια και ανθεκτικότητα) που μπορεί να προσφέρει η κάθε κατηγορία. Κοινώς, μια «διόρθωση» στα πάντα -κάτι που δεν είναι καθόλου κακό…
