Αυτή η κομψή, εμβληματική, αλλά και αινιγματική πόλη στη σκιά των Άλπεων, την οποία διαρρέει ο ποταμός Πάδος, ανήκει στα κρυμμένα τουριστικά διαμάντια της βόρειας Ιταλίας. Το Τορίνο συνδυάζει βασιλικά παλάτια με υπέροχες πλατείες με καφέ και μπαρ, μουσεία που συναγωνίζονται αυτά των κλασικών τουριστικών ιταλικών προορισμών και έναν ορίζοντα που στέφεται από τον πύργο Mole Antonelliana. Πρωτεύουσα του βερμούτ και του καφέ Lavazza, της σοκολάτας τζιαντούγια, της Nutella και των Ferrero Rocher αλλά και γενέτειρα της Fiat και των κομψών πάνινων παπουτσιών Superga, το Τορίνο παίρνει τον εαυτό του λιγότερο στα σοβαρά από το γειτονικό Μιλάνο. Και έχει όλα όσα χρειάζεται για το τέλειο ιταλικό city break αλλά σε αρκετά πιο λογικές τιμές.
Όπως οι ντόπιοι
Η τέταρτη μεγαλύτερη πόλη της Ιταλίας υπήρξε τον 19ο αιώνα το πνευματικό και πολιτικό κέντρο του κινήματος για την απελευθέρωση από τις ξένες δυνάμεις και την ενοποίηση της χώρας και στη συνέχεια έγινε η πρώτη πρωτεύουσα του ενοποιημένου βασιλείου της Ιταλίας.
Αξίζει να τη χαρείτε όπως οι ντόπιοι. Ξεκινήστε με έναν εσπρέσο στα φημισμένα καφέ της, όπως το Caffè Mulassano, ένα αρ νουβό στολίδι με διακόσμηση από ξυλόγλυπτα και μάρμαρα, που βρίσκεται σε μια στοά στην Piazza Castello. Στο Caffè Al Bicerin, στην Piazza della Consolata, πρωτοφτιάχτηκε ο διάσημος καφές bicerin: ιταλικός εσπρέσο συνδυασμένος με χειροποίητη σοκολάτα και κρέμα, σερβιρισμένος σε μικρό γυάλινο ποτηράκι για να διακρίνονται οι διαφορετικές στρώσεις των υλικών. Στη Via Po λειτουργεί από το 1870 το Caffè Fiorio, με διάσημους θαμώνες διαχρονικά, όπως ο Φρίντριχ Νίτσε.
Περιπλανηθείτε στις τεράστιες πλατείες, σημείο συνάντησης για τους Τορινέζους. Η κεντρικότερη είναι η Piazza Castello, «το σαλόνι του Τορίνο», γύρω από την οποία δεσπόζουν κτίρια του 16ου και του 18ου αιώνα όπως το Palazzo Reale. Θαυμάστε εξαιρετικά δείγματα μπαρόκ και αρ νουβό αρχιτεκτονικής, διασχίστε τις πέτρινες γέφυρες που συνδέουν τις δύο όχθες του ποταμού και χαθείτε στις μεγάλες εμπορικές στοές.
Κοιτάξτε ψηλά και θα δείτε το σύμβολο της πόλης, τον πύργο Mole Antonelliana, που ορθώνεται στα 167,5 μέτρα από το έδαφος. Για χρόνια θεωρούνταν το ψηλότερο τούβλινο κτίριο στην Ευρώπη. Σήμερα στεγάζει το Εθνικό Μουσείο Κινηματογράφου. Επισκεφθείτε την τεράστια υπαίθρια αγορά στην Piazza della Repubblica, όπου θα γευθείτε παραδοσιακά τυριά, αλλαντικά και φρούτα, και θα χαζέψετε ιταλικά ρούχα και αξεσουάρ. Έπειτα κατευθυνθείτε στην περιοχή Aurora. Στον πεζόδρομο Via Borga Dora θα βρείτε πολλά μαγαζιά που πουλούν αντίκες και μπουτίκ με βίντατζ ρούχα.
Αξέχαστες βόλτες, μουσεία για όλους
Χαλαρώστε με μια βόλτα στο πάρκο του Βαλεντίνο, που απλώνεται κατά μήκος της δυτικής όχθης του ποταμού Πάδου. Τα καφέ του είναι γεμάτα με φοιτητές αρχιτεκτονικής που έχουν την τύχη να κάνουν μαθήματα στο Castello del Valentino. Το παλάτι αυτό υπήρξε μια από τις κατοικίες του βασιλικού οίκου της Σαβοΐας και βρίσκεται μέσα στο πάρκο. Kινηθείτε εκτός κέντρου και φτάστε στην πρώην εργατική συνοικία San Salvario, κοντά στον κεντρικό σιδηροδρομικό σταθμό, που είναι γεμάτη τρατορίες, μπαρ και καφέ.
Μη χάσετε το Αιγυπτιακό Μουσείο του Τορίνο, που φιλοξενεί τη δεύτερη σημαντικότερή συλλογή του κόσμου με αιγυπτιακές αρχαιότητες μετά από εκείνη του Καΐρου. Επισκεφθείτε τα Βασιλικά Μουσεία (Musei Reali), ένα μεγάλο πολιτιστικό συγκρότημα στην καρδιά της πόλης, που περιλαμβάνει το Βασιλικό Παλάτι και τους Κήπους, τη Βασιλική Πινακοθήκη, το Αρχαιολογικό Μουσείο και τη Βασιλική Βιβλιοθήκη. Σε απόσταση αναπνοής βρίσκεται και ο καθεδρικός ναός του Τορίνο, αφιερωμένος στον Άγιο Ιωάννη Βαπτιστή. Στο παρεκκλήσι του, μάλιστα, φυλάσσεται η Ιερά Σινδόνη, ένα λινό ύφασμα μήκους περίπου 4 μέτρων με την αχνή εικόνα ενός γενειοφόρου άνδρα, που θεωρείται ότι είναι ο Ιησούς. Αξίζει επίσης να πάρετε το μικρό βαγόνι του οδοντωτού σιδηροδρόμου για μια μαγική ανάβαση μέσα από τους καταπράσινους λόφους ως τη Βασιλική της Σουπέργκα (Basilica di Superga), η οποία ως μέρος των Βασιλικών Κατοικιών του Οίκου της Σαβοΐας αποτελεί μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO.
Μην παραλείψετε, όμως, και μια στάση στην Πινακοθήκη Μοντέρνας και Σύγχρονης Τέχνης G.A.M., το πρώτο μουσείο στην Ιταλία που προώθησε μια δημόσια συλλογή σύγχρονης τέχνης. Τέλος, στη συνοικία Lingotto, στους χώρους του πρώην εργοστασίου της Fiat, βρίσκεται σήμερα η πινακοθήκη Giovanni e Marella Agnelli, ένας ιδιαίτερος προορισμός για τους φίλους της τέχνης, σε σχέδια του Renzo Piano.
Μια πόλη σε μετάβαση
Η πόλη βρέθηκε στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος την περασμένη χρονιά, καθώς απέσπασε τη διάκριση της ευρωπαϊκής πρωτεύουσας του «Έξυπνου Τουρισμού» για το 2025, ανάμεσα σε 21 προορισμούς από 10 χώρες. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απονέμει τον συγκεκριμένο τίτλο με σκοπό να επιβραβεύει πόλεις που επιδεικνύουν καινοτομία στον τομέα του τουρισμού, με έμφαση στην προσβασιμότητα, την ψηφιοποίηση, τη βιωσιμότητα, την πολιτιστική κληρονομιά και τη δημιουργικότητα.
Διάσημο για την πλούσια βιομηχανική του κληρονομιά, το Τορίνο είναι μια πόλη σε μετάβαση. Εξισορροπώντας με επιτυχία την αστική ανάπτυξη με τη διατήρηση του πολιτισμού και τη βιωσιμότητα, έχει να επιδείξει φιλόδοξα έργα στους τομείς της κινητικότητας, της προσβασιμότητας και της διατήρησης της πολιτιστικής κληρονομιάς. Και αποδεικνύει έμπρακτα ότι η παράδοση και η νεωτερικότητα μπορούν να αλληλοενισχύονται για να διαμορφώσουν ένα έξυπνο, πιο περιεκτικό και βιώσιμο μοντέλο τουρισμού.
Η μετατροπή πρώην βιομηχανικών χώρων, όπως το Lingotto και το OGR-Officine Grandi Riparazioni, σε πολιτιστικά κέντρα είναι αντιπροσωπευτική της δέσμευσης του Τορίνο να συνδυάσει την ιστορία με την καινοτομία. Η εφαρμογή TorinoMercati ψηφιοποιεί και προωθεί τις λαϊκές αγορές, διατηρώντας την παράδοσή τους. Ακόμη, η πόλη στοχεύει να γίνει κλιματικά ουδέτερη ως το 2030, μέσω της Σύμβασης για την Κλιματική Πόλη. Η αναδιαμόρφωση πρώην βιομηχανικών περιοχών σε χώρους πρασίνου και το έργο «Case di Quartiere» (Σπίτια της Γειτονιάς), το οποίο εμπλέκει τους κατοίκους στον πολεοδομικό σχεδιασμό, συμβάλλουν σε έναν πιο βιώσιμο και χωρίς αποκλεισμούς τουρισμό. Οι αισθητηριακές και χωρίς αποκλεισμούς εμπειρίες που προσφέρουν τα μουσεία και η πλατφόρμα Turismabile, η οποία ξεκίνησε το 2007, είναι επίσης εξαιρετικά παραδείγματα της δέσμευσης του Τορίνο για προσβάσιμα ταξίδια.
Πώς θα πάτε
Το Τορίνο απέχει 1-1 1/2 ώρα με το τρένο από το Μιλάνο, το οποίο συνδέεται με την Αθήνα με απευθείας πτήσεις.
Διαμονή
Hotel Concord Torino (hotelconcordtorino.com, Via Giuseppe Luigi Lagrange 47). Μοντέρνο και κομψό ξενοδοχείο 4 αστέρων στη Via Lagrange, ίσως τον πιο όμορφο πεζόδρομο της πόλης. Από 130 ευρώ το δίκλινο.
Hotel Victoria (hotevictoria-torino.com, Via Nino Costa 4). Κομψό ξενοδοχείο στην καρδιά της πόλης. Διαθέτει σπα, σάουνα και θερμαινόμενη πισίνα. Από 179 ευρώ το δίκλινο.
Φαγητό
Caffè Reale (Piazzetta Reale 1, 10122). Επισκεφθείτε το καφέ που βρίσκεται μέσα στα βασιλικά μουσεία για merenda reale (βασιλικό σνακ). Πρόκειται για ρόφημα ζεστής σοκολάτας που συνοδεύεται από μια ποικιλία από μικρά, νόστιμα και πολύ φωτογενή μπισκοτάκια.
Caffè Platti (C.so Vittorio Emanuele II 72, platti1875.com). Στο ιστορικό καφέ θα κάνετε διάλειμμα για μεσημεριανό με τα διάσημα τριγωνικά σαντουιτσάκια tramezzini.
View this post on Instagram
Porto di Savona (Piazza Vittorio Veneto 2). Κλείστε τραπέζι για δείπνο σε ένα από τα παλαιότερα εστιατόρια της πόλης. Όλα τα ζυμαρικά και τα επιδόρπια είναι φρέσκα και σπιτικά. Σπεσιαλιτέ, τα σπιτικά tajarin (τοπικά ζυμαρικά) με τυρί Castelmagno και αυγό και τα agnolotti γεμιστά με κρέας και πλούσια σάλτσα.
Il Monferrato (Via Monteferrato 6, ristorantemonferrato.com). Ένα ακόμη ιστορικό, παραδοσιακό εστιατόριο του Τορίνο. Εκτενής λίστα κρασιών με περισσότερες από 600 ετικέτες. Βρίσκεται στον πεζόδρομο της γειτονιάς Borgo Po, με θέα στην εκκλησία Gran Madre.
Smile Tree (Piazza della Consolata 9C, smiletreetorino.com). Κοκτέιλ μπαρ για βερμούτ ή ινσταγκραμικά κοκτέιλ στην ιστορική συνοικία Quadrilatero Romano, που διατηρεί το αρχαίο ρωμαϊκό πολεοδομικό σχέδιο.
