Γιώργος Λάνθιμος στο Κ: «Το να κάνεις σινεμά ελεύθερος είναι τεράστιο δώρο»

Γιώργος Λάνθιμος στο Κ: «Το να κάνεις σινεμά ελεύθερος είναι τεράστιο δώρο»

Με αφορμή την πρώτη του φωτογραφική έκθεση στην Ελλάδα, μιλάει αποκλειστικά στο περιοδικό «Κ» για όλα

γιώργος-λάνθιμος-στο-κ-το-να-κάνεις-σι-564098041 (Φωτογραφίες: Courtesy Yorgos Lanthimos)
?> (Φωτογραφίες: Courtesy Yorgos Lanthimos)

Είναι ο τρόπος που περπατάει η Μπέλα Μπάξτερ. Ο σπασμωδικός χορός της μεγάλης κόρης στον Κυνόδοντα, οι εικόνες στο φινάλε της Βουγονίας, το κορίτσι στις Άλπεις που ζητάει «κάτι πιο ποπ». Είναι επίσης η συνεργασία με τον Ευθύμη Φιλίππου, το πέρασμα στον λαμπερό κόσμο των Όσκαρ χωρίς ξεμυάλισμα, η απουσία λαϊκισμού και εξάρσεων, η κοινωνικοπολιτική συνείδηση, το χιούμορ, η σοβαρότητα. Ο Γιώργος Λάνθιμος είναι πολλά πράγματα. Αυτές τις μέρες είναι επίσης ο φωτογράφος που συστήνεται και επίσημα στο αθηναϊκό κοινό, με την πρώτη του έκθεση στην Ελλάδα. Το πρότζεκτ Yorgos Lanthimos: Photographs, που παρουσιάζεται στη Στέγη Ιδρύματος Ωνάση από τις 7 Μαρτίου, αποτελεί ένα σπάνιο καλλιτεχνικό γεγονός. Όσοι θαυμάσουν από κοντά το υλικό θα αντιληφθούν γρήγορα ότι δεν πρόκειται για το καπρίτσιο ενός φτασμένου σκηνοθέτη o οποίος μπορεί πλέον να κάνει ό,τι θέλει, αλλά για το έργο ενός αληθινού master της εικόνας. 

Πιο ψηλός απ’ ό,τι τον είχα στο μυαλό μου, σίγουρα πιο όμορφος, από κοντά ο Λάνθιμος αναδίδει μια ηρεμία. Δεν είναι ο τύπος που θέλει να σε μαγέψει με τις απαντήσεις του ή ο πνευματικός άνθρωπος που θα σου αλλάξει την κοσμοθεωρία (ίσως χορτάσαμε από τέτοιους). Κόντρα στις ανησυχίες μου, πάντως, είχε όρεξη να μιλήσει. Εξ ου και αφιέρωσε διπλάσιο χρόνο από αυτόν που είχαμε αρχικά συμφωνήσει. Προς τιμήν του, δεν ζήτησε να ελέγξει τις απαντήσεις του πριν από τη δημοσίευση, πράγμα σπάνιο για δημόσια πρόσωπα τέτοιου μεγέθους, ενδεικτικό ενός ανθρώπου ο οποίος ξέρει και μπορεί να εμπιστεύεται. 

Γιώργος Λάνθιμος στο Κ: «Το να κάνεις σινεμά ελεύθερος είναι τεράστιο δώρο»-1

Κύριε Λάνθιμε, παρακολουθώντας σας τους τελευταίους μήνες, αισθάνομαι ότι έχετε αλλάξει. Το αισθάνεστε και εσείς;

Με ποια έννοια;

Φορέσατε κονκάρδα με τη σημαία της Παλαιστίνης. Τοποθετηθήκατε σχετικά με τις ομάδες μπάσκετ του Ισραήλ. Φτιάξατε Ίνσταγκραμ, όπως όλος ο κόσμος. Υπήρξε κάποια εμπειρία ή κάποια συνειδητοποίηση που σας έκανε πιο εξωστρεφή και εξομολογητικό;

Καλά, σε σχέση με το θέμα της Παλαιστίνης, η εμπειρία νομίζω είναι αυτή που είχαμε όλοι. Δεν έχει ξαναζήσει κάτι αντίστοιχο η γενιά μου… Τα περισσότερα που λέμε είναι χαζομάρες, οπότε ας πούμε και κάτι ουσιαστικό. Στην αρχή, υπήρχε το αφήγημα ότι είναι περίπλοκο αυτό που συμβαίνει στην Παλαιστίνη και δεν πρέπει να μιλάς εσύ, που δεν είσαι από εκεί. Και όταν βλέπεις αυτή τη γενοκτονία, λες: «Πόσο περίπλοκο μπορεί να είναι, για να ανατινάζονται στον αέρα παιδάκια καθημερινά;». Και κάθεσαι και διαβάζεις. Διαβάζεις όλη την ιστορία από την αρχή, γιατί υπάρχει η προπαγάνδα και η παραπληροφόρηση. Εκεί λοιπόν καταλαβαίνεις ότι δεν μπορείς πια να μένεις αμέτοχος και σιωπηλός. Τώρα με το Ίνσταγκραμ… Υπήρχε ένας ψεύτικος λογαριασμός που όλοι νόμιζαν ότι ήμουν εγώ [γέλια]. Ανέβαζε κάποιος φωτογραφίες με το πίσω μέρος από κάτι κεφάλια ως yorgoslanthimos και τον έκαναν tag σε επίσημα κινηματογραφικά events. Οπότε είπα ας φτιάξω έναν κανονικό. Και εντάξει, προσπαθώ να το χρησιμοποιώ με τον πιο μίνιμαλ τρόπο, πάντα σε σχέση με τη δουλειά. 

Προ ημερών δημοσιεύτηκε ένα κείμενο της συζύγου σας, Αριάν Λαμπέντ, στην Καθημερινή για τη σεξιστική και σεξουαλική βία, με προσωπικές εξομολογήσεις. Πώς βιώσατε εσείς ο ίδιος αυτή τη γενναία της κίνηση;

Είμαι πολύ υπερήφανος για όλο αυτό που κάνει. Γιατί κάνει μια τεράστια δουλειά, γενικότερα. Έχει φτιάξει μια ένωση στη Γαλλία με ηθοποιούς η οποία έχει στόχο να καταπολεμήσει τη βία, έστω στον συγκεκριμένο κλάδο, γιατί ο καθένας πρέπει νομίζω να διαλέγει ένα πλαίσιο στο οποίο οι πράξεις του μπορούν να έχουν έναν αντίκτυπο. 

Ήσασταν μέρος της απόφασης για το πότε θα μιλήσει, πού και πώς;

Όχι, καθόλου. Απλώς, όντας κοντά της, διάβασα το κείμενο, το συζητήσαμε… Δυστυχώς, συνέβη αυτό που συμβαίνει πάντα. Έγραψε ένα μεγάλο κείμενο με πολλή ουσία και πολλά επίπεδα, και φυσικά, όταν το αναδημοσίευαν άλλα μέσα, υπήρχε ο click-bait τίτλος «Η σύζυγος του Λάνθιμου έχει βιαστεί δύο φορές». Τη στιγμή που ένα από τα βασικά θέματα που θίγει είναι το «είμαι αυτή που είμαι και στην Ελλάδα με φωνάζουν “η σύζυγος του Λάνθιμου”». Φυσικά το περιμέναμε ότι θα συμβεί. Με εντυπωσιάζει, όμως, πάντα η έλλειψη της αξιοπρέπειας και της ενσυναίσθησης. 

Πάμε λίγο στην έκθεση φωτογραφίας που ετοιμάζετε στη Στέγη. Τι περιλαμβάνει;

Στην ουσία είναι ο συνδυασμός μιας έκθεσης που έγινε στο Λος Άντζελες και μιας άλλης που έγινε στην Πολωνία. Περιέχει δουλειές από δύο βιβλία που έχω εκδώσει, το Dear God, the Parthenon Is Still Broken και το Ι shall sing these songs beautifully. Πρόκειται για φωτογραφίες που έχουν παραχθεί κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων του Poor Things και του Ιστορίες καλοσύνης (όχι απαραίτητα στο σετ). Υπάρχουν επίσης πολύ λίγες φωτογραφίες που τράβηξα στα γυρίσματα της Βουγονίας και οι οποίες θα ενταχθούν σε ένα νέο βιβλίο, αλλά και ένα πολύ μεγάλο κομμάτι, που θα παρουσιαστεί για πρώτη φορά, με φωτογραφίες που έχω τραβήξει ανά τα χρόνια στην Ελλάδα. Σε ταξίδια σε νησιά, στην Πελοπόννησο, στην Αθήνα… Κυρίως τοπία που έχουν κάπως διαστρεβλωθεί από την ανθρώπινη παρουσία και κάποια λίγα πορτρέτα. 

Γιώργος Λάνθιμος στο Κ: «Το να κάνεις σινεμά ελεύθερος είναι τεράστιο δώρο»-2

Συνολικά 182 φωτογραφίες. Δεν είναι και λίγες…

Προσθέταμε και προσθέταμε με τον Μάικλ Μακ (που επιμελείται την έκθεση και είναι ένας από τους πιο αξιόλογους εκδότες φωτογραφικών βιβλίων στον κόσμο), όχι επειδή θέλαμε μεγάλο όγκο, αλλά επειδή βρίσκαμε διάφορες συνδέσεις. Κάθε φωτογραφία που προσθέταμε έφερνε μια νέα διάσταση. Μπορεί μια εικόνα να μην είναι κάτι τόσο σημαντικό από μόνη της και να αποκτήσει σημασία μπαίνοντας δίπλα σε άλλες. Γι’ αυτό μου αρέσει η φωτογραφία. Κάθε εικόνα μπορεί να έχει διαφορετική σημασία για τον καθένα. Να προξενήσει διαφορετικά συναισθήματα ή ερμηνείες. Σε ένα βιβλίο τη συνδυάζεις με έναν τρόπο, σε μια έκθεση με άλλον. Το νιώθω ως κάτι απίστευτα ελεύθερο, πιο ελεύθερο από τον κινηματογράφο, όπου πρέπει να φτιάξεις μια δομή συγκεκριμένη, ακόμα και αν κάνεις πειραματικές ταινίες. 

«Κάθε φωτογραφία που προσθέταμε έφερνε μια νέα διάσταση. Μπορεί μια εικόνα να μην είναι κάτι τόσο σημαντικό από μόνη της και να αποκτήσει σημασία μπαίνοντας δίπλα σε άλλες».

Στις τελευταίες σας ταινίες δουλεύετε κυρίως με φιλμ. Ισχύει το ίδιο και γι’ αυτές τις φωτογραφίες; 

Nαι, πάντα. Αυτός εδώ [σ.σ. μου δείχνει στα δεξιά του] είναι ο σκοτεινός μας θάλαμος, στον οποίο τις τυπώσαμε, σε FB χαρτί. Η Έλενα εδώ έκανε τις πρώτες έγχρωμες εκτυπώσεις. Αλλά μας χάλασε το μηχάνημα και φέραμε καινούργιο. 

Αισθάνεστε περισσότερο δημιουργός που μιλάει με εικόνες ή με ιστορίες; 

Δεν το διαχωρίζω. Άλλωστε, η ιστορία συνεχίζει να διαμορφώνεται και στο γύρισμα και στο μοντάζ…

Διαβάζοντας ένα σενάριο, βλέπετε εικόνες;

Όχι απαραίτητα. Δεν ξέρω αν είναι ιδιαιτερότητα δική μου, αλλά όταν φτιάχνουμε ένα σενάριο, είμαι πολύ συγκεντρωμένος στην ιστορία, στους χαρακτήρες, στους διαλόγους, χωρίς να προσπαθώ να το εικονοποιήσω. Θέλω όταν πάω στην επόμενη φάση, που είναι η εύρεση των ηθοποιών, των χώρων κ.λπ., να έχω κάτι που λειτουργεί από μόνο του στο χαρτί, να νιώθω ότι είναι αρκετά δυνατό. Έπειτα, φυσικά, το σενάριο εξελίσσεται. Πολλές φορές έχω αλλάξει ηλικίες χαρακτήρων, φύλο χαρακτήρων, τοποθεσίες. 

Επόμενο κινηματογραφικό πρότζεκτ είναι το My year of rest and relaxation; Ή σκοπεύετε να εφαρμόσετε στην πράξη τον τίτλο του;

[Γέλια] Κανένα δεν είναι το επόμενο κινηματογραφικό πρότζεκτ, ακριβώς για τον λόγο που είπες. Το λέω και δεν με πιστεύουν, αλλά ναι. Επί έξι χρόνια δεν σταμάτησα. Πολλές φορές, η προώθηση μιας ταινίας έπεφτε πάνω στο μοντάζ της άλλης ή στην προετοιμασία της επόμενης. Το έκανα για κάποια χρόνια και με εξόντωσε. Έχει βέβαια κάποια θετικά. Σου δίνει μια ενέργεια και μια ώθηση. Είναι ευεργετικό, γιατί βουτάς από ένα πρότζεκτ σε ένα άλλο εντελώς διαφορετικό. Αλλά, εντάξει, υπάρχει και ένα όριο. Έκανα τρεις ταινίες, τη μία μετά την άλλη. Βρίσκομαι σε μια περίοδο που θέλω να καθαρίσει λίγο το μυαλό μου, να ξεκουραστώ και να σκεφτώ με ηρεμία τι θα κάνω μετά. Αυτές τις μέρες έχω τα τελευταία ταξίδια με εκδηλώσεις για τη Βουγονία

Μπορεί να γελάσετε τώρα, αλλά σε ταξίδια όπως αυτά, αισθάνεστε κατά κάποιον τρόπο πρέσβης της Ελλάδας, όπως ο Αντετοκούνμπο ή ο Τσιτσιπάς;

Όχι, καθόλου. Μπορεί να το αισθάνονται οι άνθρωποι της χώρας από την οποία προέρχεσαι, ίσως, κάπως, αλλά δεν νομίζω ότι στο εξωτερικό το βλέπουν έτσι. Δεν νιώθω ότι είμαι «ο Έλληνας». 

Η Βουγονία είναι υποψήφια για Όσκαρ Καλύτερης Ταινίας. Αν σας έλεγαν ότι δεν θα το πάρει, σε ποια από τις άλλες ταινίες θα το δίνατε;

Δεν θα απαντήσω σε αυτή την ερώτηση [γέλια].

Γιώργος Λάνθιμος στο Κ: «Το να κάνεις σινεμά ελεύθερος είναι τεράστιο δώρο»-3

Επειδή λαμβάνει ως δεδομένο ότι θα χάσετε;

Ξέρω σίγουρα ότι θα χάσουμε, ξέρω και ποια θα το πάρει. 

Εκ των έσω;

Όχι, αλλά μετά από τόσα χρόνια που κάνουμε αυτό το πράγμα και βιώνουμε τον τρόπο με τον οποίο διενεργείται η όλη διαδικασία, νομίζω για αρκετά πράγματα έχουμε μια καλή αίσθηση του τι πρόκειται να συμβεί. Πάντως, ειδικά οι ταινίες που κάνω εγώ, το ότι συζητιούνται και βρίσκονται στο επίκεντρο είναι μια τεράστια επιτυχία. Το να μπορείς να κάνεις σινεμά χωρίς κανέναν περιορισμό δημιουργικά, ελεύθερος, και να βρίσκεσαι στη συζήτηση και στο επίκεντρο της προσοχής, είναι ένα τεράστιο δώρο. Τώρα, το ποιος κερδίζει και ποιος χάνει… Ίσως δεν είναι τόσο relevant. Θα μου πεις, το λέω επειδή δεν θα κερδίσουμε [γέλια]. Αλλά αν δεις ποιες ταινίες βραβεύονται…

«Το να μπορείς να κάνεις σινεμά χωρίς κανέναν περιορισμό, ελεύθερος, και να βρίσκεσαι στη συζήτηση και στο επίκεντρο της προσοχής, είναι ένα τεράστιο δώρο». 

Ειδικά τα τελευταία χρόνια…

Και παλιότερα! Εμένα με σοκάρει που μία από τις αγαπημένες μου ταινίες του Σκορσέζε, το The king of comedy, όχι απλώς δεν είχε πάρει Όσκαρ, αλλά ήταν μια τεράστια αποτυχία. Τη θεωρώ από τις καλύτερες ταινίες όλων των εποχών. 

Γιώργος & Βύρωνας

Η συνάντηση με τον Γιώργο Λάνθιμο έγινε στο στούντιο που διατηρεί στο Κολωνάκι. Ένας άνετος καναπές σε χρώμα ώχρας, ένα μοντέρνο τραπεζάκι, θήκες κάμερας, λευκώματα της Βουγονίας. Μαζί μας η συνεργάτιδά του, Έλενα, που επεξεργαζόταν εικόνες σε μια οθόνη, η ευγενική βοηθός του αλλά και ένας τεράστιος καφέ σκύλος, ο οποίος αποτελεί την αφίσα της έκθεσης. Είναι επίσης συνονόματός μου. Ακούγοντας τον Λάνθιμο να λέει «Βύρωνα, κάτω!» και «Βύρωνα; Τι είπαμε;» κατά την είσοδό μου στον χώρο, ομολογώ ότι σάστισα κάπως. Ήταν άβολο, αστείο, σουρεαλιστικό, αλλά ήπιο και φυσιολογικό ταυτόχρονα, σαν σκηνή από ταινία του Λάνθιμου. Έξω, η μέρα υπέροχη. Ο ήλιος του Φλεβάρη αντανακλούσε σε όμορφες πολυκατοικίες και καθαρά πεζοδρόμια. Στον γυρισμό ένιωσα κάτι σαν αγαλλίαση μέσα στη σκέψη ότι ο άνθρωπος που έκανε τον Κυνόδοντα και το Poor Things δουλεύει σε απόσταση μικρότερη του ενός χιλιομέτρου από το σπίτι μου, χαϊδεύοντας τον σκύλο του, σχεδιάζοντας με ηρεμία το επόμενο βήμα. 

Μένετε κυρίως στην Αθήνα αυτόν τον καιρό, σωστά;

Πλέον, ναι. Ταξιδεύω πολύ ούτως ή άλλως για τη δουλειά, αλλά έχω ξανακάνει βάση την Αθήνα. 

Σινεμά πηγαίνετε;

Προσπαθώ. 

Είστε φαν του πιο straightforward σινεμά; Eίδατε, π.χ., τη Σπασμένη φλέβα του Οικονομίδη;

Δεν το έχω δει. Θεωρείται straightforward το σινεμά του Οικονομίδη;

Γιώργος Λάνθιμος στο Κ: «Το να κάνεις σινεμά ελεύθερος είναι τεράστιο δώρο»-4

Η συγκεκριμένη ταινία δεν έχει αλληγορία, εικαστικό ενδιαφέρον ή ποιητικό στοιχείο. Περιμένεις να δεις τι θα γίνει…

Ναι. Δεν νομίζω ότι έχω ιδιαίτερη προτίμηση σε κάποιο είδος σινεμά. Υπάρχουν ταινίες που με συγκινούν ή όχι. Ταινίες mainstream οι οποίες είναι καταπληκτικές και ταινίες καλλιτεχνικές οι οποίες είναι αφόρητες… Δεν έχω δει την τελευταία του Οικονομίδη, αλλά πάντα επιστρέφω στο Σπιρτόκουτο. Μου είχε κάνει τεράστια εντύπωση. Ένιωσα ότι ήταν κάτι που δεν έχω ξαναδεί ποτέ, είχε μια τεράστια δύναμη αλλά και χιούμορ, παρά το σκοτεινό του πράγματος. Γενικά πάντως, είμαι πολύ ανοιχτός. Όσο ανοιχτός μπορώ να είμαι, δηλαδή, γιατί κάνοντας σινεμά, είναι πολύ δύσκολο να παρακολουθήσεις ταινία χωρίς να σκέφτεσαι πώς φτιάχτηκε.

«Μου είχε κάνει τεράστια εντύπωση το Σπιρτόκουτο. Ένιωσα ότι ήταν κάτι που δεν έχω ξαναδεί ποτέ, είχε μια τεράστια δύναμη αλλά και χιούμορ, παρά το σκοτεινό του πράγματος». 

Αυτές τις μέρες, πολύς κόσμος ανακαλύπτει τη φιλμογραφία του Αγγελόπουλου μέσα από το Cinobo. Αρκετοί πιστεύουν ότι η αξία του Αγγελόπουλου μετατοπίστηκε από τον Κυνόδοντα και μετά. Υπήρξε πηγή έμπνευσης το έργο του για εσάς, έστω και ως κάτι στο οποίο θέλατε να αντιπαρατεθείτε;

Να πω την αλήθεια, όχι. Τις περισσότερες ταινίες του τις είδα πολύ μετά τη σχολή. Μου αρέσουν πάρα πολύ οι Μέρες του ’36 και η Αναπαράσταση, που είναι από τις πρώτες του. Πάρα πολύ. Aλλά δεν είχα καμία ιδιαίτερη σχέση, άρα ούτε και διάθεση αντιπαράθεσης.

Όταν σκέφτεστε τις ταινίες του, υπάρχει μέσα σας η αίσθηση ότι εσείς, η γενιά σας, φέρατε κάτι καινούργιο; Ότι είστε κάτι άλλο;

Ναι, σαφέστατα είμαστε κάτι άλλο. Όταν έκανα την Κινέττα το 2005, αποφασίσαμε ότι δεν χρειάζεται να περιμένουμε υποστήριξη από ένα οργανωμένο σύστημα, που ήταν κολλημένο σε παγιωμένες αντιλήψεις και πρακτικές, και που είχε περιορισμένη παραγωγή ταινιών, η οποία δύσκολα βοηθούσε νέους ανθρώπους. Μαζευτήκαμε τότε κάποιοι φίλοι που δουλεύαμε στη διαφήμιση και αποφασίσαμε να κάνουμε μια ταινία με ελάχιστα μέσα. Βρήκαμε έναν τρόπο πολύ πιο ελεύθερο, που δεν βασιζόταν σε κρατικές χρηματοδοτήσεις. Κάνοντας λοιπόν μια-δυο ταινίες τότε μόνοι μας, λάβαμε μια αναγνώριση από το εξωτερικό και ξαφνικά υπήρχε η αίσθηση ότι δημιουργείται ένα νέο ελληνικό σινεμά. Τώρα, αυτό είχε να κάνει περισσότερο με μια πρακτική συνθήκη. Το περίφημο Greek weird wave, όπως το βάφτισαν, έπαιρνε όλες αυτές τις ταινίες σαν ένα κίνημα καλλιτεχνικό, στο οποίο τα θέματα ή οι φόρμες σχετίζονται. Δεν ήταν αλήθεια. Και με την πάροδο των χρόνων, φάνηκε. Ήταν μια ευκολία του χώρου, δημοσιογραφική ή φεστιβαλική, για να πούμε ότι συμβαίνει κάτι. Παρ’ όλα αυτά, πρακτικά, υπήρξε όντως μια αλλαγή: πολλοί νέοι άνθρωποι συνειδητοποίησαν ότι μπορούσαν να κάνουν ταινίες πιο ελεύθερα. Παράλληλα, με την πρόοδο της τεχνολογίας, ήταν πια εύκολο να τραβήξεις με ψηφιακή κάμερα, να κάνεις μοντάζ στο σπίτι σου… Δεν χρειάζονταν πλέον τόσο ακριβά μέσα. Βέβαια, τα τελευταία χρόνια ξαναγυρνάμε στα αναλογικά.

Που κοστίζουν παραπάνω…

Κοστίζουν παραπάνω, αν και αυτό πάλι είναι συζητήσιμο. Έχει να κάνει με το πόσο θα σπαταλήσεις, αν θες να τραβάς ασταμάτητα, πόσες μέρες γύρισμα θα κάνεις… Ξαφνικά, το να τραβήξεις με φιλμ θεωρείται η απόλυτη πολυτέλεια. Και όχι, ας πούμε, το ότι έχεις 35 μέρες γύρισμα, 15 διαφορετικά locations, άπειρα ντεκόρ… 

Γιώργος Λάνθιμος στο Κ: «Το να κάνεις σινεμά ελεύθερος είναι τεράστιο δώρο»-5

Στο δικό μου μυαλό, το νήμα που συνδέει τις ταινίες σας είναι μια αντίδραση στην καταπίεση· την καταπίεση της οικογένειας, της κοινωνίας, της πολιτείας κ.λπ. Σε προσωπικό επίπεδο, έχετε υποστεί καταπίεση; Έχετε νιώσει «ασφυξία»;

Ναι, όπως όλοι οι άνθρωποι. Επίσης, η καταπίεση μπορεί να έχει διάφορες εντάσεις. Πάντως, ναι, είναι ένα στοιχείο που μπορεί να δει κάποιος σε αυτά που με απασχολούν. Θα έλεγα όμως ότι περισσότερο με απασχολεί η απόλυτη, αυστηρή δόμηση κανόνων και το πόσο δύσκολα μπαίνει κάποιος στη θέση τού να τους αμφισβητήσει. Είναι ένα μεγάλο θέμα για μένα. Και η καταπίεση που αναφέρεις είναι παράγωγο αυτού. 

Στο τελευταίο του μυθιστόρημα ο Τζούλιαν Μπαρνς γράφει κάπου: «Όλοι είμαστε απλώς νήπια ντυμένα με ρούχα ενηλίκων». Πόσο συνδεδεμένος είστε με το παιδί μέσα σας;

Όχι αρκετά. Νομίζω πολλοί από εμάς έχουμε αρνητικά στο μυαλό μας την παιδικότητα. Ότι δεν είμαστε αρκετά ώριμοι… Από την άλλη, υπάρχουν πολλά θετικά σε μια παιδική ψυχοσύνθεση: η περιέργεια, η ελευθερία, η αμφισβήτηση των πάντων, που λέγαμε πριν, δηλαδή να μην έχει καθίσει μέσα σου μια παγιωμένη αντίληψη. Με αυτά θα ήθελα να έχω μεγαλύτερη επαφή. 

Ψυχανάλυση έχετε κάνει;

Ναι. Προσπαθώ… Δεν είναι εύκολο να συνδεθείς με το παιδί μέσα σου, ειδικά αν ξεκινήσεις αργά, όπως εγώ. Νομίζω, όταν έχεις την τύχη να ασχολείσαι με πιο καλλιτεχνικής φύσης πράγματα, κινηματογράφο, φωτογραφία κ.λπ., έχεις ένα μέσο να εξερευνάς τέτοια μονοπάτια. Αλλά και η ψυχανάλυση, ή μάλλον η ψυχοθεραπεία (γιατί ο ψυχίατρός μου δεν συμφωνεί με την έννοια της ψυχανάλυσης), είναι ένας άλλος τρόπος. Και είναι χρήσιμη για όλους τους ανθρώπους. Μπορεί να ανακαλύψεις πράγματα που δεν ένιωθες απαραίτητα ότι σου έλειπαν, που δεν είχες απαραίτητα το ενδιαφέρον να ανακαλύψεις.

Στα νεανικά σας χρόνια παίζατε μπάσκετ και έχω διαβάσει ότι είχατε έναν τραυματισμό που σας σταμάτησε…

Αυτό το ψέμα δεν ξέρω ποιος το διέδωσε. Μάλλον ήθελε να το κάνει πιο δραματικό. 

Γιώργος Λάνθιμος στο Κ: «Το να κάνεις σινεμά ελεύθερος είναι τεράστιο δώρο»-6

Στη Wikipedia το είδα. 

Εκεί είχαν λάθος μέχρι και τα γενέθλιά μου και μου έστελναν δώρα σε λάθος ημερομηνία [γέλια]. Αλλά το έφτιαξα αυτό. Τώρα πρέπει να φτιάξω και τον τραυματισμό.

Έλεγα μήπως χάσαμε έναν μεγάλο μπασκετμπολίστα…

Όχι, μην ανησυχείτε. Σταμάτησα πολύ νέος να παίζω σε ομάδα, γύρω στα 19. Αλλά όχι λόγω τραυματισμού. Παρόλο που όντως έχω σπασμένο σπόνδυλο, κάτι που ανακάλυψα πριν από πέντε-έξι χρόνια. 

Τελευταία ερώτηση: Είστε μέλος της ομάδας «Λάνθιμος Χούλιγκανς»;

Δεν είμαι. Αλλά αυτό είναι και το ωραίο. Λειτουργεί αυτόνομα. 

Η έκθεση Yorgos Lanthimos: Photographs θα φιλοξενείται στον εκθεσιακό χώρο -1 της Στέγης Ιδρύματος Ωνάση από 7/3 έως 17/5. 
Το κανονικό εισιτήριο κοστίζει 10 €.

comment-below Λάβετε μέρος στη συζήτηση 0 Εγγραφείτε για να διαβάσετε τα σχόλια ή
βρείτε τη συνδρομή που σας ταιριάζει για να σχολιάσετε.
Για να σχολιάσετε, επιλέξτε τη συνδρομή που σας ταιριάζει. Παρακαλούμε σχολιάστε με σεβασμό προς την δημοσιογραφική ομάδα και την κοινότητα της «Κ».
Σχολιάζοντας συμφωνείτε με τους όρους χρήσης.
Εγγραφή Συνδρομή

Editor’s Pick

ΤΙ ΔΙΑΒΑΖΟΥΝ ΟΙ ΣΥΝΔΡΟΜΗΤΕΣ

MHT