Ήταν μια κοπέλα γύρω στα τριάντα, ζούσε –όπως είχε θελήσει– στην Ευρώπη, έχοντας κάνει το μεγάλο ταξίδι από τη Νέα Ζηλανδία, είχε υπέροχο μυαλό, ζωηρή κοινωνική ζωή, έντονες σχέσεις. Ο Πρώτος Παγκόσμιος, όμως, υπήρξε συντριπτικός για την Κάθριν Μάνσφιλντ. Έχασε τον αδελφό της, χώρισε από τον σύζυγό της, Τζον Μάρεϊ, βρέθηκε για ένα διάστημα παγιδευμένη στο βομβαρδιζόμενο Παρίσι, διαγνώστηκε επίσης με φυματίωση. Τα ημερολόγιά της (τα οποία είναι το σημαντικότερο έργο που μας άφησε, γράφοντας με συνέπεια από πολύ μικρή ηλικία) είναι αποκαλυπτικά για το πώς έζησε εκείνα τα ταραγμένα χρόνια. Λίγους μήνες πριν τελειώσει ο πόλεμος, στις αρχές του 1918, και ενώ στο μεταξύ ζούσε με την αγαπημένη της Άιντα Μπέικερ και έκανε παρέα με τη Βιρτζίνια Γουλφ, η Μάνσφιλντ έγραψε ένα από τα σπουδαιότερα διηγήματά της, το Je ne parle pas français, το οποίο εδώ και λίγο καιρό κυκλοφορεί στη γλώσσα μας αυτοτελώς από τις εκδόσεις Μεταίχμιο στη σειρά «Τα μικρά».
Πρόκειται για την αφήγηση του «βέρου Παριζιάνου», όπως συστήνεται, Ραούλ Ντικέτ, ο οποίος είναι ειρωνικός, αντιφατικός, αφοριστικός (π.χ. «Δεν πιστεύω στην ανθρώπινη ψυχή»), ένας ντοστογιεφσκικός ήρωας (πολλές ομοιότητες με τον αφηγητή του Υπογείου) που ανατρέχει στα περασμένα για να αποκαλύψει με αυτόν τον τρόπο τον εαυτό του. Τα σημαντικά δεν λέγονται και η πλοκή είναι μάλλον στοιχειώδης, παρ’ όλα αυτά το κείμενο είναι σφιχτό και ο ρυθμός του εξαιρετικός. Η Μάνσφιλντ αποδομεί βήμα βήμα τον ήρωά της, αποτυπώνοντας, μέσα από τις σκέψεις του ή, πιο σωστά, τον τρόπο που αυτές προκύπτουν, τη δική της παράξενη ευφυΐα.
Λίγα χρόνια πριν από τη σαρωτική κυριαρχία του μοντερνισμού στη Δυτική Ευρώπη, η συγγραφέας παρουσιάζει σε αυτό το διήγημα ένα χαρακτηριστικό δείγμα (εσωτερικός μονόλογος, αποσπασματικότητα κ.ά.), ενώ και για την ίδια αυτό το κείμενο συνιστά μια νέα συγγραφική αφετηρία, την αρχή μιας διαδρομής που την οδήγησε στην τελευταία και πιο ώριμη φάση της παραγωγής της, η οποία κατέληξε στη συγγραφή του αξεπέραστου Γκάρντεν πάρτι το 1922. Πέθανε τις πρώτες μέρες της επόμενης χρονιάς, σε ηλικία 34 ετών. Η Ιστορία θα τη θυμάται ως μια γοητευτική και αντισυμβατική φυσιογνωμία σε μια εποχή αλλαγών, πόνου και θαυμάτων.
Το Je ne parle pas français κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μεταίχμιο, σε μετάφραση-επίμετρο Σοφίας Αυγερινού.
