Θυμάστε την Cambridge Analytica; Πριν από δέκα χρόνια ακριβώς, αυτή η εταιρεία επηρέασε δύο σημαντικές εκλογικές αναμετρήσεις, στις ΗΠΑ και στη Μεγάλη Βρετανία, χρησιμοποιώντας ως βασικό της μοχλό το ανεξέλεγκτο Facebook και τη δυνατότητά του να ψιθυρίζει προσωποποιημένα μηνύματα στο αυτί του καθενός. Ετοιμαστείτε για τη δεύτερη πράξη του δράματος, με τη σφραγίδα της ανεξέλεγκτης τεχνητής νοημοσύνης.
Τις τελευταίες ημέρες, η OpenAI (η εταιρεία πίσω από το ChatGPT) έχει ξεκινήσει να προβάλλει διαφημίσεις ανάμεσα στις απαντήσεις που δίνει στους χρήστες της στις ΗΠΑ, δίνοντας αφορμή στο Claude της Anthropic να ασκήσει αρνητική κριτική στην πρακτική που επιλέγει ο ανταγωνιστής του. Ορισμένοι το έχουμε παρατηρήσει ήδη και στην ημεδαπή: εκεί που το μοντέλο απαντά, ξαφνικά εμφανίζεται ένα διαφημιστικό μήνυμα. Αν τα δεδομένα του Facebook ήταν θησαυρός, τα δεδομένα των τσάτμποτς είναι κανονικό χρυσωρυχείο, καθώς εδώ οι χρήστες λένε τα εσώψυχά τους με τον πιο ευθύ τρόπο. Προς το παρόν, η OpenAI λέει ότι δεν θα κάνει «επιθετική» χρήση των δεδομένων σας, αλλά τα ίδια έλεγε και το Facebook πριν ξεσπάσουν τα σκάνδαλα.
«Με βάση τα όσα γνωρίζεις για εμένα, τι πιστεύεις ότι θα ήταν πιο λογικό να ψηφίσω;»: να μια εύλογη ερώτηση, ανάμεσα σε πολλές άλλες, που θα μπορούσε να κάνει ένας φιλοπερίεργος χρήστης της ΑΙ. Είναι δεδομένο ότι όλα τα μοντέλα μεροληπτούν από τη φύση τους. Σκεφτείτε όμως τι θα αρχίσουν να απαντούν αν εμφιλοχωρήσει το οικονομικό κίνητρο. Τα τσάτμποτς θα έχουν τη δυνατότητα να χειραγωγούν τους χρήστες τους με τον πλέον ανεπαίσθητο τρόπο. Τώρα που ξεχάστηκε ότι τα σόσιαλ μίντια είναι τεχνολογίες της πειθούς, έρχονται τα τσάτμποτς ως τεχνολογίες συγκαλυμμένου εξαναγκασμού, να μας θυμίσουν ότι πρέπει να επαγρυπνούμε.
H OpenAI αναγκάζεται να εισάγει διαφημίσεις, γιατί το 2026 προβλέπεται να σημειώσει ζημιές ύψους 14 δισ. δολαρίων. Δεν έχει την πολυτέλεια να ενδιαφέρεται για την ευημερία των πολιτών ή των δημοκρατιών. Η ζημιά που θα κάνει βραχυπρόθεσμα στον κόσμο, αν επιτρέψει προσωποποιημένες διαφημίσεις, θα γίνει ντοκιμαντέρ στο Netflix, ακρόαση στο Κογκρέσο, #deleteChatGPT και απολογία του Σαμ Άλτμαν. Αν δεν ρυθμιστούν έγκαιρα τα τσάτμποτς, σε δέκα χρόνια από σήμερα θα επαναλαμβάνουμε τα ίδια.

