Όσοι έχουν ζήσει έστω και για μια μέρα με ανθρώπους που πάσχουν από άνοια, γνωρίζουν πως η τακτική μετακίνηση τους δεν είναι μια εύκολη υπόθεση. Η δημιουργία των τοπικών ιατρείων μνήμης για δημότες ξεκίνησε στις 27 Νοεμβρίου, με σκοπό να διευκολύνει τη ζωή των κατοίκων του Κολωνού σε πρώτη φάση, και παράλληλα να ενημερώσει, να λύσει απορίες και να βοηθήσει όσον αφορά την πρόληψη και την αντιμετώπιση της νόσου.
Μέχρι σήμερα, 40 άτομα έχουν χτυπήσει την πόρτα του. Στόχος είναι τα ιατρεία αυτά να επεκταθούν σε πολλές γειτονιές της πόλης. Η υπεύθυνη του πρώτου ιατρείου μνήμης του Δήμου Αθηναίων στον Κολωνό, πρόεδρος της οργάνωσης Alzheimer Athens και πρόεδρος του Εθνικού Παρατηρητηρίου για την Άνοια, Παρασκευή Σακκά μιλά στο «Κ».
Τι γνωρίζουμε για την άνοια σήμερα;
Η άνοια με την κυριότερη μορφή της, τη νόσο Αλτσχάιμερ, είναι μια κατάσταση που σε ένα ποσοστό 98%, αφορά ανθρώπους τρίτης ηλικίας. Είναι η έκπτωση των νοητικών λειτουργιών της μνήμης, του λόγου, της προσοχής, της συγκέντρωσης, της ικανότητας υπολογισμών, προσανατολισμού στον χώρο και τον χρόνο. Η άνοια καταστρέφει αυτές τις ζωτικές λειτουργίες ξεκινώντας από τη μνήμη και κυρίως από την πρόσφατη μνήμη. Προσβάλει το 5% των ανθρώπων ηλικίας άνω των 65 ετών. Όσο μεγαλώνουμε, τόσο αυξάνονται οι πιθανότητες να πάθουμε άνοια. Δεν είναι φυσιολογικό επακόλουθο του γήρατος, είναι ασθένεια. Η νόσος Αλτσχάιμερ είναι μια συγκεκριμένη ασθένεια που καταστρέφει ορισμένα κύτταρα του εγκεφάλου. Πρόκειται για μια αρρώστια που δεν έχει ριζική θεραπεία – υπάρχει βέβαια μεγάλη πρόοδος το τελευταίο διάστημα και φάρμακα που βοηθούν αρκετά όσον αφορά τη νόηση, τη μνήμη και αναφορικά με διάφορα άλλα συμπτώματα. Είναι μια κατάσταση που μπορεί να κρατήσει 10 με 12 χρόνια και πηγαίνει πάντα προς το χειρότερο.
Πώς μπορεί να βοηθήσει ένα ιατρείο μνήμης;
Τα ιατρεία μνήμης βοηθούν και τους ασθενείς, οι οποίοι εξετάζονται και παρακολουθούνται αλλά υποστηρίζουν και τις οικογένειες, γιατί είναι μεγάλο βάρος για μια οικογένεια που έχει κάποιον άνθρωπο ο οποίος μετά από κάποια χρόνια παύει να είναι αυτόνομος και χρειάζεται φροντίδα. Το φορτίο που κουβαλούν οι φροντιστές είναι σημαντικό κομμάτι της νόσου. Τις υπηρεσίες που αφορούν όλα αυτά τα ζητήματα, τις προσφέρουν οι οργανώσεις Αλτσχάιμερ που στη μεγαλύτερη τους πλειοψηφία είναι μη κερδοσκοπικές. Παρέχουν τις υπηρεσίες με κρατική χρηματοδότηση αλλά η ευθύνη της οργάνωσης των υπηρεσιών είναι των οργανώσεων. Προσφέρουν ιατρικές υπηρεσίες στους ασθενείς και υποστήριξη, εκπαίδευση και ανακούφιση του φορτίου στους φροντιστές. Στο πλαίσιο αυτό λοιπόν έχουμε τα ιατρεία μνήμης και θέλουμε να φτάσουμε δίπλα σε όλους τους ανθρώπους που πάσχουν από άνοια.
Ποια η συνεισφορά των δημοτικών ιατρείων σε τοπικό επίπεδο;
Ένα άτομο που πάσχει από την αρρώστια και είναι 70 ή 80 ετών δεν μπορεί να πάει από τον Κολωνό να εξεταστεί στο Παγκράτι, ή να πηγαίνει εκεί για να κάνει δύο φορές τη βδομάδα ασκήσεις μνήμης. Πρέπει να του προσφέρουμε υπηρεσίες στη γειτονιά του. Για αυτό συνεργαζόμαστε με φορείς και με Δήμους στα πλαίσια αυτής της προσπάθειας του Alzheimer Athens. Έχουμε από το 2009, σε συνεργασία με τον Δήμο Αθηναίων, στην Πανόρμου ένα δραστήριο κέντρο ημέρας, που προσφέρει μη φαρμακευτικές υπηρεσίες. Έχουμε κέντρα σε κτίρια του Δήμου στο Μαρούσι, στο Νέο Ηράκλειο, στο Ίλιον, στην Ηλιούπολη και τώρα ξεκινήσαμε μια επέκταση της συνεργασίας μας με τον Δήμο Αθηναίων εγκαινιάζοντας αυτό το ιατρείο μνήμης στα δημοτικά ιατρεία του Κολωνού. Είναι το πρώτο δημοτικό ιατρείο που προσφέρει δωρεάν τις υπηρεσίες του στους δημότες του Κολωνού. Δύο φορές τον μήνα έρχεται γιατρός της εταιρείας Αλτσχάιμερ καθώς και νευροψυχολόγος που διεξάγει τα τεστ.
Ποιο είναι το είδος των υπηρεσιών που παρέχονται;
Ξεκινήσαμε τη λειτουργία του ιατρείου στις 27 Νοεμβρίου. Μια φορά στις δυο εβδομάδες δεχόμαστε έξι με επτά ανθρώπους. Η εξέταση κρατά κάποια ώρα γιατί τα άτομα κάνουν και τεστ μνήμης. Υπάρχουν συγκεκριμένες δοκιμασίες που ακολουθεί ένας νευροψυχολόγος. Θα γίνει διάγνωση, θα δούμε το μέγεθος του προβλήματος, θα γράψουμε εξετάσεις που θα μας τις φέρουν την επόμενη φορά οι ασθενείς και ανάλογα θα γράψουμε και τη θεραπεία. Μπορεί να εξετάσουμε κάποιον και να δούμε ότι δεν υπάρχει πρόβλημα και πως ό,τι συμβαίνει οφείλεται απλά στα γηρατειά.
Μια άλλη υπηρεσία που παρέχουμε είναι η πρόληψη. Υπάρχει πρόληψη για την άνοια και τη νόσο Αλτσχάιμερ και αυτή δεν είναι μαντζούνι, είναι τρόπος ζωής. Προλαμβάνει κανείς την άνοια με άσκηση του μυαλού. Αυτό μπορεί να σημαίνει πολλά πράγματα, από το να παίζεις παιχνίδια στο ίντερνετ ή πρέφα, μέχρι το να λύνεις σταυρόλεξα, σουντόκου, να διαβάζεις βιβλία, να μαθαίνεις μια ξένη γλώσσα, οτιδήποτε κινητοποιεί το μυαλό, βοηθάει στην πρόληψη της άνοιας. Σημαντική είναι και η σωματική άσκηση και η αερόβια γυμναστική και η υγιεινή διατροφή.
Το ιατρείο προσφέρει υπηρεσίες σε ανθρώπους που ενδεχομένως δεν έχουν τα χρήματα να πάνε σε ένα ιδιώτη ιατρό ή να ταλαιπωρηθούν για να πάνε σε δημόσια ιατρεία μνήμης που υπάρχουν αλλά είναι πολύ συνωστισμένα. Είναι λοιπόν μια πιο προσιτή υπηρεσία που θα προσπαθήσουμε με τον Δήμο Αθηναίων να την επεκτείνουμε στις γειτονιές. Θα γίνουν και ενημερωτικές καμπάνιες. Υπήρχαν, για παράδειγμα άνθρωποι που ήρθαν και είχαν άνοια για τέσσερα και πέντε χρόνια και δεν το γνώριζαν.
Θα γίνουν και εκδηλώσεις για να ευαισθητοποιήσουμε τους ανθρώπους και για την πρόληψη και για την έγκαιρη διάγνωση, γιατί εάν αυτή γίνει νωρίς είναι πολύ καλύτερη η εξέλιξη της νόσου. Επειδή έχουμε μια γραμμή βοήθειας για την άνοια και κάνουμε πολλές εκδηλώσεις για το κοινό και ερχόμαστε σε επαφή με ανθρώπους από όλη την Ελλάδα, ξέρουμε πως ο Κολωνός είναι μια περιοχή που δεν έχει σε κοντινή απόσταση υπηρεσίες για την άνοια. Για αυτό και αποφασίσαμε να ξεκινήσουμε την προσπάθεια μας από τα δημοτικά ιατρεία της συγκεκριμένης περιοχής.
Δημοτικό Ιατρείο Μνήμης – Προποντίδος & Αγ. Σοφίας 110, Κολωνός

