Ο Αριστίντ Μπριάν γεννήθηκε στη Βρετάνη σε εύπορη οικογένεια. Ο πατέρας του τον έστειλε στο σχολείο στο Σεν-Ναζέρ και στη συνέχεια στο Λύκειο της Νάντης. Αν και σπούδασε Νομική και, μάλιστα, ίδρυσε δικηγορικό γραφείο, ο νεαρός Μπριάν προτίμησε τη δημοσιογραφία. Συνεργάστηκε με αρκετές εφημερίδες –Le Peuple, La Lanterne, La Petite République–, ενώ συνέβαλε και στην ίδρυση της L’Humanité.
Στα μέσα της τελευταίας δεκαετίας του 1890, ωστόσο, θα έκανε στροφή προς την πολιτική. Το 1902 εξελέγη στη Βουλή των Αντιπροσώπων, και πολύ γρήγορα ξεχώρισε με τη δράση του. Ηταν η κινητήρια δύναμη της επιτροπής η οποία προετοίμασε τον νόμο για τον διαχωρισμό της εκκλησίας από το κράτος, ενώ το 1906 διορίστηκε στη θέση του αρμόδιου υπουργού για να τον εφαρμόσει. Αργότερα, του δόθηκε το χαρτοφυλάκιο του υπουργείου Δικαιοσύνης και το 1909 αναδείχθηκε για πρώτη φορά πρωθυπουργός.
Ως πρωθυπουργός, κλήθηκε να αντιμετωπίσει δύσκολες καταστάσεις στο εσωτερικό, όπως, η απεργία των σιδηροδρομικών το 1910. Οι σημαντικότερες προκλήσεις, όμως, θα έρχονταν τέσσερα χρόνια αργότερα. Ηγήθηκε του γαλλικού έθνους κατά τη διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου για δεκαοκτώ κρίσιμους μήνες, από τον Οκτώβριο του 1915 έως τον Μάρτιο του 1917, παίρνοντας σημαντικές αποφάσεις για την πορεία της Γαλλίας στις πολεμικές συγκρούσεις. Παρ’ όλα αυτά, δεν ήταν ανάμεσα στα πρόσωπα που διεξήγαγαν τις διαπραγματεύσεις στις Βερσαλλίες μετά τη λήξη του πολέμου (1919). Οταν επανήλθε στην πρωθυπουργία, τον Ιανουάριο του 1921, διατήρησε για τον εαυτό του το χαρτοφυλάκιο του υπουργείου Εξωτερικών, προσπαθώντας να επιτύχει διευθέτηση στο ζήτημα των αποζημιώσεων. Στη συνέχεια, ηγήθηκε της προσπάθειας επίτευξης συμφωνίας αμοιβαίας ασφαλείας με τη Βρετανία το 1922, αλλά παραιτήθηκε όταν δεν κατάφερε να εξασφαλίσει την επικύρωσή της.
Στο υπουργείο Εξωτερικών ξαναβρέθηκε το 1925. Ακολούθησαν επιτυχίες για τη γαλλική διπλωματία. Η πρώτη σημειώθηκε το ίδιο έτος, όταν εκμεταλλεύτηκε την προσφορά του Γερμανού υπουργού Εξωτερικών Γκ. Στρέζεμαν για ένα σύμφωνο αμοιβαίας εγγύησης και μη επίθεσης, και έδειξε στον Βρετανό ομόλογό του Ν. Τσάμπερλεϊν ότι αυτή η πρόταση θα ταίριαζε στην αντίληψή του για περιφερειακά και συλλογικά σύμφωνα ασφαλείας. Ετσι, έπειτα από μια σειρά επαφών, στις 16 Οκτωβρίου, ο Μπριάν ως υπουργός Εξωτερικών, και την 1η Δεκεμβρίου, ως πρωθυπουργός, υπέγραψε τις Συμφωνίες του Λοκάρνο – ένα σημαντικό βήμα προς τη διατήρηση της ειρήνης στην Ευρώπη.
Με αυτό ως πρότυπο, πρότεινε δύο χρόνια αργότερα στις Ηνωμένες Πολιτείες να συμμετάσχουν σε μια συνθήκη αποκήρυξης του πολέμου. Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Φρανκ Μπ. Κέλογκ αντιπρότεινε μια πολυμερή συνθήκη, με αποτέλεσμα, στις 27 Αυγούστου 1928, στο Quai d’Orsay (υπουργείο Εξωτερικών της Γαλλίας), δεκαπέντε κράτη να υπογράψουν το αποκαλούμενο Σύμφωνο Κέλογκ-Μπριάν.
Η τελευταία σημαντική πρωτοβουλία του Γάλλου πολιτικού υπήρξε η πρότασή του προς την κατεύθυνση της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, μέσω της ίδρυσης ενός τύπου Ηνωμένων Πολιτειών Ευρώπης. Το Μάιο του 1930 έστειλε σχετικό υπόμνημα προς 26 κράτη και τον Σεπτέμβριο του ίδιου έτους το παρουσίασε στην Κοινωνία των Εθνών. Ωστόσο, οι αντιδράσεις δεν ήταν ομοιόμορφες και σύντομα η πρόταση έχασε τη δυναμική της.
Το 1931, ο Μπριάν θα ήταν ένας από τους υποψήφιους στις προεδρικές εκλογές του Μαΐου. Ωστόσο, παρά τις επιτυχίες του στο διπλωματικό επίπεδο κατά το προηγούμενο διάστημα, τελικά θα επικρατούσε ο Πολ Ντουμέρ. O Μπριάν παρέμεινε στο Quai d’Orsay μέχρι και τον Ιανουάριο του 1932. Πέθανε απροσδόκητα, μόλις δύο μήνες μετά, στις 7 Μαρτίου.
Επιμέλεια στήλης: Μυρτώ Κατσίγερα, Βασίλης Μηνακάκης, Αντιγόνη-Δέσποινα Ποιμενίδου, Αθανάσιος Συροπλάκης
