Η Ισπανία μαζί με την Ελλάδα είναι από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες οικονομίες της Ευρωζώνης. Πετυχαίνουν ετησίως περίπου τον ίδιο ρυθμό ανάπτυξης 2%-2,5%. Με τους ίδιους μάλιστα «κινητήρες», δηλαδή τον τουρισμό, τις υπηρεσίες-κατανάλωση και τα ευρωπαϊκά κονδύλια. Εχουν και παρόμοια πάνω-κάτω προβλήματα. Πιέζονται από τις τιμές της ενέργειας, τον πληθωρισμό και το δημόσιο χρέος.
Η αλήθεια είναι ότι η Ισπανία έχει δύο προβλήματα περισσότερα σε σύγκριση με την Ελλάδα. Συνεχίζει να έχει μια ανεργία που τρέχει με 11% (περίπου 7,5% στην Ελλάδα) και δημοσιονομικά καταγράφει έλλειμμα (3,5%-3,7%) έναντι οριακού πλεονάσματος της Ελλάδας. Η μεγάλη διαφορά των δύο χωρών βρίσκεται ωστόσο στο πώς αντιμετωπίζουν τις κρίσεις.
Στην κρίση του 2022 η ισπανική κυβέρνηση του σοσιαλιστή Πέδρο Σάντσεθ, με δεδομένο ότι δεν αυξήθηκαν ποτέ οι τιμές του ρεύματος λόγω της αυτάρκειας σε φθηνές ΑΠΕ, στράφηκε επιθετικά στις τιμές της αγοράς. Μείωσε ή και μηδένισε για συγκεκριμένο διάστημα πολλούς φόρους στο ράφι, επιλέγοντας με αυτόν τον τρόπο να συγκρατήσει τις τιμές. Αλλοτε το κατάφερε, άλλοτε όχι. Μετά την έξαρση του προβλήματος, όλοι ανεξαιρέτως οι συντελεστές επέστρεψαν στα προ κρίσης επίπεδα. Επί της ουσίας, επέλεξε με αυτόν τον τρόπο τα επιπλέον έσοδα που είχε από τη φορολόγηση των αυξημένων τιμών να τα επιστρέψει στους πολίτες, στην πηγή. Προς όλους αδιακρίτως τους Ισπανούς και τα εκατομμύρια των επισκεπτών της χώρας.
Η κυβέρνηση του κεντροδεξιού Κυριάκου Μητσοτάκη επέλεξε μετά το 2022 να κινηθεί διαφορετικά. Είχε πρώτα από όλα να αντιμετωπίσει το πρόβλημα των τιμών του ρεύματος, καθώς η ελληνική ανώριμη τότε αγορά των ΑΠΕ δεν μπορούσε να επικρατήσει στη διαμόρφωση της οριακής τιμής του συστήματος.
Ωστόσο, με τον ελληνικής εμπνεύσεως μηχανισμό, κατάφερε να περιορίσει σοβαρά τις αρνητικές επιπτώσεις στις τιμές του ρεύματος. Ο υπόλοιπος χειρισμός της κρίσης περιελάμβανε πολλά επιδόματα, που σε μεγάλο βαθμό μετακύλιαν στοχευμένα με προτεραιότητα τους πιο αδύναμους, τα «υπερέσοδα φόρων» που προκύπταν από τις αυξημένες τιμές.
Στην παρούσα κρίση, ο Ισπανός πρωθυπουργός επέμεινε στην ίδια συνταγή: μείωση του φόρου αυτή τη φορά των καυσίμων για όλους. Μένει να φανεί ποια θα είναι η στάση του Ελληνα πρωθυπουργού, ο οποίος επικαλέστηκε ως αντίλογο στη μείωση του ειδικού φόρου το δικό του επιχείρημα του 2022 ότι στην περίπτωση που το έκανε θα ωφελούνταν το ίδιο πλούσιοι και φτωχοί. Σε κάθε περίπτωση, έχει ενδιαφέρον ο σοσιαλιστής να συμπεριλαμβάνει και τους πλούσιους στους ωφελημένους και ο κεντροδεξιός να στοχεύει μόνο τους πιο αδύναμους…
