Οι ελεγκτές βγαίνουν ξανά στον δρόμο και αυτή τη φορά σκοπεύουν να «χτενίσουν» την αγορά από άκρη σε άκρη. Με στοχευμένες κινήσεις, θα περάσουν από καταστήματα, εστιατόρια και πρατήρια καυσίμων αναζητώντας όσους δεν έχουν συνδέσει τις ταμειακές τους με τα POS ή επιχειρούν να παρακάμψουν το σύστημα. Το βάρος πέφτει όχι μόνο στη διασύνδεση, αλλά και στις παρατυπίες που κρύβονται πίσω από αυτήν. Συγκεκριμένα, αναζητούνται αδήλωτα POS και ταμειακές που δεν διαβιβάζουν αποδείξεις. Οι πρώτες «καμπάνες» έχουν ήδη πέσει, δείχνοντας ότι οι έλεγχοι δεν θα είναι τυπικοί, αλλά εξονυχιστικοί.
Σε γνωστό εστιατόριο-ταβέρνα στο κέντρο της Αθήνας επιβλήθηκε πρόστιμο 40.000 ευρώ καθώς εντοπίστηκαν οκτώ αδήλωτα POS.
Για παράδειγμα, το προηγούμενο διάστημα είχε εντοπισθεί γνωστό εστιατόριο-ταβέρνα στο κέντρο της Αθήνας να έχει οκτώ αδήλωτα POS. Το πρόστιμο που επιβλήθηκε από τις φορολογικές αρχές έφθασε σε 40.000 ευρώ. Επίσης σε πολυχώρο στην ίδια περιοχή εντοπίστηκε να μην έχει διασυνδέσει τρία POS με την ταμειακή μηχανή και επιβλήθηκε πρόστιμο 20.000 ευρώ.
Παράλληλα, σε στοχευμένο έλεγχο σε νυχτερινό κέντρο των βορείων προαστίων, διαπιστώθηκε ότι η επιχείρηση διατηρούσε, μεταξύ άλλων, μια ταμειακή μηχανή που δεν διαβίβαζε τις αποδείξεις που εξέδιδε και το αντίστοιχο POS δεν ήταν συνδεδεμένο, με συνέπεια να επιβληθούν τα ανάλογα πρόστιμα και να ανασταλεί η λειτουργία της επιχείρησης για δύο ημέρες.
Παρότι τα στοιχεία της ΑΑΔΕ και του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας δείχνουν ότι η συντριπτική πλειονότητα των επιχειρήσεων έχει προχωρήσει στη διασύνδεση των ταμειακών με τα POS, δεν λείπουν οι περιπτώσεις όπου η νομοθεσία παρακάμπτεται. Γι’ αυτό και οι έλεγχοι εντείνονται και μετακινούνται σε περιοχές με αυξημένη τουριστική και εμπορική δραστηριότητα, όπως η παραλιακή ζώνη της Αττικής, ενώ αναμένεται να ενταθούν στα νησιά και στην Πελοπόννησο από τις αρχές του επόμενου μήνα.
Οι διασταυρώσεις θα καλύψουν το σύνολο της αγοράς, με έμφαση όμως στην εστίαση, στη διασκέδαση και στα πρατήρια καυσίμων, δηλαδή κλάδους με έντονη λιανική κίνηση. Σύμφωνα με τη φορολογική διοίκηση, στο μικροσκόπιο μπαίνουν πρώτα οι επιχειρήσεις με τον μεγαλύτερο ημερήσιο τζίρο, εκεί όπου εντοπίζεται και το μεγαλύτερο ρίσκο παραβάσεων.
Το πλαίσιο των κυρώσεων ορίζει ότι όσοι δεν έχουν ολοκληρώσει τη διασύνδεση POS και ταμειακών αντιμετωπίζουν πρόστιμα 10.000 ευρώ για απλογραφικά βιβλία και 20.000 ευρώ για διπλογραφικά, ενώ σε μικρούς οικισμούς και μη τουριστικά νησιά τα ποσά μειώνονται στο μισό. Σε περίπτωση επανάληψης της παράβασης μέσα σε πέντε χρόνια, τα πρόστιμα αυξάνονται σημαντικά, διπλασιάζονται και στη συνέχεια τριπλασιάζονται.
Πάντως, τα αποτελέσματα των μέτρων κατά της φοροδιαφυγής έχουν ήδη αρχίσει να αποτυπώνονται στα δημόσια έσοδα. Το προηγούμενο έτος καταγράφηκαν επιπλέον έσοδα περίπου 2,2 δισ. ευρώ, ενώ η αύξηση του ΦΠΑ κατά περίπου 10% στο δεκάμηνο αποδίδεται τόσο στην οικονομική δραστηριότητα όσο και στη διεύρυνση των ηλεκτρονικών συναλλαγών και των διασταυρώσεων μέσω POS και ERP.
Στο επίκεντρο των ελέγχων βρίσκονται και περίπου 900 υποθέσεις, οι περισσότερες από τις οποίες συνδέονται με οργανωμένα κυκλώματα και μεγάλες υποθέσεις απάτης, συχνά με διεθνή διάσταση. Πρόκειται για έρευνες της Υπηρεσίας Ερευνών και Διασφάλισης Δημοσίων Εσόδων που αφορούν ποσά εκατομμυρίων ευρώ.
Κοινό στοιχείο πολλών από αυτές τις υποθέσεις είναι η αξιοποίηση πληροφοριών από το εξωτερικό. Σε αρκετές περιπτώσεις έχουν ήδη ληφθεί δεδομένα από ξένες φορολογικές αρχές, ενώ σε άλλες αναμένονται στοιχεία που θα καθορίσουν την πορεία των ερευνών. Η διασυνοριακή συνεργασία παίζει καθοριστικό ρόλο αναφέρουν από τη φορολογική διοίκηση, καθώς πολλά από τα κυκλώματα δραστηριοποιούνται σε περισσότερες από μία χώρες.
Από τις υποθέσεις αυτές, περίπου 380 αφορούν στοχευμένες έρευνες για φοροδιαφυγή. Η επιλογή τους γίνεται με βάση ανάλυση κινδύνου, αξιοποιώντας ηλεκτρονικά δεδομένα, εσωτερικές βάσεις πληροφοριών και στοιχεία που προέρχονται από συνεργασίες με άλλες Αρχές, εντός και εκτός Ελλάδος.
Ο κατάλογος των υποθέσεων δεν είναι σταθερός, με τις ελεγκτικές αρχές να προσθέτουν νέες περιπτώσεις, όταν προκύπτουν πληροφορίες, κυρίως από το εξωτερικό, ή από διασταυρώσεις στοιχείων, που δείχνουν πιθανή φοροδιαφυγή ή δράση οργανωμένων δικτύων.
Παράλληλα, συνεχίζονται έρευνες που προκύπτουν από:
– Συνεργασίες με φορολογικές αρχές άλλων χωρών.
– Εντολές της διοίκησης της ΑΑΔΕ.
– Εισαγγελικές παραγγελίες.
– Κοινά ελεγκτικά σχήματα με άλλες υπηρεσίες.
– Υποθέσεις όπου έχουν ήδη ληφθεί μέτρα, όπως δέσμευση λογαριασμών.
– Εκκρεμείς φακέλους προηγούμενων ετών.
– Επιτόπιους ελέγχους και προληπτικές δράσεις για τη διαπίστωση παραβάσεων.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται πλέον στη χρήση τεχνολογίας. Οι έλεγχοι βασίζονται όλο και περισσότερο σε ανάλυση δεδομένων και αυτοματοποιημένες διαδικασίες, ώστε να εντοπίζονται πιο γρήγορα τα ύποπτα μοτίβα. Με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης και αλγορίθμων, οι Αρχές μπορούν να αξιοποιούν πληροφορίες από πολλές πηγές, όπως διεθνείς βάσεις δεδομένων και ακόμη και το Διαδίκτυο ή τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
