Ποινές κάθειρξης έως δέκα ετών, χρηματικές κυρώσεις έως 800.000 ευρώ και τσουχτερά διοικητικά πρόστιμα που φτάνουν στις 50.000 ευρώ για κάθε περίπτωση διαφήμισης παράνομων στοιχημάτων συγκροτούν το σκληρό πλαίσιο που εισάγει το νέο σχέδιο νόμου για την αντιμετώπιση του παράνομου τζόγου.
Η κυβέρνηση προχωρεί σε ριζική αναμόρφωση του πλαισίου κυρώσεων, θεσπίζοντας ποινές δύο ταχυτήτων. Χαμηλότερα κατώτατα όρια ώστε να εφαρμόζονται αποτελεσματικά από τα δικαστήρια, αλλά και ιδιαίτερα αυστηρή μεταχείριση σε επιβαρυντικές περιπτώσεις, όπως η κατ’ επάγγελμα δράση ή η εμπλοκή ανηλίκων. Παράλληλα καθιερώνεται αυτοτελής διοικητική κύρωση για τη διαφήμιση και την προώθηση παράνομων παιγνίων, ιδίως μέσω ψηφιακών καναλιών και influencers, ενώ επανέρχεται η άμεση σφράγιση καταστημάτων που λειτουργούν χωρίς άδεια. Με ενισχυμένους ελεγκτικούς και ανακριτικούς μηχανισμούς, το νέο πλαίσιο επιδιώκει να καταστήσει τις ποινές ουσιαστικά εφαρμόσιμες και πραγματικά αποτρεπτικές.
Το σχέδιο νόμου που παρουσίασε στο υπουργικό συμβούλιο ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης εισάγει ένα συνεκτικό και αυστηρό πλαίσιο θεσμικών, διοικητικών και επιχειρησιακών μέτρων για την αντιμετώπιση των μη αδειοδοτημένων τυχερών παιγνίων σε επίγειο και διαδικτυακό περιβάλλον, με κεντρικό στόχο την προστασία των πολιτών, ιδίως των νέων.
Με τις διατάξεις του σχεδίου νόμου ενισχύονται οι αρμοδιότητες της Επιτροπής Εποπτείας και Ελέγχου Παιγνίων για την άμεση αφαίρεση παράνομου διαδικτυακού περιεχομένου και την ταχεία ταυτοποίηση εμπλεκόμενων λογαριασμών και ιστοσελίδων. Επίσης ενισχύεται η επιτροπή με εξειδικευμένο επιστημονικό προσωπικό και αναβαθμίζεται το Σώμα Ελεγκτών Παιγνίων, αποδίδοντάς του ιδιότητες ειδικών ανακριτικών υπαλλήλων για τη διερεύνηση τυχόν ποινικών αδικημάτων που σχετίζονται με την αγορά τυχερών παιγνίων.
Η ανάγκη της συγκεκριμένης παρέμβασης τεκμηριώνεται από τα στοιχεία της έρευνας της Επιτροπής Εποπτείας και Ελέγχου Παιγνίων για το 2024, σύμφωνα με τα οποία 799.000 πολίτες (9,5% του πληθυσμού) συμμετείχαν σε παράνομα τυχερά παίγνια, με εκτιμώμενο κύκλο δραστηριότητας 1,67 δισ. ευρώ και μέση δαπάνη 2.089 ευρώ ανά παίκτη. Με βάση αυτά τα στοιχεία, η εκτιμώμενη ετήσια απώλεια εσόδων για το Δημόσιο είναι 400 εκατ. ευρώ.
Στον παράνομο τζόγο παίζουν κυρίως νεότερες ηλικίες, καθώς το 52,2% των παικτών είναι μέχρι 44 ετών, ενώ οι ηλικίες 18-34 εμφανίζουν τη μεγαλύτερη διείσδυση. Παράλληλα, 390.000 άτομα έπαιξαν αποκλειστικά διαδικτυακά, 215.000 σε παράνομους φυσικούς χώρους και 194.000 και με τους δύο τρόπους, με το παράνομο στοίχημα, τις παράνομες ρουλέτες και τα «φρουτάκια» να αποτελούν τις πιο διαδεδομένες μορφές. Οι ίδιοι οι παίκτες αναγνωρίζουν σοβαρούς κινδύνους, όπως απώλεια χρημάτων (61%), αδυναμία είσπραξης κερδών (53%), έλλειψη προστασίας παίκτη (51%) και απουσία ορίων υπεύθυνου παιχνιδιού (50%), γεγονός που αναδεικνύει την επιτακτική ανάγκη ισχυρότερης θεσμικής θωράκισης.
Τι προβλέπεται
1. Η Επιτροπή Εποπτείας και Ελέγχου Παιγνίων (ΕΕΕΠ) θα μπορεί:
• Να ζητάει, με ταχεία διοικητική διαδικασία, την αφαίρεση ή την απενεργοποίηση πρόσβασης (take down) σε διαδικτυακό περιεχόμενο που συνδέεται με τη διοργάνωση, προβολή ή προώθηση παράνομων τυχερών παιγνίων, απευθείας από παρόχους υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας (ιστοσελίδες, πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, μηχανές αναζήτησης κ.λπ.).
Σχεδόν 800.000 πολίτες έπαιξαν το 2024 σε παράνομα παιχνίδια, με τον τζίρο να φτάνει στο 1,7 δισ. και το Δημόσιο να χάνει εκατοντάδες εκατομμύρια.
• Να αιτείται από τους εν λόγω παρόχους στοιχεία ταυτοποίησης για συγκεκριμένους χρήστες, λογαριασμούς ή ιστοσελίδες που σχετίζονται με δραστηριότητες παράνομου διαδικτυακού στοιχηματισμού ή τυχερών παιγνίων.
2. Εκσυγχρονίζεται και διευρύνεται η λειτουργία του καταλόγου μη αδειοδοτημένων παρόχων τυχερών παιγνίων μέσω Διαδικτύου («black list») που τηρεί η ΕΕΕΠ, με την πρόβλεψη καταγραφής πρόσθετων πληροφοριών όχι μόνο για τους ίδιους τους ιστοτόπους, αλλά και για τα φυσικά ή νομικά πρόσωπα που διοργανώνουν, διεξάγουν ή προωθούν παράνομα τυχερά παίγνια, καθώς και για τις σχετικές παραβάσεις και τις επιβληθείσες κυρώσεις.
Παράλληλα εισάγεται μηχανισμός ταχύτερου και αυτοματοποιημένου αποκλεισμού πρόσβασης σε παράνομους ιστοτόπους, ενισχύοντας ουσιαστικά την αποτελεσματικότητα της «black list» ως εργαλείου πρόληψης και άμεσης διακοπής της παράνομης δραστηριότητας στο Διαδίκτυο, ιδίως ως προς την παράνομη διεξαγωγή, διαφήμιση και προώθηση τυχερών παιγνίων.
3. Επανέρχεται σε ισχύ και ενισχύεται ο μηχανισμός άμεσης διοικητικής σφράγισης καταστημάτων στα οποία διεξάγονται παράνομα τυχερά παίγνια, δηλαδή χωρίς την απαιτούμενη άδεια ή πιστοποίηση. Επίσης προβλέπεται ως πρόσθετο διοικητικό μέτρο η αφαίρεση της σχετικής άδειας λειτουργίας από τον οικείο δήμο, στις περιπτώσεις διαπίστωσης διεξαγωγής παράνομων παιγνίων.
4. Θεσπίζεται νέα, αυτοτελής διοικητική κύρωση για τη διαφήμιση και την προώθηση παράνομων τυχερών παιγνίων, η οποία κυμαίνεται από 5.000 έως 50.000 ευρώ ανά παράβαση. Η κύρωση επιβάλλεται σε κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο που, με οποιοδήποτε μέσο ή τρόπο, διαφημίζει, προβάλλει ή προωθεί σε τρίτους μη αδειοδοτημένα τυχερά παίγνια ή σχετικές υπηρεσίες.
5. Το σχέδιο νόμου προβλέπει αλλαγή του πλαισίου των ποινικών κυρώσεων, λαμβάνοντας υπόψη την αρχή της αναλογικότητας και την πρακτική των ποινικών δικαστηρίων σε υποθέσεις παράνομων παιγνίων. Οπως τονίζεται στο σχέδιο νόμου, το ισχύον καθεστώς οδηγούσε στην πράξη σε ανεφάρμοστες ή και μειωμένες ποινές μέσω αλλαγής «της κατηγορίας» από τα δικαστήρια, υπονομεύοντας τον αποτρεπτικό χαρακτήρα αυτών. Με την προτεινόμενη ρύθμιση εισάγεται πλαίσιο ποινικών κυρώσεων δύο ταχυτήτων θεσπίζοντας χαμηλότερα κατώτερα όρια ποινών ώστε να μπορούν να εφαρμόζονται από τα δικαστήρια, αλλά ακόμη πιο αυστηρές ποινικές κυρώσεις όταν συντρέχουν συγκεκριμένες επιβαρυντικές περιπτώσεις.
Αναλυτικότερα, ως προς την παράνομη διεξαγωγή τυχερών παιγνίων τροποποιείται το σύστημα ποινών με κατάργηση της διάκρισης ανά μέσο τέλεσης και υιοθέτηση ενιαίας αντιμετώπισης:
• Πλέον, για μη τυχερά παίγνια προβλέπεται φυλάκιση τουλάχιστον τριών ετών και χρηματική ποινή από 10.000 έως 500.000 ευρώ (σήμερα: φυλάκιση τουλάχιστον τριών ετών και χρηματική ποινή 100.000-200.000 ευρώ ανά παιγνιομηχάνημα ή 200.000-500.000 ευρώ μέσω Διαδικτύου).
• Για τυχερά παίγνια προβλέπεται κάθειρξη τουλάχιστον δέκα ετών και χρηματική ποινή από 50.000 έως 700.000 ευρώ (σήμερα: κάθειρξη δέκα ετών και χρηματική ποινή 700.000 ευρώ).
• Στις διακεκριμένες περιπτώσεις, όπως κατ’ επάγγελμα τέλεση ή συμμετοχή ανηλίκων, επιβάλλεται κάθειρξη τουλάχιστον δέκα ετών και χρηματική ποινή 100.000-800.000 ευρώ (σήμερα: δεν υπήρχε αντίστοιχη κλιμάκωση).
