Σαν να αρχίζει να ξυπνάει από βαθύ λήθαργο η Ευρωπαϊκή Ενωση. Επειτα από σχεδόν 14 μήνες προεδρίας Τραμπ, που υπήρχε σταθερά η αίσθηση ότι κάποια στιγμή θα τα έβρισκαν μαζί του, χωρίς αυτό να γίνεται πραγματικότητα, και μερικούς πολέμους, που όλοι έπιασαν απροετοίμαστους τους Ευρωπαίους ηγέτες, αρχίζουν να φαίνονται κάποια πρώτα σημάδια αφύπνισης.
Σε αυτή την εξέλιξη συνηγορούν τρεις διαφορετικές εξελίξεις. Η πρώτη ήταν η σιωπηρή παράταση για τον Ιούνιο της κλιμάκωσης του εμπάργκο για τα ενεργειακά προϊόντα της Ρωσίας, ώστε να μη δημιουργηθεί πρόβλημα επάρκειας. Η δεύτερη είναι η διαρροή ότι μελετά μέχρι και προσωρινή χαλάρωση των κλιματικών στόχων λόγω του σοβαρού ενεργειακού σοκ που προκαλεί ο πόλεμος στο Ιράν. Η τρίτη, αδιανόητη πριν από μερικές εβδομάδες, κίνηση αποκαλύφθηκε από το Bloomberg. Πρόκειται για γερμανικής εμπνεύσεως σχέδιο προετοιμασίας αντίμετρων στις αμερικανικές εταιρείες τεχνολογίας την επόμενη φορά που ο πρόεδρος Τραμπ τους προκαλέσει ξανά με τις κινήσεις του.
Δεν ξέρω αν όλο αυτό θα εξελιχθεί σε «ποντίκι που βρυχάται» όπως στην ομώνυμη ταινία του Πίτερ Σέλερς ή αν αποφάσισε πράγματι να σηκώσει το ανάστημα που της αναλογεί. Δείχνει τουλάχιστον ότι κάτι κινείται. Για χρόνια η Ευρωπαϊκή Ενωση έχτιζε ένα ρομαντικό αφήγημα, ηθικής υπεροχής, πράσινης πρωτοπορίας και στρατηγικής αυτονομίας. Ενα αφήγημα που έλεγε ότι μπορεί να ηγηθεί της παγκόσμιας ενεργειακής μετάβασης, να απεξαρτηθεί από τα ορυκτά καύσιμα και ταυτόχρονα να παραμείνει ανταγωνιστική. Μέχρι που ήρθε η πραγματικότητα να τη διαψεύσει. Πρώτα με τα προβλήματα που προκάλεσε η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία και μετά οι επιπτώσεις του πολέμου στο Ιράν. Είχε προηγηθεί ο εμπορικός «πόλεμος» του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ. Και οι τρεις «πόλεμοι» έμειναν επί της ουσίας χωρίς ουσιαστική απάντηση. Ούτε στρατηγική αυτονομία ούτε σχέδιο αντιμετώπισης των έκτακτων συνθηκών που δημιουργήθηκαν υπήρξε.
Αντίθετα, συνέχιζε σταθερά να αυξάνει τα τέλη ρύπων με επέκταση σε νέους τομείς, εισήγαγε νέους μηχανισμούς όπως το CBAM (μηχανισμός συνοριακής προσαρμογής άνθρακα) που επέβαλε κόστος άνθρακα σε εισαγόμενα ενεργοβόρα προϊόντα και μια σειρά κανονισμών για την ενεργειακή απόδοση και τις εκπομπές μεθανίου (πλήγμα στην κτηνοτροφία). Φόρτωσε δηλαδή όλη την αλυσίδα αξίας και κυρίως τη βιομηχανία της με επιπλέον κόστη. Δεν ανέστειλε, δε, κανένα από όσα είχε προγραμματίσει να εφαρμοστούν, υποκρινόμενη ότι δεν πτοείται από τα προβλήματα.
Στην παρούσα φάση δείχνει για πρώτη φορά μια ένδειξη ρεαλισμού. Μια προσαρμογή στις έκτακτες συνθήκες. Σαν μια ήπειρος να ψάχνει επιτέλους τη φωνή της.
