Μία ακόμη μελέτη, αυτή τη φορά της αμερικανικής κεντρικής τράπεζας (Fed), επιβεβαίωσε το αυτοκαταστροφικό της πρώτης χρονιάς Τραμπ. Το 90% των δασμών που επέβαλε ο Αμερικανός πρόεδρος στα προϊόντα άλλων χωρών, πλήρωσαν τελικά οι αμερικανικές επιχειρήσεις και οι Αμερικανοί καταναλωτές. Ο πρόεδρος έλεγε ότι οι δασμοί θα επιβαρύνουν τις εταιρείες που θέλουν να εξάγουν αγαθά στις ΗΠΑ. Στην πράξη, όλο το κόστος μετακυλίσθηκε στους Αμερικανούς.
Και αυτή δεν ήταν η μόνη επίπτωση. Αν και δημοσίως ελάχιστες χώρες ακολούθησαν τον Αμερικανό πρόεδρο σε δασμούς-αντίποινα, το παγκόσμιο εμπόριο προσαρμόστηκε. Η ισχύς των ΗΠΑ σε αυτό μειώθηκε, με εντυπωσιακό ρυθμό. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου, το μερίδιο των ΗΠΑ στο παγκόσμιο εμπόριο (εισαγωγές συν εξαγωγές) το τρίτο τρίμηνο του 2025 ήταν το χαμηλότερο από το 2014. Η εκτίμηση που υπάρχει είναι ότι από το 12% του 2024 θα μειωθεί στο 9% έως το 2034.
Ο βασικός στόχος του Αμερικανού προέδρου, οι κινεζικές εξαγωγές, όχι μόνο δεν επηρεάστηκαν αλλά συνέχισαν να αυξάνονται. Απλά στράφηκαν σε άλλες αγορές, όπως αυτές της νοτιοανατολικής Ασίας, της Αφρικής, αλλά και στην Ευρώπη και τη Λατινική Αμερική, μια κίνηση που οι οικονομολόγοι ονόμασαν «η μεγάλη ανακατανομή».
Σε αυτόν τον χρόνο της θητείας Τραμπ, πολλά κράτη άρχισαν να συναλλάσσονται μεταξύ τους και λιγότερο με τις ΗΠΑ. Πέρυσι οι ινδικές εξαγωγές προς την Κίνα, τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική αυξήθηκαν· προς τις ΗΠΑ μειώθηκαν. Το εμπόριο μεταξύ αναπτυσσόμενων χωρών γενικώς διευρύνθηκε. Η οικονομία των ΗΠΑ προφανώς παραμένει πανίσχυρη. Αλλωστε η Ευρωπαϊκή Ενωση και το Ηνωμένο Βασίλειο συνεχίζουν χωρίς διακοπή να εμπορεύονται μαζί της τεράστιους όγκους αγαθών και υπηρεσιών. Πολλοί διαβλέπουν, όμως, ότι αυτό θα αλλάξει, ενδεχομένως και εντός του έτους. Ηδη οι Καναδοί πωλούν περισσότερη ενέργεια από ό,τι παλαιότερα στην Κίνα, ενώ στοχεύουν να κάνουν το ίδιο και προς την Ινδία. Οι Καναδοί τουρίστες ταξιδεύουν λιγότερο στις ΗΠΑ, περισσότερο στην Ευρώπη. Αντίστοιχα οι γερμανικές εταιρείες ξανασκέφτονται επενδύσεις στην Κίνα, ενώ «παγώνουν» επεκτάσεις θυγατρικών τους στις ΗΠΑ.
Είναι η ώρα, πλέον, της μεγάλης προσαρμογής και για τη δυσκίνητη Ευρωπαϊκή Ενωση. Για να μην την αδικούμε, έχει κινηθεί πολύ πιο γρήγορα από ό,τι αναμενόταν. Τους τελευταίους 12 μήνες έχει υπογράψει συμφωνίες ελευθέρων συναλλαγών με τις χώρες της Mercosur και την Ινδία. Επικαιροποίησε την εμπορική συμφωνία με το Μεξικό, έκλεισε νέα με την Ινδονησία. Δεν θα είναι εύκολη η αλλαγή. Κάθε «βαρίδι» ανταγωνιστικότητας θα το πληρώνουμε πλέον πανάκριβα στη νέα μοιρασιά που γίνεται στο παγκόσμιο εμπόριο.
