Ο Ολλανδός Κλάας Κνοτ είναι το φαβορί για τη διαδοχή της Κριστίν Λαγκάρντ στο τιμόνι της ΕΚΤ, μολονότι άλλοι υποψήφιοι θεωρούνται καταλληλότεροι με βάση τα προσόντα τους, σύμφωνα με έρευνα του Bloomberg ανάμεσα σε οικονομολόγους. Η θητεία του Κνοτ ως διοικητή της κεντρικής τράπεζας της Ολλανδίας ολοκληρώθηκε πέρυσι και ο ίδιος προηγείται στη σχετική κατάταξη, αφήνοντας στη δεύτερη θέση τον επικεφαλής της Τράπεζας Διεθνών Διακανονισμών Πάμπλο Ερνάντες ντε Κος και στην τρίτη θέση τον πρόεδρο της Bundesbank Γιοακίμ Νάγκελ.
Οι οικονομολόγοι που συμμετείχαν στην έρευνα ξεχώρισαν επίσης την Ισαμπέλ Σνάμπελ, μέλος του εκτελεστικού συμβουλίου της ΕΚΤ, ως καταλληλότερη για τη θέση σε επίπεδο δεξιοτήτων. Δεύτερος στην ίδια αξιολόγηση ήταν ο Ντε Κος και τρίτος με μικρή απόσταση ακολουθούσε ο Κνοτ.
Η δημοσκόπηση αυτή δημοσιεύθηκε λίγες ημέρες μετά την επιλογή του Κροάτη Μπόρις Βούισιτς για τη θέση του αντιπροέδρου της ΕΚΤ, με την τοποθέτησή του να προγραμματίζεται για τον Ιούνιο. Θα είναι το πρώτο βήμα σε έναν διετή ανασχηματισμό του Εκτελεστικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, καθώς του χρόνου λήγει η θητεία της Λαγκάρντ.
Η ανάδειξη του Βούισιτς, ο οποίος προέρχεται από την ανατολική Ευρώπη, αφήνει ανοιχτό το πεδίο τόσο για υποψηφίους από τον Βορρά όσο και από τον Νότο να διεκδικήσουν την προεδρία της ΕΚΤ. Ο Βούισιτς θεωρείται «γεράκι», αν και αρκετά μετριοπαθής. Η στάση του δεν αναμένεται να αποτελέσει σοβαρό εμπόδιο στη χάραξη της νομισματικής πολιτικής, καθώς οι αξιωματούχοι προσπαθούν να διατηρήσουν ισορροπία στα προφίλ των δύο κορυφαίων στελεχών της κεντρικής τράπεζας.
Οποιος επικρατήσει θα κληθεί να ηγηθεί ενός θεσμού που βρίσκεται αντιμέτωπος με ένα σαφώς πιο απρόβλεπτο διεθνές περιβάλλον, με τις πρόσφατες εξελίξεις να αναδεικνύουν πόσο γρήγορα μπορεί να δοκιμαστούν γεωπολιτικές και θεσμικές ισορροπίες.
Σύμφωνα με τους ερωτηθέντες, τα σημαντικότερα προσόντα που πρέπει να έχει ο πρόεδρος της ΕΚΤ είναι πτυχίο οικονομικών και επαγγελματική εμπειρία εντός κεντρικής τράπεζας. Χρήσιμη θεωρείται επίσης η καριέρα στον χρηματοπιστωτικό τομέα και η εμπειρία στη διοίκηση νομισματικής αρχής, καθώς και θητείες στην πολιτική ή σε άλλους ευρωπαϊκούς θεσμούς. Το φύλο, ένα ζήτημα που στο παρελθόν είχε προκαλέσει έντονες συζητήσεις, κατατάσσεται μεταξύ των λιγότερο σημαντικών κριτηρίων, σύμφωνα με την έρευνα.
Οι φήμες γύρω από τα φαβορί κυκλοφορούν εδώ και μήνες, εστιάζοντας κυρίως στον Κνοτ και τον Ντε Κος. Αμφότεροι απολαμβάνουν ευρείας εκτίμησης, ενώ η ίδια η Λαγκάρντ τους έχει επαινέσει δημόσια. «Ο Κνοτ έχει το μυαλό, έχει την αντοχή, είναι ικανός να συμπεριλαμβάνει τους άλλους και αυτή είναι μια σπάνια, αλλά απολύτως αναγκαία δεξιότητα», είχε δηλώσει τον Οκτώβριο, ενώ έχει χαρακτηρίσει τον Ντε Κος, «φανταστικό ομαδικό παίκτη» και «πολύ διεξοδικό οικονομολόγο».
Η ανάδειξη του Βούισιτς στη θέση του αντιπροέδρου, ο οποίος προέρχεται από την Ανατολική Ευρώπη, αφήνει ανοιχτό το πεδίο τόσο για υποψηφίους από τον Βορρά όσο και από τον Νότο.
Ο Κνοτ υπήρξε από τα πλέον επιδραστικά στελέχη της ΕΚΤ κατά τη 14ετή θητεία του στο διοικητικό συμβούλιο, υιοθετώντας σταδιακά πιο μετριοπαθείς θέσεις. Παράλληλα, ως πρόεδρος του Συμβουλίου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας, συνέβαλε στη διατήρηση του παγκόσμιου συντονισμού των ρυθμιστικών αρχών σε περιόδους έντονης αναταραχής στις αγορές.
H Σνάμπελ έχει δεχθεί επίσης ενθαρρυντικά μηνύματα από τη Λαγκάρντ, η οποία δήλωσε τον περασμένο μήνα ότι «υπάρχουν πολλοί πολύ καλοί υποψήφιοι και η Ιζαμπέλ είναι ένας από αυτούς». Μολονότι θεωρείται η πλέον ικανή υποψήφια, αντιμετωπίζει νομικά εμπόδια, καθώς οι διορισμοί στην ΕΚΤ δεν ανανεώνονται και μέχρι στιγμής δεν υπάρχει σαφής ένδειξη για κάποιο «παράθυρο» εξαίρεσης.
«Γενικά, μάλλον χρειάζεται κάποιος πιο κεντρώος, ώστε να διατηρηθεί ο συναινετικός χαρακτήρας και να κατευναστούν οι πιο πολωμένες τάσεις στο διοικητικό συμβούλιο», σημειώνει ο Αντζεϊ Στσεπάνιακ, πρώην οικονομολόγος της ΕΚΤ και στέλεχος της Nomura.
Ο Κνοτ, ο Ντε Κος και ο Νάγκελ θα ταίριαζαν σε αυτό το προφίλ, ωστόσο οι κυβερνήσεις τους δεν έχουν ακόμη αποκαλύψει τις προθέσεις τους. Η Ολλανδία και η Γερμανία δεν έχουν κάνει δημόσια σχόλια, αν και ο Λαρς-Χέντρικ Ρόλερ, πρώην οικονομικός σύμβουλος της καγκελαρίου Μέρκελ, έχει δηλώσει ότι «ήρθε η ώρα» η προεδρία να περάσει σε Γερμανό. Από την πλευρά της, η Ισπανία επιθυμεί μια ακόμη θέση στο Εκτελεστικό Συμβούλιο όταν αποχωρήσει τον Μάιο ο νυν αντιπρόεδρος Λουίς ντε Γκίντος, σύμφωνα με τον υπουργό Οικονομίας Κάρλος Κουέρπο.
Μεταξύ άλλων υποψηφίων που θεωρούνται πιθανές ή αξιόλογες επιλογές για τη διαδοχή της Λαγκάρντ, συγκαταλέγονται ο Γάλλος Φρανσουά Βιλερουά ντε Γκαλό και ο Ιταλός Φάμπιο Πανέτα, με τις χώρες τους να έχουν ήδη αναλάβει στο παρελθόν την προεδρία της ΕΚΤ. Στη λίστα βρίσκεται και ο Φινλανδός Ολι Ρεν, ο οποίος ήρθε δεύτερος στην κούρσα για την αντιπροεδρία.
Λιγότερο πιθανές επιλογές, σύμφωνα με τους ερωτηθέντες, θεωρούνται η Καλβίνο της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων και ο Γιοργκ Κούκις, υπηρεσιακός υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας μετά την κατάρρευση της τελευταίας κυβέρνησης.
Αξίζει να σημειωθεί ότι δεν μπορεί ακόμα να αποκλειστεί η ανάδειξη ενός «αουτσάιντερ», όπως συνέβη και με την ίδια τη Λαγκάρντ, η οποία δεν βρισκόταν ανάμεσα στα φαβορί πριν από τον διορισμό της.
Η πλειονότητα των συμμετεχόντων στην έρευνα εκτιμά ότι η απόφαση θα ληφθεί το δεύτερο τρίμηνο του 2027, αν και κάποιοι βλέπουν το ενδεχόμενο μιας συμφωνίας νωρίτερα.
