Η εύρεση φοιτητικής στέγης για τους χιλιάδες ενδιαφερομένους αποτελεί σήμερα έναν από τους μεγαλύτερους «πονοκεφάλους» των νοικοκυριών, με την κατάσταση να επιδεινώνεται κάθε χρόνο. Η υψηλή ζήτηση και η περιορισμένη προσφορά διατηρούν τις τιμές ενοικίασης σε πολύ υψηλό επίπεδο, ακόμα και για ακίνητα που μετά βίας θεωρούνται κατοικήσιμα. Το κενό αυτό επιχειρούν να καλύψουν την τελευταία διετία ιδιωτικές εταιρείες, που αγοράζουν και ανακατασκευάζουν ολόκληρα κτίρια ώστε να λειτουργήσουν ως φοιτητικές κατοικίες, επιπλωμένες και εξοπλισμένες.
Ωστόσο, είναι εμφανές ότι υπάρχει ακόμα σημαντική απόσταση έως ότου υπάρξει επάρκεια κατοικιών. Στην τελευταία ετήσια έρευνα του Spitogatos Insights, το κόστος ενοικίασης για ένα στούντιο 20-30 τ.μ., που βρίσκεται κοντά σε κάποιο από τα μεγάλα πανεπιστημιακά ιδρύματα της Αθήνας, ανέρχεται φέτος μεταξύ 400 και 500 ευρώ. Συγκεκριμένα, η μέση ζητούμενη τιμή εκκινεί πλέον από τα 400 ευρώ στην περιοχή της Κυψέλης, που βρίσκεται κοντά στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΟΠΑ), και μπορεί να φτάσει έως τα 490 ευρώ στον Νέο Κόσμο (Πάντειο Πανεπιστήμιο), αν και ενδεχομένως να προτιμηθεί η γειτονική Καλλιθέα, όπου το κόστος είναι χαμηλότερο και διαμορφώνεται σε 450 ευρώ σε μηνιαία βάση. Πρόκειται για ενοίκια που μέχρι και πριν από 3-4 χρόνια εξασφάλιζαν πρόσβαση σε δυάρια διαμερίσματα των 50-60 τ.μ. και όχι σε γκαρσονιέρες, όπως συμβαίνει σήμερα.
Με βάση τα στοιχεία της εταιρείας πιστοποιημένων εκτιμητών Geoaxis, κατά τη διάρκεια των τελευταίων 10 ετών, από το 2016 μέχρι και το 2025, το μέσο ενοίκιο για ένα τυπικό φοιτητικό διαμέρισμα στην Αθήνα έχει αυξηθεί κατά 147%, ξεπερνώντας τα 12 ευρώ/τ.μ. στην περιοχή του Ζωγράφου. Αντιστοίχως στη Θεσσαλονίκη η αύξηση τα τελευταία 10 χρόνια αγγίζει το 108%, σε 10,1 ευρώ/τ.μ. Στο Ηράκλειο της Κρήτης, που είναι από τις πιο δύσκολες πόλεις για να βρει κανείς προσιτή φοιτητική στέγη, λόγω και της στροφής πολλών ιδιοκτητών στις βραχυχρόνιες μισθώσεις, η μέση τιμή έχει αυξηθεί κατά 5,2%, σε 9,5 ευρώ/τ.μ., σημειώνοντας αύξηση κατά 101% την τελευταία δεκαετία.
Η εξέλιξη αυτή έχει ασφαλώς γεννήσει και επενδυτικές ευκαιρίες. Στο πλαίσιο αυτό, η εταιρεία MyStudentFlat αποτελεί μια από τις νέες «εισόδους» στον τομέα των φοιτητικών κατοικιών. Η εταιρεία μισθώνει διαμερίσματα είτε από μεμονωμένους ιδιώτες ιδιοκτήτες είτε από θεσμικούς «παίκτες», π.χ. εταιρείες επενδύσεων σε ακίνητα, ή εταιρείες ανάπτυξης ακινήτων κτλ., τα οποία στη συνέχεια υπεκμισθώνει σε φοιτητές. «Ξεκινήσαμε τον προηγούμενο μήνα με τα πρώτα πέντε διαμερίσματα στην Αθήνα, τον Απρίλιο θα προσθέσουμε άλλα 10 και από τον Μάιο θα επεκταθούμε και στη Θεσσαλονίκη. Στόχος μας μέχρι την έναρξη της επόμενης ακαδημαϊκής χρονιάς, δηλαδή τον Σεπτέμβριο του 2026, είναι να έχουμε συγκεντρώσει 100 ακίνητα σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη και 200 συνολικά, καθώς δραστηριοποιούμαστε ήδη στην Κύπρο με 50 ακίνητα, τα οποία και θα διπλασιάσουμε τους επόμενους μήνες», εξηγεί στην «Κ» ο Δημήτρης Οικονόμου, ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της MyStudentFlat.
Οπως εξηγεί ο κ. Οικονόμου, τα ακίνητα που ενδιαφέρουν την εταιρεία πρέπει να είναι νεόδμητα ή πλήρως ανακαινισμένα. Επίσης, η MyStudentFlat μπορεί να αναλάβει και την πλήρη διαχείριση (χωρίς να μισθώνει η ίδια το ακίνητο) ενός διαμερίσματος για λογαριασμό του ιδιοκτήτη. Στην περίπτωση αυτή ο κάτοχος εισπράττει το πλήρες ενοίκιο μείον τη μεσιτική αμοιβή και μια ετήσια προμήθεια διαχείρισης που διαμορφώνεται στο 3% του ετήσιου ενοικίου.
Στην περίπτωση των ιδιωτών ιδιοκτητών, η εταιρεία προχωράει σε τυπικές μισθώσεις τριετούς διάρκειας, προκαταβάλλοντας τους πρώτους 6 ή 12 μήνες έναντι έκπτωσης επί του αρχικού ενοικίου, η οποία αποτελεί και το κέρδος της. Αντιστοίχως, σε περιπτώσεις εταιρειών, οι μισθώσεις είναι διάρκειας από 6 έως 10 έτη, ανάλογα με την περίπτωση. «Θεωρούμε ότι η ζήτηση που δημιουργούμε λειτουργεί ως επιταχυντής επενδύσεων στη φοιτητική κατοικία από θεσμικούς, κάτι που έχουμε δει ήδη στην Κύπρο, όπου συνεργαζόμαστε με Ισραηλινούς επενδυτές που αναπτύσσουν συγκροτήματα κατοικιών που θα έχουν αποκλειστικό μισθωτή τη MyStudentFlat», σημειώνει ο κ. Οικονόμου.
Παράλληλα, σύμφωνα με τον ίδιο, το όφελος είναι σημαντικό και για έναν ιδιώτη ιδιοκτήτη, καθώς αποφεύγεται ο κίνδυνος ληξιπρόθεσμων οφειλών από έναν κακοπληρωτή ενοικιαστή κι έτσι υπάρχει αυξημένο κίνητρο, είτε για τη μετακίνηση από τη βραχυχρόνια στη μακροχρόνια μίσθωση είτε ακόμα και για την επανάχρηση ενός κλειστού ακινήτου. Απώτερος στόχος της εταιρείας είναι να έχει δημιουργήσει ένα χαρτοφυλάκιο 400-450 φοιτητικών διαμερισμάτων σε όλη τη χώρα τους επόμενους 18 μήνες, καθώς το 2027 σχεδιάζεται η επέκταση στην Πάτρα, στη Λάρισα, στο Ηράκλειο και στα Ιωάννινα.
Επιχειρηματικές πρωτοβουλίες όπως η συγκεκριμένη καταδεικνύουν και τη σοβαρή καθυστέρηση από την πλευρά της κυβέρνησης ώστε να αντιμετωπιστούν οι ελλείψεις φοιτητικής στέγης. Παρότι οι πρώτοι διαγωνισμοί ΣΔΙΤ για την κατασκευή φοιτητικών εστιών σε διάφορες πόλεις της περιφέρειας (Κρήτη, Λάρισα, Βόλος, Κομοτηνή κτλ.) προκηρύχθηκαν ήδη από το 2020, ακόμα δεν έχουν εκκινήσει καν τα πρώτα έργα, παρότι υπάρχουν πλέον ανάδοχοι στα περισσότερα. Η πολυπλοκότητα των συμβάσεων και πολεοδομικά/τεχνικά εμπόδια με τα ίδια τα ακίνητα συνεπάγονται ότι τα πρώτα νέα κτίρια φοιτητικών εστιών δεν θα είναι έτοιμα για χρήση νωρίτερα από το 2029-2030 ή και ακόμα αργότερα.
