«Ισως το αισιόδοξο σενάριο για το 2026 θα είναι μια πληθωριστική κρίση όπως αυτή του 2022, κατά την οποία οι τιμές μεν ανέβηκαν, όμως ο όγκος πωλήσεων στα σούπερ μάρκετ παρέμεινε ο ίδιος». Σε αυτή τη φράση του κ. Αλέξανδρου Φλώρου, στελέχους της εταιρείας ερευνών αγοράς NielsenIQ με αρμοδιότητα για το λιανεμπόριο, υποκρύπτεται ο φόβος της αγοράς ότι νέες ανατιμήσεις σε ήδη υψηλές τιμές, λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή, θα προκαλέσουν κάμψη της ζήτησης. Ο ίδιος παρομοίασε το τοπίο στο λιανεμπόριο το 2026 ως έναν άσπρο κύκνο περικυκλωμένο από πολλούς μαύρους κύκνους, τους «μαύρους κύκνους» της οικονομίας, ήτοι μια σειρά αρνητικών παραγόντων, τονίζοντας ότι τίποτα δεν μπορεί να προβλεφθεί στην παρούσα φάση για το πώς θα διαμορφωθεί η αγορά φέτος.
Αξίζει να σημειωθεί ότι το 2026 είχε ξεκινήσει θετικά, με τις πωλήσεις των σούπερ μάρκετ να αναπτύσσονται από τις αρχές του έτους μέχρι την 1η Μαρτίου 2026 κατά 6,1%. «Ολες οι προβλέψεις για την οικονομία, όπως αυτές για το ΑΕΠ και την ανεργία, συνθέτουν ένα θετικό περιβάλλον, αλλά αυτό ίσχυε πριν από 15 ημέρες. Ολοι αυτοί οι παράγοντες είναι ευμετάβλητοι πλέον και προκαλούν μια ρευστότητα και αμφιβολία τόσο για τις επιχειρήσεις όσο και για τους καταναλωτές, με τους τελευταίους ήδη από πέρυσι να δηλώνουν σε αναλογία δύο στους τρεις ότι έχουν χρήματα μόνο για τα απαραίτητα», πρόσθεσε ο κ. Φλώρος, μιλώντας στην 31η γενική συνέλευση του ECR Hellas, της πρωτοβουλίας που έχει δημιουργηθεί και αποτελείται από τους προμηθευτές και τις λιανεμπορικές αλυσίδες, κυρίως του κλάδου των σούπερ μάρκετ.
«Δεν θα ησυχάσουμε ποτέ. Τα κύματα που έρχονται είναι απανωτά και οι τελευταίες γεωπολιτικές εξελίξεις είναι άγνωστο πώς θα επηρεάσουν τον πληθωρισμό, τον τουρισμό, τα επιτόκια. Μπαίνουμε ξανά κι εμείς σε όλον αυτόν τον κύκλο της αγωνίας», τόνισε χαρακτηριστικά ο κ. Θεόδωρος Γεροστεργιούδης, πρόεδρος του ECR Hellas από την πλευρά του λιανεμπορίου (σ.σ.: στο ECR Hellas υπάρχει και πρόεδρος από την πλευρά των προμηθευτών).
Τις ανησυχίες της αγοράς ενισχύει το γεγονός ότι η νέα κρίση έρχεται σε μια περίοδο όπου το κόστος ζωής, έπειτα από διαδοχικές κρίσεις, είναι ήδη αυξημένο. Ο πληθωρισμός την τελευταία εικοσαετία έχει αυξηθεί κατά 48,8%, με μοναδική περίοδο αρνητικού πληθωρισμού αυτή της οικονομικής κρίσης κατά την προηγούμενη δεκαετία, ενώ ειδικά οι τιμές των καυσίμων έχουν αυξηθεί κατά 120,4%.
Το 2025, χρονιά κατά την οποία η ανάπτυξη του τζίρου των σούπερ μάρκετ αυξήθηκε κατά 7,1%, σύμφωνα με τα στοιχεία της NielsenIQ, η ανάπτυξη προήλθε κυρίως από την αύξηση του όγκου πωλήσεων και λιγότερο από την αύξηση των τιμών. Ποιες ήταν οι βασικές αιτίες αυτής της αύξησης του όγκου πωλήσεων των σούπερ μάρκετ; Κατ’ αρχάς, σύμφωνα με τον κ. Φλώρο ένα μεγάλο μέρος των πωλήσεων έχει μεταφερθεί από το παραδοσιακό λιανεμπόριο, δηλαδή τα μεμονωμένα καταστήματα τροφίμων, στις αλυσίδες σούπερ μάρκετ. Μάλιστα καταγράφεται συγκέντρωση της αγοράς, με τους τρεις μεγαλύτερους λιανεμπόρους να σημειώνουν αύξηση πωλήσεων μεγαλύτερη από αυτήν του κλάδου και δη κατά 8,1%. Από την άλλη, το παραδοσιακό λιανεμπόριο κατέγραψε πτώση των πωλήσεων κατά 2,7%, ενώ συνεχίστηκε η κάμψη των πωλήσεων στα μίνι μάρκετ (μεμονωμένα καταστήματα που δεν λειτουργούν υπό το σήμα κάποιας αλυσίδας σούπερ μάρκετ) και των περιπτέρων, κατά 1,4% και κατά 5,4% αντιστοίχως.
Ο δεύτερος λόγος αύξησης των πωλήσεων των σούπερ μάρκετ είναι η αλλαγή των συνηθειών των τουριστών, οι οποίοι ψωνίζουν από τις αλυσίδες και καταναλώνουν ολοένα και περισσότερα γεύματα εντός των καταλυμάτων. Δεν είναι τυχαίο ότι η μεγαλύτερη αύξηση πωλήσεων των σούπερ μάρκετ καταγράφηκε το 2025 στα νησιά, 10%, στην Κρήτη 9% και στην Πελοπόννησο 8,4%, ενώ στην Αττική την ίδια ώρα η αύξηση ήταν 5,9%.
