Οταν η Saudi Aramco ενημέρωσε με επιστολή τους αγοραστές πετρελαίου της αυτή την εβδομάδα ότι δεν είχε σαφή ιδέα ποιο λιμάνι θα χρησιμοποιούσε για τις εξαγωγές του Απριλίου, αποκάλυψε μια νέα πραγματικότητα: Το Ιράν, και όχι οι HΠΑ, κρατάει το κλειδί για το άνοιγμα της παγκόσμιας αγοράς ενέργειας. Εντός και εκτός Μέσης Ανατολής υπάρχει πλέον η πεποίθηση ότι ενώ οι ΗΠΑ και το Ισραήλ θα μπορούσαν να κηρύξουν ανά πάσα στιγμή το τέλος του πολέμου, το Ιράν θα έχει τον τελευταίο λόγο για τη διάρκεια της πιο σοβαρής διαταραχής εφοδιασμού πετρελαίου και φυσικού αερίου που έχει σημειωθεί ποτέ.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει δηλώσει επανειλημμένως ότι οι ΗΠΑ βρίσκονται κοντά στη νίκη στον ταχέως κλιμακούμενο πόλεμο, αλλά τα χρονικά πλαίσια που υποδεικνύει κυμαίνονται από ημέρες έως εβδομάδες. Το Ιράν απάντησε στις επιθέσεις ΗΠΑ – Ισραήλ εναντίον του εκτοξεύοντας drones και πυραύλους σε πλοία στα Στενά του Ορμούζ, διακόπτοντας ουσιαστικά τη ροή περίπου του 20% της παγκόσμιας προμήθειας πετρελαίου και LNG σε διυλιστήρια, πετροχημικούς και ηλεκτροπαραγωγικούς σταθμούς, καθώς και σε ενεργοβόρες βιομηχανίες σε όλο τον κόσμο.
Ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι οι ΗΠΑ ενδέχεται να στείλουν στρατιωτικές συνοδείες για να βοηθήσουν στην αποκατάσταση της κυκλοφορίας μέσω του Ορμούζ και έχει προτρέψει τους συμμάχους να στείλουν πολεμικά πλοία για να ασφαλίσουν τα Στενά. Οι ναυτικές συνοδείες ωστόσο δεν θα καταφέρουν να ομαλοποιήσουν την κυκλοφορία, εκτός εάν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ συμφωνήσουν με την Τεχεράνη σε όρους για την παύση των επιθέσεων ή των απειλών κατά της ναυτιλίας.
Εάν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ κηρύξουν νίκη με όρους που το Ιράν δεν αποδέχεται, τότε η Τεχεράνη θα θέλει να δείξει ότι δεν έχει ηττηθεί προκαλώντας περισσότερες αναταραχές με νάρκες και μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Οι Χούθι της Υεμένης, που είναι σύμμαχοι του Ιράν, θα μπορούσαν να αυξήσουν περαιτέρω τους κινδύνους για την ενεργειακή και ναυτιλιακή βιομηχανία, και κατ’ επέκταση για την παγκόσμια οικονομία, επιτιθέμενοι στο λιμάνι Γιανμπού της Σαουδικής Αραβίας στην Ερυθρά Θάλασσα, τη μόνη τρέχουσα εναλλακτική οδό εξαγωγής πετρελαίου του βασιλείου.
Οι ιρανικές επιθέσεις έχουν προκαλέσει διακοπές λειτουργίας σε διυλιστήρια στη Σαουδική Αραβία, τα ΗΑΕ, το Μπαχρέιν και το Ισραήλ, με αποτέλεσμα οι τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου να εκτοξευθούν έως και 60%. Ακόμη και μια γρήγορη επίλυση της σύγκρουσης θα οδηγούσε σε εβδομάδες αναταραχής της αγοράς, προειδοποιούν αναλυτές.
Οι πετρελαϊκές εταιρείες ενδέχεται να καθυστερήσουν να επιστρέψουν στον Κόλπο, διαταράσσοντας ορισμένα πεδία και διακινδυνεύοντας ζημιές σε δεξαμενές, ανέφεραν αναλυτές της Rapidan Energy. Το κλείσιμο των ναυτιλιακών οδών έχει επίσης αναγκάσει τους παραγωγούς να μειώσουν την παραγωγή, καθώς δεν μπορούν πλέον να εξάγουν τα βαρέλια τους. Η Aramco έχει διακόψει την παραγωγή από δύο μεγάλα υπεράκτια πεδία, το Safaniya και το Zuluf, μειώνοντας την παραγωγή από τον μεγαλύτερο παραγωγό του ΟΠΕΚ κατά 20%.
Στο Ιράκ, τον δεύτερο μεγαλύτερο παραγωγό πετρελαίου, η παραγωγή έχει μειωθεί κατά 70%, ενώ στα ΗΑΕ, τον τρίτο μεγαλύτερο παραγωγό του ΟΠΕΚ, η παραγωγή έχει μειωθεί στο μισό, σύμφωνα με αναλυτές. Οι συνολικές περικοπές στην παραγωγή πετρελαίου στη Μέση Ανατολή ανέρχονται πλέον σε 7-10 εκατ. βαρέλια ημερησίως, ή 7%-10% της παγκόσμιας ζήτησης, σύμφωνα με εκτιμήσεις αναλυτών.
Το Κατάρ διέκοψε πλήρως την παραγωγή υγροποιημένου φυσικού αερίου, μειώνοντας κατά 20% τις παγκόσμιες προμήθειες LNG, και ενημέρωσε τους πελάτες ότι ενδέχεται να μην παραλάβουν φορτία μέχρι τον Μάιο. «Είναι απλό – πρόκειται για ασφάλεια. Δεν μπορούμε να θέσουμε σε κίνδυνο ζωές», δήλωσε πηγή του κλάδου.
