Το κείμενο θα μπορούσε να φέρει τον τίτλο: Από τον «κουμπαρά ενέργειας» στο «πορτοφόλι». Που σημαίνει ότι ο καταναλωτής μπορεί να παραγάγει τη δική του ενέργεια κυρίως μέσω φωτοβολταϊκών συστημάτων (προϋπόθεση, φυσικά, να υπάρχει χώρος σε ταράτσα ή κεραμοσκεπή), αλλά υπό νέο καθεστώς «αποζημίωσης» για την ενέργεια που θα παραχθεί.
Αν υπάρχει ένα μάθημα που πήραμε σκληρά τα τελευταία χρόνια της ενεργειακής κρίσης, είναι πως ο μοναδικός τρόπος να θωρακιστείς πραγματικά απέναντι στους «φουσκωμένους» λογαριασμούς ρεύματος είναι να πάψεις να είσαι απλώς καταναλωτής. Η λύση ακούει στο όνομα «αυτοπαραγωγή»: να παράγεις, δηλαδή, το δικό σου ρεύμα μέσω φωτοβολταϊκών στη στέγη. Ωστόσο, όσοι αποφασίσουν να κάνουν το βήμα σήμερα θα ανακαλύψουν ότι οι κανόνες του παιχνιδιού έχουν αλλάξει ριζικά. Το γνωστό και αγαπημένο «Net Metering» αποτελεί ουσιαστικά παρελθόν για τις νέες αιτήσεις, δίνοντας τη θέση του στο «Net Billing». Και κάπου εδώ ξεκινούν τα ερωτήματα αλλά και τα προβλήματα.
Νet Metering vs Net Billing: Ποια είναι η διαφορά;
Για να καταλάβουμε την αλλαγή, πρέπει να θυμηθούμε πώς λειτουργούσε το Net Metering (Ενεργειακός Συμψηφισμός). Φανταστείτε το δίκτυο της ΔΕΗ σαν μια τεράστια δωρεάν μπαταρία. Αν το καλοκαίρι παρήγες 1.000 κιλοβατώρες (kWh), αλλά κατανάλωνες μόνο τις 400, οι υπόλοιπες 600 «αποθηκεύονταν» λογιστικά στο δίκτυο. Μπορούσες να τις τραβήξεις τον χειμώνα για να ζεσταθείς, δωρεάν. Ο συμψηφισμός ήταν ενεργειακός: μία κιλοβατώρα έδινες, μία κιλοβατώρα έπαιρνες πίσω.
Το Net Billing αλλάζει τη φιλοσοφία: Ο συμψηφισμός δεν γίνεται πλέον σε ενέργεια, αλλά σε χρήμα. Εδώ, το δίκτυο παύει να είναι αποθήκη και γίνεται «αγοραστής».
• Όση ενέργεια παράγεις και καταναλώνεις εκείνη τη στιγμή στο σπίτι σου (ταυτοχρονισμός) είναι δωρεάν. Αυτό είναι το ιδανικό σενάριο.
• Όση ενέργεια περισσεύει, δεν «αποθηκεύεται» για αργότερα. Πωλείται στο δίκτυο, αλλά σε τιμή χονδρικής (χαμηλή).
• Όταν εσύ χρειαστείς ρεύμα το βράδυ (που τα φωτοβολταϊκά δεν δουλεύουν), το αγοράζεις από τον πάροχο σε τιμή λιανικής (υψηλή).
Πρακτικά, στο Net Billing «πουλάς φθηνά και αγοράζεις ακριβά». Αυτό καθιστά λιγότερο συμφέροντα τα σκέτα φωτοβολταϊκά συστήματα και σχεδόν επιβεβλημένη την προσθήκη μπαταρίας, ώστε να αποθηκεύεις την περίσσια ενέργεια σπίτι σου αντί να τη «σκοτώνεις» στο δίκτυο. Καταναλώνοντας ρεύμα από την μπαταρία που έχεις παραγάγει, γλιτώνεις και το ποσό που πληρώνεις στον πάροχο και σημαντικό κομμάτι από τις λοιπές χρεώσεις. Το κόστος του ρεύματος που παράγεται από τον ήλιο και αποθηκεύεται σε μπαταρία για να καταναλωθεί όταν πέσει ο ήλιος, τείνει στο μηδέν.
Καταναλώνοντας ρεύμα από την μπαταρία που έχεις παραγάγει, γλιτώνεις και το ποσό που πληρώνεις στον πάροχο και σημαντικό κομμάτι από τις λοιπές χρεώσεις.
Το «γραφειοκρατικό» βραχυκύκλωμα
Και ενώ η θεωρία είναι γνωστή και ο νόμος έχει ψηφιστεί, στην πράξη η αγορά έχει «παγώσει». Χιλιάδες νοικοκυριά και επιχειρήσεις που θέλουν να επενδύσουν στην ενεργειακή τους αυτονομία, βρίσκονται σε στάση αναμονής. Το πρόβλημα εντοπίζεται στην έλλειψη σαφών οδηγιών εφαρμογής. Οι εγκαταστάτες δεν μπορούν να εγγυηθούν χρόνους σύνδεσης, οι πάροχοι ενέργειας δεν έχουν ξεκαθαρίσει πλήρως πώς θα τιμολογούν/πιστώνουν τους πελάτες Net Billing και οι πολίτες διστάζουν να εκταμιεύσουν ποσά επένδυσης χωρίς τη σιγουριά της άμεσης σύνδεσης με το δίκτυο.
