Μολονότι η Κίνα αποτελεί τον κύριο στόχο του Αμερικανού προέδρου, οι επιθετικές πολιτικές του διαμορφώνουν μια συγκυρία που ευνοεί ένα φιλόδοξο και ήδη αρκετά παλιό σχέδιό της: την ανάδειξη του νομίσματός της, γουάν, σε διεθνές αποθεματικό νόμισμα ικανό όχι απλώς να ανταγωνιστεί το δολάριο, αλλά και να αμφισβητήσει τη μακροχρόνια και παγκόσμια ηγεμονία του. Και με την ενίσχυση της διεθνούς θέσης του νομίσματός της, να κατακτήσει και μεγαλύτερη επιρροή και ισχύ στην παγκόσμια σκηνή.
Με την απόφασή του να επιβάλει αλλεπάλληλους γύρους δασμών στους μεγαλύτερους εταίρους των ΗΠΑ, αλλά και σχεδόν σε όλες τις χώρες του κόσμου, ο Ντόναλντ Τραμπ έχει κλονίσει την εμπιστοσύνη στην οικονομία των ΗΠΑ και στις προοπτικές ανάπτυξής της. Πρωτίστως, όμως, έχει υπονομεύσει το δολάριο, που μέσα στους τελευταίους 12 μήνες έχει υποτιμηθεί σχεδόν 11% έναντι του καλαθιού των μεγάλων νομισμάτων. Παράλληλα με την εχθρική ρητορική του κατά του απερχόμενου προέδρου της Federal Reserve και την πασιφανή πρόθεσή του να παρέμβει στο έργο της ομοσπονδιακής τράπεζας των ΗΠΑ, ο Τραμπ έχει καλλιεργήσει αβεβαιότητα για την ανεξαρτησία και την αξιοπιστία της νομισματικής πολιτικής της και για το επίπεδο των επιτοκίων του δολαρίου. Ετσι από τις αρχές του περασμένου έτους εξώθησε τους επενδυτές ανά τον κόσμο να μειώνουν την έκθεσή τους στο δολάριο, ενώ με τις απειλές του για επιβολή νέων δασμών ή κυρώσεων κατά χωρών έχει οδηγήσει πολλές χώρες στην πτώση του ποσοστού του δολαρίου στα διαθέσιμά τους και στη μείωση της εξάρτησής τους από το δολάριο.
Η διεθνής χρήση του κινεζικού νομίσματος σε εμπορικές συναλλαγές ανά τον κόσμο έχει αυξηθεί σε πρωτοφανή επίπεδα.
Είναι τόσο αισθητή η αλλαγή του κλίματος, ώστε η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, έχει τοποθετηθεί ανοικτά επί του θέματος υποστηρίζοντας πως η συγκυρία ευνοεί την αναβάθμιση του ρόλου του ευρώ στις παγκόσμιες χρηματοοικονομικές συναλλαγές.
Το ίδιο εκτιμά, πάντως, και το Πεκίνο σε ό,τι αφορά το κινεζικό νόμισμα. Η αναβάθμιση του διεθνούς ρόλου του γουάν είναι αρκετά παλιός στόχος του Πεκίνου, καθώς η κινεζική ηγεσία προσπαθεί όχι μόνο να ενισχύσει πολιτικά και οικονομικά τη θέση της Κίνας στο διεθνές εμπόριο, αλλά και να θωρακίσει την οικονομία της από τη χρηματοπιστωτική ηγεμονία των ΗΠΑ και από τις πιέσεις της Ουάσιγκτον. Σημειωτέον ότι το ΔΝΤ περιλαμβάνει το γουάν μαζί με το ευρώ, το γιεν, τη στερλίνα και το ελβετικό φράγκο στα νομίσματα που πλην του δολαρίου αναγνωρίζει ως μεγάλα διεθνή νομίσματα. Τελευταία, το γουάν φαίνεται να κερδίζει έδαφος, καθώς η διεθνής χρήση του σε εμπορικές συναλλαγές ανά τον κόσμο έχει ενισχυθεί σε πρωτοφανή επίπεδα από τη στιγμή που η Ουάσιγκτον και η Ε.Ε., ουσιαστικά ο δυτικός κόσμος στο σύνολό του, επέβαλαν κυρώσεις κατά της Ρωσίας, της οποίας η Κίνα παραμένει πιστή σύμμαχος και εμπορική εταίρος. Το Πεκίνο χρησιμοποιεί, άλλωστε, την επιρροή του στην ετερόκλητη συμμαχία των BRICS, που έχουν σχηματίσει Βραζιλία, Ρωσία, Ινδία, Κίνα και Νότιος Αφρική, για να αυξήσει τη χρήση του στις μεταξύ τους συναλλαγές. Τελευταία, όμως, η Κίνα επιχειρεί να εκμεταλλευθεί την ευνοϊκή συγκυρία που διαμορφώνουν οι επιθετικές κινήσεις του Ντόναλντ Τραμπ και παρουσιάζεται ως ο αξιόπιστος εταίρος έναντι του απρόβλεπτου προέδρου των ΗΠΑ.
Προσφάτως έλαβε μέτρα για να προσελκύσει τους επενδυτές, καθώς αύξησε την πρόσβασή τους σε τίτλους, μετοχές, ομόλογα και εμπορεύματα, ενώ παράλληλα διευκόλυνε τις διασυνοριακές πληρωμές. Τώρα αρχίζει να δημοσιοποιεί όλο και περισσότερο τις φιλοδοξίες της για το γουάν. Το καλοκαίρι του 2025, ο διοικητής της Τράπεζας της Κίνας, Παν Γκονγκσένγκ, χαρακτήρισε το γουάν «το μεγαλύτερο νόμισμα του κόσμου στο εμπόριο και στη χρηματοδότηση, και το τρίτο στον κόσμο στις πληρωμές». Παράλληλα τόνισε ότι πρέπει να αναπτυχθεί ένα διεθνές «πολυ-πολικό» νομισματικό σύστημα, που θα αντικαταστήσει την κυριαρχία του δολαρίου. Και τώρα δημοσιοποίησε στην εφημερίδα Qiushi παλαιότερες δηλώσεις του προέδρου Σι που είχαν γίνει σε κατ’ ιδίαν συνάντησή του με δημοσιογράφους και αφορούσαν το σχέδιο της Κίνας να καθιερώσει «ένα ισχυρό νόμισμα που θα χρησιμοποιείται εκτεταμένα στο διεθνές εμπόριο και στις ανταλλαγές συναλλάγματος», και θα καλύπτεται από «μια πανίσχυρη κεντρική τράπεζα», ενώ θα έχει τη δυνατότητα να προσελκύει επενδύσεις και να επηρεάζει τις διεθνείς τιμές. Είναι σαφές πως ένα παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα με κύριο νόμισμά του το γουάν βρίσκεται ακόμη πολύ μακριά από την πραγματικότητα. Το δολάριο εξακολουθεί να αντιπροσωπεύει το 57% των παγκόσμιων διαθεσίμων, όταν το ευρώ μόνον 20% και το γουάν περίπου 2%. Εξάλλου, εμπειρογνώμονες επισημαίνουν πως ο αυστηρός έλεγχος που ασκεί το Πεκίνο στις κινήσεις κεφαλαίων από και προς τη χώρα εξακολουθεί να αποθαρρύνει τους επενδυτές από μια σοβαρή αύξηση της έκθεσής τους στο γουάν. Σίγουρα, όμως, η σταθερή και παρατεταμένη υποτίμηση του δολαρίου ανοίγει τον δρόμο σε όποιον έχει διάθεση να αμφισβητήσει την πρωτοκαθεδρία του.
