Ο πυρήνας της ρύθμισης που ψήφισε η κυβέρνηση είναι το «κούρεμα» της συναλλαγματικής ισοτιμίας για τους συνεπείς δανειολήπτες και η δυνατότητα μετατροπής του δανείου από ελβετικό φράγκο σε ευρώ. Το ποσοστό του «κουρέματος» ξεκινάει από 15% για όλους τους συνεπείς οφειλέτες, ανεξαρτήτως εισοδηματικών και περιουσιακών κριτηρίων, και φτάνει έως και το 50% για όσους πληρούν συγκεκριμένα αυστηρά όρια.
Η πρώτη κατηγορία προβλέπει μετατροπή της οφειλής σε ευρώ με ισοτιμία κατά 50% ευνοϊκότερη από την τρέχουσα και σταθερό επιτόκιο 2,30% για όλη τη διάρκεια αποπληρωμής. Αφορά νοικοκυριά με χαμηλά εισοδήματα και περιορισμένη περιουσία. Τα εισοδηματικά όρια ξεκινούν από 7.500 ευρώ για μονοπρόσωπα νοικοκυριά και φτάνουν έως 22.000 ευρώ για πολυμελή ή μονογονεϊκά νοικοκυριά, ενώ η αξία της ακίνητης περιουσίας δεν μπορεί να υπερβαίνει τις 185.000 ευρώ. Η «ισοτιμία κατά 50% ευνοϊκότερη από την τρέχουσα» δεν σημαίνει ότι η οφειλή μειώνεται στο μισό, αλλά ότι ο δανειολήπτης ανακτά το 50% της συναλλαγματικής ζημίας που έχει υποστεί. Ετσι, σε οφειλή 100.000 ελβετικών φράγκων, το τελικό χρέος μειώνεται από περίπου 106.400 ευρώ σε περίπου 71.600 ευρώ, δηλαδή «κουρεύεται» κατά περίπου 33%.
Η δεύτερη κατηγορία προβλέπει «κούρεμα» της ισοτιμίας κατά 30% και σταθερό επιτόκιο 2,50%. Τα εισοδηματικά όρια είναι ελαφρώς υψηλότερα, ενώ το ανώτατο όριο ακίνητης περιουσίας φτάνει στις 216.250 ευρώ. Στην περίπτωση αυτή, η οφειλή των 100.000 ελβετικών φράγκων, δηλαδή των 106.400 ευρώ, μειώνεται σε 82.600 ευρώ, δηλαδή «κουρεύεται» κατά περίπου 23%. Η τρίτη κατηγορία αφορά δανειολήπτες με ακόμη υψηλότερα εισοδηματικά και περιουσιακά όρια και προβλέπει «κούρεμα» 20% στην ισοτιμία και σταθερό επιτόκιο 2,70%. Στο ίδιο παράδειγμα η οφειλή μειώνεται σε 89.500 ευρώ και άρα το «κούρεμα» είναι περίπου 17%.
Τέλος, η τέταρτη κατηγορία αφορά συνεπείς δανειολήπτες χωρίς εισοδηματικά ή περιουσιακά κριτήρια και προβλέπει οριζόντιο «κούρεμα» 15% στην ισοτιμία και σταθερό επιτόκιο 2,90%. Στην κατηγορία αυτή η οφειλή των 100.000 ελβετικών φράγκων δηλαδή των 106.400 ευρώ, μειώνεται σε 93.400 ευρώ και άρα «κουρεύεται» κατά περίπου 13%.
Με βάση το ίδιο παράδειγμα των 100.000 ελβετικών φράγκων (106.400 ευρώ), η μηνιαία δόση των 994 ευρώ για το ίδιο ποσό μειώνεται:
• Στα 672 ευρώ εφόσον κάποιος πληροί τα κριτήρια της 1ης κατηγορίας (μείωση κατά 32%).
• Στα 783 ευρώ εφόσον πληροί τα κριτήρια της 2ης κατηγορίας (μείωση κατά 21%).
• Στα 856 ευρώ εφόσον πληροί τα κριτήρια της 3ης κατηγορίας (μείωση κατά 14%).
• Στα 903 ευρώ εφόσον πληροί τα κριτήρια της 4ης κατηγορίας (μείωση κατά 9%).
Η δυνατότητα μετατροπής του νομίσματος ισχύει για έξι μήνες από την έναρξη ισχύος του νόμου και συνοδεύεται από τη δυνατότητα επιμήκυνσης της διάρκειας αποπληρωμής του χρέους έως και πέντε χρόνια. Οι οφειλές αυτές ρυθμίζονται με χαμηλό σταθερό επιτόκιο για όλη την υπολειπόμενη διάρκεια του δανείου, εξασφαλίζοντας σταθερότητα στη δόση και ασφάλεια από μελλοντικές αυξήσεις των επιτοκίων. Με βάση τη ρύθμιση, οι συνεπείς δανειολήπτες διακρίνονται σε τέσσερις κατηγορίες.
Σε περιπτώσεις όπου έχει προηγηθεί ρύθμιση με μείωση της οφειλής, ο ευνοϊκός υπολογισμός της ισοτιμίας γίνεται με βάση το ύψος της οφειλής πριν από την τελευταία ρύθμιση, αφαιρουμένων των καταβολών κεφαλαίου που έχουν πραγματοποιηθεί έκτοτε.
Η ένταξη στη ρύθμιση συνεπάγεται την κατάργηση εκκρεμών δικαστικών ενεργειών εκ μέρους των δανειοληπτών και την παύση ισχύος προηγουμένων συμβάσεων ρύθμισης. Σε περίπτωση νέας καταγγελίας του δανείου λόγω μη εξυπηρέτησης, ο οφειλέτης επιβαρύνεται με το ποσό που θα προέκυπτε αν η μετατροπή είχε γίνει στην τρέχουσα ισοτιμία.
Για δανειολήπτες που έχουν οφειλές σε καθυστέρηση, η τροπολογία προβλέπει ένταξη στον εξωδικαστικό μηχανισμό, μετατροπή του δανείου με βάση τη σημερινή ισοτιμία και με υποχρέωση των πιστωτών να αποδεχθούν τη ρύθμιση που προκύπτει από τον αλγόριθμο. Τραπεζικές εκτιμήσεις αναφέρουν ότι πολύ λίγοι δανειολήπτες θα πληρούν τα κριτήρια για το μέγιστο «κούρεμα» 50%, καθώς το όριο ακίνητης περιουσίας των 185.000 ευρώ λειτουργεί ως ισχυρός κόφτης, δεδομένων των τιμών κατοικίας την περίοδο χορήγησης των δανείων. Αντίστοιχοι περιορισμοί ισχύουν και για τις εκπτώσεις 30% και 20%.
Τραπεζικές εκτιμήσεις αναφέρουν ότι πολύ λίγοι δανειολήπτες θα πληρούν τα κριτήρια για το «κούρεμα», καθώς το όριο ακίνητης περιουσίας είναι μικρό σε σχέση με την εποχή που έλαβαν τα δάνεια.
Επιπλέον, οι δανειολήπτες που θα ενταχθούν στη ρύθμιση θα πρέπει να παραιτηθούν από κάθε άλλο ένδικο μέσο, γεγονός που ενδεχομένως να περιορίσει περαιτέρω τον αριθμό όσων τελικά θα επιλέξουν τη μετατροπή. Η τροπολογία φιλοδοξεί να προσφέρει μια διέξοδο σε ένα χρόνιο πρόβλημα, χωρίς όμως να εξαλείφει όλες τις ενστάσεις και τα αδιέξοδα που συνοδεύουν τα δάνεια σε ελβετικό φράγκο εδώ και σχεδόν δύο δεκαετίες.
