Εντυπη έκδοση. Πριν από τέσσερις εβδομάδες περίπου συναντήθηκαν στο Yale οι επικεφαλής μεγάλων αμερικανικών επιχειρήσεων, όπως ο Τζέιμι Ντίμον, επικεφαλής της JP Morgan, και ο Αλμπερτ Μπουρλά της Pfizer και το αντικείμενο της συζήτησής τους ήταν οι αναμενόμενοι δασμοί που είχε προαναγγείλει ο Ντόναλντ Τραμπ. Και όπως ανέφερε τότε η Wall Street Journal, στις κατ’ ιδίαν συζητήσεις τους είχαν όλοι εκφράσει τη διαφωνία τους με τους δασμούς και γενικότερα με την πολιτική του Τραμπ. Απέφευγαν, όμως, να εκφράσουν δημοσίως τη διαφωνία τους και η αμερικανική εφημερίδα τόνιζε ότι απλώς δεν τολμούσαν να αντιταχθούν στον Αμερικανό πρόεδρο σε αντίθεση με τη στάση που είχαν τηρήσει κατά την πρώτη θητεία του. Τώρα, όμως, επιχειρηματίες και επενδυτές αλλάζουν στάση καθώς έχει μεσολαβήσει ο αιφνιδιασμός από το ύψος των δασμών και τις διαφαινόμενες συνέπειες, συμπεριλαμβανομένης της συνεχιζόμενης πτώσης των χρηματιστηρίων.
Ηχηρότερη όλων είναι μέχρι στιγμής η δημόσια τοποθέτηση του δισεκατομμυριούχου μεγαλοεπενδυτή και διευθύνοντος συμβούλου της επενδυτικής Pershing Square Capital Management Μπιλ Ακμαν, ο οποίος θεωρεί την πολιτική του Ντόναλντ Τραμπ κατά κάποιον τρόπο αυτοκαταστροφή της Αμερικής, καθώς προκαλεί η ίδια στον εαυτό της έναν «οικονομικό πυρηνικό χειμώνα». Προειδοποιεί επιπλέον τον Αμερικανό πρόεδρο πως ήδη χάνει την εμπιστοσύνη του επιχειρηματικού κόσμου και των επικεφαλής των επιχειρήσεων και όχι μόνον στις ΗΠΑ, αλλά σε ολόκληρο τον κόσμο. «Επιβάλλοντας οριζόντιους και δυσανάλογους δασμούς στα προϊόντα φίλων και εχθρών και κηρύσσοντας, έτσι, παγκόσμιο οικονομικό πόλεμο, χάνουμε την εμπιστοσύνη των άλλων και η χώρα χάνει την αξιοπιστία της ως εμπορικός εταίρος», τόνισε ο Ακμαν με ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ, πρώην Twitter.
Συνεχίζοντας στο ίδιο ύφος, ο κ. Ακμαν υπογράμμισε πως «η επιχειρηματικότητα είναι ένα παιχνίδι που βασίζεται στην εμπιστοσύνη και ο πρόεδρος χάνει την εμπιστοσύνη των επιχειρηματιών σε όλον τον κόσμο». Ο εν λόγω επιχειρηματίας και επενδυτής προχώρησε ένα βήμα παραπέρα, θυμίζοντας στον Αμερικανό πρόεδρο ότι «δεν ήταν αυτό για το οποίο τον ψηφίσαμε» και προέβλεψε πως «θα είναι βαρύτατες οι συνέπειες για τη χώρα και για τα εκατομμύρια των πολιτών που υποστήριξαν τον πρόεδρο και ιδιαιτέρως για τα χαμηλά εισοδήματα που ήδη βρίσκονται σε δεινή θέση».
Στο ίδιο πνεύμα και ο επικεφαλής της JP Morgan Chase, Τζέιμι Ντάιμον, που προειδοποιεί ότι ένας παγκόσμιος εμπορικός πόλεμος μπορεί να οδηγήσει την αμερικανική οικονομία σε ύφεση και να αυξήσει τις τιμές και παράλληλα να υπονομεύσει τις μακροπρόθεσμες συμμαχίες της χώρας. Στην ανοικτή ετήσια επιστολή του προς τους μετόχους του επενδυτικού κολοσσού, η οποία δόθηκε χθες στη δημοσιότητα, ο Ντάιμον κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για την επιτάχυνση του πληθωρισμού συνεπεία των δασμών που ανακοίνωσε την περασμένη εβδομάδα ο πρόεδρος των ΗΠΑ. Οπως χαρακτηριστικά τονίζει, οι δασμοί «θα αυξήσουν πιθανώς τον πληθωρισμό και θα καλλιεργήσουν στην αμερικανική κοινωνίες δυσοίωνες προβλέψεις σε ό,τι αφορά την πιθανότητα ύφεσης». Καλώντας, έτσι, τον Αμερικανό πρόεδρο να επανεξετάσει τη στάση του, ο Ντάιμον υπογράμμισε πως «όσο πιο γρήγορα επιλυθεί αυτό το ζήτημα τόσο το καλύτερο, διότι ορισμένες από τις αρνητικές επιπτώσεις αυξάνονται σωρευτικά με την πάροδο του χρόνου και θα ήταν δύσκολο να αντιστραφούν».
Αναλύοντας τους αστάθμητους παράγοντες που ενδέχεται να περιπλέξουν την κατάσταση, ο επιχειρηματίας επισήμανε ότι πολλά στοιχεία των σχεδιαζόμενων δασμών παραμένουν ακόμη αδιευκρίνιστα, όπως άλλωστε και άγνωστοι παράγοντες όπως, για παράδειγμα, τα αντίποινα στα οποία ενδέχεται να καταφύγουν άλλες χώρες και οι επιπτώσεις τους στην επιχειρηματική εμπιστοσύνη, στις επενδύσεις και στις ροές κεφαλαίων. Εξέφρασε την ελπίδα πως θα υπάρξουν διαπραγματεύσεις και ότι «μετά τις διαπραγματεύσεις, το μακροπρόθεσμο αποτέλεσμα θα έχει κάποια θετικά οφέλη για τις Ηνωμένες Πολιτείες». Προέβλεψε, άλλωστε, πως οι δασμοί θα επιφέρουν επιτάχυνση του πληθωρισμού στις ΗΠΑ τουλάχιστον βραχυπρόθεσμα και πρόσθεσε ότι «παραμένει μεν αβέβαιο το κατά πόσον οι δασμοί θα προκαλέσουν ύφεση ή όχι», αλλά υπογράμμισε ότι «εκείνο που είναι βέβαιο είναι ότι θα επιβραδύνουν την ανάπτυξη». Σημειωτέον ότι ο επικεφαλής της JP Morgan συντασσόταν παραδοσιακά με τους Δημοκρατικούς, αλλά τα τελευταία χρόνια έχει υιοθετήσει απόψεις που έχουν αποκλίνει από το κόμμα.
Την προηγούμενη εβδομάδα, αμέσως μετά την επιβολή των δασμών η JP Morgan προειδοποίησε ανοικτά για το ενδεχόμενο ύφεσης στην αμερικανική οικονομία, καθώς αναθεώρησε επί τα χείρω τις προβλέψεις της και ενώ πριν από τους δασμούς έδινε πιθανότητα 40% σε μια τέτοια αρνητική εξέλιξη, τώρα δίνει 60% πιθανότητα να διολισθήσει η αμερικανική οικονομία σε ύφεση μέχρι το τέλος του έτους. Κάτι ανάλογο έχει συμβεί και με την Goldman Sachs που δίνει τώρα 45% πιθανότητα ύφεσης.
