Ηταν μία χρονιά με αρκετούς καλούς δίσκους, αλλά ελάχιστους σπουδαίους – αυτό, βέβαια, είναι μία κατάσταση που σιγά σιγά παγιώνεται και έχει να κάνει με το πιο περιορισμένο εκτόπισμα της μουσικής στη σύγχρονη κοινωνία. Θα θυμόμαστε δυστυχώς τις αμέτρητες απώλειες – πάνω από σαράντα πρωτοκλασάτα ονόματα μας αποχαιρέτησαν. Δεν θα θυμόμαστε ποιος πήρε ποιο βραβείο, γιατί δεν έχει καμία σημασία πια, όπως σχεδόν κανείς δεν έχει καταγράψει, π.χ., ποια χώρα κέρδισε πέρυσι τον διαγωνισμό της Eurovision: διότι όλα αυτά δεν έχουν σχέση με τη μουσική.
Κάτι άλλο που προβληματίζει είναι η ηλικία των μουσικών που ευθύνονται για μερικές από τις συνεπέστερες κυκλοφορίες της χρονιάς: Pulp, Suede, Μαρκ Πρίτσαρντ, Deftones, Στίβεν Γουίλσον, Divine Comedy έχουν μέσο όρο ηλικίας άνω των 55 ετών και δύσκολα μπορεί να φανταστεί κάποιος τους σημερινούς πρωταγωνιστές της κορεατικής ποπ και των afrobeats να τους αντικαθιστούν ποιοτικά.
Με δεδομένο ότι 31 Δεκεμβρίου θα πέσουν και επισήμως τίτλοι τέλους στο περίφημο MTV που, από το 1981 που ξεκίνησε να εκπέμπει, επηρέασε καταλυτικά για περισσότερες από δύο δεκαετίες την εξέλιξη της μουσικής, ίσως σηματοδοτείται μια νέα εποχή, όπου όντως η εικόνα δεν θα είναι σημαντικότερη από τον ήχο. Ακολουθούν δέκα λόγοι που επιτρέπουν, σε πείσμα των καιρών, να παραμένουμε αισιόδοξοι.
GEESE
Getting Killed
Partisan/PIAS
Φανταστείτε τους Replacements να διασκευάζουν Ράντι Νιούμαν. Τους Strokes χωρίς το χίπστερ περίβλημα. Τον Τομ Γουέιτς να τραγουδάει μόνιμα στους Butthole Surfers. Τον Τζεφ Μπάκλεϊ να έχει γεννηθεί το 2002 αντί για το 1966. Τους Fall να έχουν σχηματιστεί στο Μπρούκλιν του 21ου αιώνα, αντί για το Μάντσεστερ του 20ού. Φανταστείτε τα όλα αυτά και προετοιμαστείτε για κάτι ακόμα πιο αυθεντικό. Γιατί οι Geese, ενώ θα μπορούσαν άνετα να λυγίσουν κάτω από τον θόρυβο που έχει ξεσπάσει γύρω από το όνομά τους, είναι τόσο αφοσιωμένοι στη μουσική τους που έχουν την ικανότητα να μένουν ανεπηρέαστοι από οτιδήποτε θα μπορούσε να τους αποπροσανατολίσει. Αν έχει κάποια επιπλέον σημασία, αυτός ήταν και ένας από τους αγαπημένους δίσκους του Νικ Κέιβ για τη χρονιά που τελειώνει!
CASS MCCOMBS
Interior Live Oak
Domino
Φέτος ήταν η χρονιά των καλών αμερικάνα δίσκων – αλλά ουδείς καλύτερος από το δωδέκατο άλμπουμ του 48χρονου τροβαδούρου από την Καλιφόρνια που κατάφερε να χωρέσει 16 τραγούδια σε ένα διπλό δίσκο (διάρκεια: 74 λεπτά) χωρίς ούτε μία αδύναμη στιγμή. Με παλαιομοδίτικη προσέγγιση στο υλικό του, καλοδουλεμένους στίχους, ζεστό ήχο και κομμάτια που μιλάνε για ατελείς ανθρώπους είναι σίγουρο ότι έχει κάνει πολλούς συνθέτες/τραγουδιστές να ζηλεύουν: ωραίοι οι φετινοί δίσκοι των Τζεφ Τουίντι, Τζέισον Ισμπελ, Εντουιν Κόλινς, Ματ Μπέρνινγκερ, αλλά όχι και τόσο ωραίοι. Σε ένα δίκαιο κόσμο, οι Calexico θα άνοιγαν τις συναυλίες του Μακούμπς.
HELD BY TREES
Hinterland
Tweed Jacket Music
Με ηγέτη τον πολυοργανίστα Ντέιβιντ Τζόσεφ, οι Held By Trees είναι ένα σχήμα με ρευστή σύνθεση, αποτελούμενο από μουσικούς που με τον ένα ή τον άλλο τρόπο έχουν συνδεθεί πρωτίστως με τους Talk Talk και δευτερευόντως με τους Pink Floyd, Dire Straits, Blur, Wire, Swans, Bark Psychosis – και ακούγονται όντως σαν ένας συνδυασμός όλων αυτών! Στο τρίτο τους άλμπουμ εξακολουθούν να μη χρησιμοποιούν φωνητικά, προτάσσουν την ατμόσφαιρα απέναντι στη συμβατική δομή και εμπλουτίζουν την πολύχρωμη παλέτα τους με επιρροές από Ντέιβιντ Σίλβιαν και Τζον Μάρτιν. Πριν από μερικά χρόνια, ένα τέτοιο άκουσμα θα το χαρακτηρίζαμε «ποστ-ροκ». Σήμερα αρκεί το «πανέμορφο».
ELIJAH JAMAL ASANI
…as long as I long to memorise your sky…
AKP Recordings
Ο ίδιος ο μυστηριώδης καλλιτέχνης, γεννημένος στο Σικάγο με καταγωγή από τη Νιγηρία, χαρακτηρίζει τα επτά άμπιεντ κομμάτια ως «υπενθυμίσεις που καταγράφουν την οικεία αλλά ξεχασμένη ιστορία μεταξύ του ποταμού, της ερήμου και όλων των στοιχείων ανάμεσά τους που διαπλέκονται για όσο αποφασίζουν τα ίδια, δημιουργώντας έτσι αυτό που ξέρουμε ως Γκραντ Κάνιον». Ενας δίσκος βάλσαμο απέναντι σε όλο τον ψηφιακό θόρυβο της καθημερινότητας, ένας δίσκος για τον οποίο αξίζει να σηκωθεί κανείς χαράματα, πριν ξυπνήσει το σύμπαν, για να τον απολαύσει παράλληλα με την ανατολή του ήλιου. Υπέροχο εξώφυλλο, συγκλονιστικός τίτλος, ακόμα πιο συναρπαστικό περιεχόμενο. Χαθείτε στο elijahjamalasani.love χωρίς πίεση χρόνου και με κλειστό το κινητό.
BOZ SCAGGS
Detour
Concord
Ποιος θα περίμενε ότι ένας από τους καλύτερους δίσκους του 2025 θα ήταν το… 19ο άλμπουμ ενός 81χρονου καλλιτέχνη από το Οχάιο… Ο Μποζ Σκαγκς μεγαλούργησε τη δεκαετία του 1970, αλλά φέτος, έπειτα από επτάχρονη απουσία, επέστρεψε, συνοδευόμενος από ένα τζαζ τρίο και έγχορδα, διασκευάζοντας έντεκα αγαπημένα τραγούδια από το παρελθόν, μεταξύ των οποίων και το δικό του, «Ι’ll Be Long Gone». Μαζί με το «Remembering Now» του Βαν Μόρισον, οι δύο βετεράνοι μάς χαρίζουν ένα αναλογικό χάδι σε μία εποχή γεμάτη ψηφιακά πυξ λαξ. Πολύ απλά… δεν βγαίνουν πλέον τέτοιοι δίσκοι – αλλά να που μόλις βγήκε ένας!
ΣΤΑΥΡΟΣ ΛΑΝΤΣΙΑΣ
Waving Hand
Hellenic Jazz Society
Πρόπερσι με το κουαρτέτο του κατέθεσε μερικές από τις πιο ευφάνταστες διασκευές που έχουμε ακούσει ποτέ σε παρτιτούρες του Ενιο Μορικόνε. Φέτος επιστρέφει με επτά πρωτοκλασάτους μουσικούς δίπλα του (Ντέιβιντ Λιντς σε πνευστά, Μιχάλης Καλκάνης στο κοντραμπάσο, Μιχάλης Καπηλίδης στα τύμπανα κ.ά.). Αν ο Λάντσιας ήταν Αμερικανός, θα είχε γράψει μουσική για δεκάδες ταινίες, θα έπαιζε στο Greek Theatre του Λος Αντζελες και θα ανέβαινε στις υψηλότερες θέσεις των charts, σε πολλές κατηγορίες: νιου έιτζ, τζαζ, νεο-κλάσικαλ. Είναι όμως Κύπριος με έδρα την Ελλάδα, οπότε είναι, ίσως, λίγο άτυχος – αλλά εμείς ιδιαιτέρως τυχεροί.
BARBARA HANNIGAN, KATIA & MARIELLE LABEQUE, DACID CHALMIN
Electric Fields
Alpha Classics
Το αρχαιότερο όργανο, η ανθρώπινη φωνή, έχει την τιμητική του εδώ: τολμηρές ενορχηστρώσεις σε φωνητικές μελωδίες περασμένων αιώνων ή νέες συνθέσεις μεσαιωνικής αισθητικής, πιάνο, ηλεκτρονικοί ήχοι, σοπράνο ερμηνείες, με την Καναδή Μπάρμπαρα Χάνιγκαν, που φέτος τιμήθηκε με βραβείο Πολάρ, στα καλύτερά της. Βασικό σημείο αναφοράς το έργο της μοναχής Χίλντεγκαρντ φον Μπίνγκεν (1098-1179), οι ύμνοι της οποίας έχουν διασωθεί και «διασκευάζονται» συχνά 900 χρόνια μετά την εποχή τους. Δίπλα σε αυτό, ερωτικά τραγούδια ιταλικού μπαρόκ αλλά και νέα κομμάτια του κιθαρίστα Μπράις Ντέσνερ των National. Δεν μοιάζει με τίποτε άλλο που ακούσαμε φέτος και καταθέτει διαπιστευτήρια διαχρονικού άλμπουμ (όπως όλες οι κυκλοφορίες της Alpha Classics), που μπορεί άνετα να «καταναλωθεί» τόσο σε μία μεγαλούπολη όσο και από έναν αστροναύτη μακριά από τον πλανήτη μας.
ΚΑΛΛΙΟΠΗ ΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΥ
Between
Submersion
Τη φωνή της την έχουμε ξανακούσει, στο πασίγνωστο «Ανισόπεδη Ντίσκο» του Pan Pan πριν από τρία χρόνια, ενώ ως βιολονίστα έχει συμμετάσχει σε ελληνικές και ξένες ορχήστρες. Μάλλον όμως δεν την έχουμε ξανακούσει ποτέ έτσι όπως μας συστήνεται μέσα από αυτά τα έντεκα τραγούδια: εντυπωσιακή παραγωγή (από τον ταλαντούχο Νίκο Βελιώτη), υπέροχες ερμηνείες, αποτέλεσμα με συνοχή, ατμόσφαιρα και πολυδιάστατες ενορχηστρώσεις (κόρνο, τσέμπαλο, κλάβικορντ, άρπα) που δικαίως ηχογραφήθηκαν στα αγγλικά (αν εξαιρέσουμε τη συνεργασία με την Αντιγόνη Σεφερλή), καθώς έχει σαφέστατα προδιαγραφές να γνωρίσει διεθνή απήχηση. Στέκεται άνετα δίπλα στα φετινά άλμπουμ των Τζόαν Ρόμπερτσον, Μαρία Σόμερβιλ και Αννα φον Χάουσβολφ.
TURNSTILE
Never Enough
Roadrunner
Χάρντκορ συγκρότημα από τη Βαλτιμόρη, που εδώ και 15 χρόνια δεν θυσιάζει τη μελωδικότητα στον βωμό του δυναμικού κιθαριστικού ήχου, οι πενταμελείς Turnstile δίνουν στο πανκ κοινό της πατρίδας τους αυτό που πρέπει, αλλά παράλληλα δεν ξεχνούν ότι δεν είναι πια οι ίδιοι είκοσι ετών: ηλεκτρονικά στοιχεία, πνευστά, ποπ ρεφρέν, επιρροές από Police, Cure, Jane’s Addiciton και Ελβις Κοστέλο, συμμετοχές από μέλη των BadBadNotGood, Test Icicles, Paramore, Shabaka and the Ancestors και, συνολικά, 14 τραγούδια που από λίγο έως πολύ θα αρέσουν στους πάντες. Ενα χορταστικό άλμπουμ για όσους είναι νέοι και, παράλληλα, 45 λεπτά ικανά να κάνουν εκείνους που δεν είναι, να ξεχάσουν για λίγο την ηλικία τους.
BILLY WOODS
Golliwog
Backwoodz Studioz
Κανείς δεν ξέρει με σιγουριά την ηλικία του (μάλλον 47), το πρόσωπό του (είναι Αφροαμερικανός) και το αληθινό του όνομα (ως Μπίλι Γουντς έχει γράψει έως και παιδικό βιβλίο με τίτλο «A Is For Anarchist»), αλλά μπορεί να καυχιέται ότι κυκλοφόρησε τον καλύτερο χιπ χοπ δίσκο της χρονιάς. Και ως τέτοιος οφείλει, πρωτίστως, να είναι ειλικρινής: ο Γουντς δεν ασχολείται με γυναικείες καμπύλες και γαλλικά κονιάκ, αλλά με τη δυστοπική πραγματικότητα να βιώνεις ρατσισμό σε μια χώρα που υποτίθεται ότι δεν είναι πια ρατσιστική. Αρα δεν έχεις δικαίωμα να διαμαρτύρεσαι – έχεις όμως να ραπάρεις.
