Τα πρώτα του δέκα χρόνια γιορτάζει φέτος το Διεθνές Μαθητικό Συνέδριο Λογοτεχνίας στην Κωνσταντινούπολη. Το διοργανώνουν το Ζωγράφειο Λύκειο Κωνσταντινούπολης και τα Εκπαιδευτήρια Ε. Μαντουλίδη Θεσσαλονίκης του ομίλου Dukes Education, υπό την αιγίδα του Οικουμενικού Πατριαρχείου. Τα προηγούμενα συνέδρια ήταν αφιερωμένα στον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη (2012), στον Κωνσταντίνο Καβάφη (2013), στον Γιώργο Σεφέρη (2014), στον Γεώργιο Βιζυηνό (2015), στον Οδυσσέα Ελύτη (2016), στον Γιώργο Θεοτοκά (2018), στον Αντώνη Σαμαράκη (2019) και, μετά τη διακοπή λόγω πανδημίας, το συνέδριο «επέστρεψε» με τον Γιάννη Ρίτσο (2024) και την Κική Δημουλά πέρυσι.
Φέτος το συνέδριο στρέφει το βλέμμα στη Διδώ Σωτηρίου, τη Μικρασιάτισσα. Για τέσσερις ημέρες –ξεκινάει αύριο και ολοκληρώνεται το Σάββατο– μαθητές 34 δημόσιων και ιδιωτικών σχολείων της Ελλάδας, της Πόλης, της Λευκωσίας, της Λάρνακας, της Iμβρου, του Γιοχάνεσμπουργκ, του Λουμπουμπάσι του Κονγκό, της Νέας Υόρκης, θα προσεγγίσουν τη ζωή και το έργο της Ελληνίδας δημιουργού σε συνεργασία με λογοτέχνες, πανεπιστημιακούς και εκπαιδευτικούς.
«Δεδομένου ότι, πρώτον, η Διδώ Σωτηρίου περισσότερο κι από το έργο της έλαμψε λόγω της προσωπικότητάς της και, δεύτερον, τα παιδιά είναι σε μια κρίσιμη ηλικία για τη διαμόρφωση του χαρακτήρα τους και ζουν σε μια κρίσιμη εποχή, που έχει αναλογίες με την εποχή της Διδώς, θα ασχοληθούμε περισσότερο με τον άνθρωπο παρά με τη συγγραφέα. Αλλωστε η Διδώ Σωτηρίου χρησιμοποίησε το συγγραφικό της έργο ως ακόμη ένα όπλο στη φαρέτρα της και όχι ως κύρια αποστολή της», λέει η Λένα Διβάνη, καθηγήτρια του ΕΚΠΑ και συγγραφέας. Μεταξύ των βιβλίων της είναι και το «Ονειρεύτηκα τη Διδώ». Σ’ αυτό η Διβάνη μάς θυμίζει μια φράση της Σωτηρίου: «Εγώ σ’ όλη μου τη ζωή πήγαινα ασορτί με την Ελλάδα. Δράμα αυτή; Δράμα κι εγώ. Αδύνατον να ξεσπάσει καταιγίδα στη χώρα και να μη βρεθώ στο κέντρο της εγώ». «Η Διδώ Σωτηρίου και στα βιβλία της και στα δημοσιογραφικά της άρθρα αναφέρεται, κυρίως, στις δοκιμασίες που πέρασε στη ζωή. Δεν στάθηκε, όμως, μόνο στη λογοτεχνική δημιουργία. Με τη δράση της προσπάθησε να εμπνεύσει και να αναδείξει τις πηγές των μεγάλων δυσκολιών, προειδοποιώντας γι’ αυτά που έρχονταν, πριν οι δομές της κοινωνίας καταρρεύσουν και οι άνθρωποι βρεθούν μπροστά σε μεγάλα αδιέξοδα. Η ζωή της ήταν ένας συνεχής αγώνας, το όραμά της για ειρήνη, συμφιλίωση, δικαιοσύνη πάντα οδηγός, πάντα αειθαλές, ακόμη και στον πιο βαρύ χιονιά. Η Διδώ Σωτηρίου ήταν πάντα σε επαγρύπνηση», παρατηρεί ο συγγραφέας Γιάννης Πάσχος.
«Η δημοσιογραφική της διαδρομή τη φέρνει στο πλευρό των πιο αδύναμων· η ίδια θεωρούσε ότι οι γυναίκες, οι εργάτες, οι πρόσφυγες, οι πολιτικοί κρατούμενοι ήταν εκείνοι που χρειάζονταν περισσότερο μια φωνή που να μιλάει γι’ αυτούς και μαζί τους. Παράλληλα, η συμμετοχή της σε γυναικείες οργανώσεις και διεθνείς κινήσεις ειρήνης αποκαλύπτει μια προσωπικότητα που αντιλαμβανόταν την κοινωνική δράση όχι ως ιδεολογική υποχρέωση, αλλά ως βαθύ υπαρξιακό καθήκον», προσθέτει η ποιήτρια και μεταφράστρια Μυρσίνη Γκανά. Ο Γιάννης Πάσχος και η Μυρσίνη Γκανά θα συμμετάσχουν και φέτος στο συνέδριο, που έχει γίνει το εαρινό ραντεβού στην Πόλη για πολλούς επιστήμονες, συγγραφείς, ποιητές, ηθοποιούς, μουσικούς. Ενδεικτικά φέτος μετέχουν η καθηγήτρια Νεοελληνικής Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Κρήτης και συγγραφέας Αγγέλα Καστρινάκη, ο τραγουδιστής Γιάννης Κότσιρας, ο ηθοποιός Ρένος Χαραλαμπίδης, η ομότιμη καθηγήτρια Ψυχολογίας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και συγγραφέας Φωτεινή Τσαλίκογλου, οι φιλόλογοι στη δευτεροβάθμια και συγγραφείς Νίκος Δαββέτας, Θωμάς Κοροβίνης και Εύη Κουτρουμπάκη.
Οπως κάθε φορά, θα τους υποδεχθούν οι εμπνευστές του θεσμού, ο Γιάννης Δεμιρτζόγλου, διευθυντής του Ζωγραφείου Λυκείου και η Ασπα Χασιώτη, γενική διευθύντρια των Εκπαιδευτηρίων Μαντουλίδη.
Επιμέλεια: ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΠΟΥΡΝΑΡΑ
