Ο Οδυσσέας Πάππος θα χαμογελούσε χθες μελαγχολικά αν μάθαινε ότι πέθανε την ίδια μέρα με τον αγαπημένο του Ούγγρο σκηνοθέτη Μπέλα Ταρ. Ηταν και για εμάς, τους συναδέλφους του στην «Κ», μια ύστατη παρηγοριά.
Ενα σήμα από το υπερπέραν ότι είναι μαζί και συζητούν για τον νομπελίστα συγγραφέα Λάσλο Κρασναχορκάι. Σκέφτομαι πόσο ταιριαστή είναι αυτή η ασπρόμαυρη «συνάντηση» με τον Μπέλα και τον Λάσλο, αφού η ζωή του Οδυσσέα σταμάτησε τόσο απότομα, λες και κάποιος ξέχασε να βάλει τελεία.
«Τι να πεις για ένα αγόρι 31 ετών που πέθανε; Oτι αγαπούσε τον φωτογράφο Μάρτιν Παρ, τη Σάμο, τον Καζαντζίδη και τους Μπιτλς;». Θα μπορούσε να είναι η αρχή μιας μελό ταινίας, αλλά στην αληθινή ζωή αρκεί το πρώτο μέρος της ερώτησης – είναι από μόνο του σπαρακτικό. Ο χρόνος που δεν έζησε, τα μέρη που δεν ταξίδεψε, οι έρωτες που δεν γνώρισε. Τόση αδικία μαζεμένη δεν τη χωράει το μυαλό.
Η αλήθεια είναι ότι στη σύντομη ζωή του ο Οδυσσέας πρόλαβε πολλά: να παίξει στο «Φιλίζι», την ταινία μικρού μήκους του Φοίβου Κοντογιάννη, να σπουδάσει φιλοσοφία στο Ρέθυμνο, να μεταφράσει το «Ο,τι μου κάνει κέφι» του Τζορτζ Οργουελ (εκδ. Μεταίχμιο) και το «Σχίζοντας τους αιθέρες» της Κέρι Γκρίνγουντ (εκδ. Κουκουβάγια), να δουλέψει μαζί μας, να τον αγαπήσουμε. Τις τελευταίες του μέρες στον Ερυθρό Σταυρό, όπου γιατροί και νοσηλευτές αγωνίστηκαν να τον κρατήσουν στη ζωή, βρεθήκαμε δίπλα του κι εκείνος μας μοίραζε αφειδώς αγάπη. Είχε έναν ανεπιτήδευτο τρόπο να μας κερδίζει κι ένα χαμηλόφωνο χιούμορ, αναπάντεχο. «Εχω είκοσι χρόνια να φάω πίτσα», του εξομολογήθηκα ένα βράδυ εκλογών και junk food στην εφημερίδα. «Πάντως τις κάνουν πολύ καλύτερες τώρα», με πείραξε για την ορθορεξική μου εμμονή. «Καρντασάκο», προσφωνούσε περιπαικτικά τον Παντελή Τσομπάνη, σαρκάζοντας τα κλισέ των Αθηναίων για τους Θεσσαλονικείς.
Πάντα άκουγε μουσική την ώρα που έγραφε. Είχε τον δικό του ρυθμό, μια ακατανόητη βραδύτητα. Λες κι είχε πάντα άπλετο χρόνο, ενώ δεν είχε. Ρομαντικός και κυνικός ταυτόχρονα. Η μητέρα του, Εύη Χατζή, μου διηγήθηκε πως όταν σε πολύ μικρή ηλικία τον ρώτησε τι θα ήθελε αν είχε ένα μαγικό ραβδί, απάντησε: «Το μαγικό ραβδί!».
«Ανοιχτό μυαλό, δεν δίσταζε να ρωτήσει για να μάθει, ούτε να σε κοντράρει όταν διαφωνούσε», θυμάται ο Πέτρος Παπακωνσταντίνου, τρία χρόνια τώρα «διπλανός του» στη δουλειά. «Δεν είχε ίχνος από τις ασθένειες του σιναφιού, το άγχος για την καριέρα, τη μανία για την αναγνώριση, την άνοδο επί πτωμάτων». «Μη σταματήσεις να αμφισβητείς ακόμη κι αν μερικά σού φαίνονται σωστά», ήταν η τελευταία του συμβουλή στη Σοφία Χρήστου. «Χάος», το ύστατό του μήνυμα στην Ιωάννα Χρονοπούλου. «Ο,τι κι αν πω δεν σε ξεχνώ», είναι ο στίχος που διάλεξε να του αφιερώσει η Ηλιάνα Μάγρα. Ψάχνουμε όλοι τις αναμνήσεις μας στα ίνμποξ, που έγιναν ενοχές και μας στοιχειώνουν. «Γιατί δεν απάντησα πιο γλυκά; Γιατί δεν ήπια τον καφέ που είχαμε πει; Γιατί δεν του επέστρεψα το βιβλίο που μου είχε δανείσει;».
Στο άδειο του γραφείο κάποιος έβαλε χθες μια ανθοδέσμη και οι συνομήλικοί του συνάδελφοι, που έκαναν πλάκα μαζί του για τον Ολυμπιακό, προσπαθούν τώρα να συμφιλιωθούν με την ιδέα ότι ο θάνατος στα 31 δεν είναι αδιανόητος. Ενα πακέτο από καραμέλες που δεν τελείωσε, ένα αστείο αυτοκόλλητο, το μέιλ του που εμφανίζεται διαρκώς μπροστά μου ζητώντας να του στείλω τον κατάλογο των θεμάτων είναι οι διαρκείς υπενθυμίσεις της ύπαρξής του.
Περιμένω από στιγμή σε στιγμή να ανεβάσει τα ρολά –είχε μανία να ρεμβάζει από το παράθυρο– και να βγάλει φωτογραφία τα φαντασμαγορικά ηλιοβασιλέματα του Νέου Φαλήρου.
Με την Εύη, τον Μανώλη και την Αντιγόνη, την οικογένειά του, γίναμε από χθες συγγενείς στο πένθος.
