Ποιος άραγε γνωρίζει ότι αμέσως μετά τη δολοφονική επίθεση που έγινε κατά του πρωθυπουργού Θεόδωρου Δηλιγιάννη, το 1905, στα σκαλιά της σημερινής Παλαιάς Βουλής, ένας 30χρονος φωτογράφος έσπευσε με τα εργαλεία του για να απαθανατίσει τη συνέχεια;
Ο Δήμος Βρατσάνος (περί αυτού πρόκειται) είχε πληροφορηθεί ότι η σoρός του δολοφονημένου πρωθυπουργού είχε μεταφερθεί στα ενδότερα του ιστορικού κτιρίου και έσπευσε να τη φωτογραφίσει, πλην όμως, όταν έφθασε εκεί, η σορός είχε ήδη απομακρυνθεί. Το «θέμα», όπως λέμε στη δημοσιογραφία, είχε χαθεί. Ο Βρατσάνος όμως φαίνεται πως δεν τα παράτησε τόσο εύκολα: ξάπλωσε στο ίδιο γραφείο που είχαν ξαπλώσει τον Δηλιγιάννη, φόρεσε ένα επίσημο ένδυμα και έβαλε τους βοηθούς του να τον φωτογραφίσουν. Οπερ και εγένετο!
Σήμερα, η φωτογραφία-ντοκουμέντο του «δολοφονηθέντος Δηλιγιάννη» περιλαμβάνεται στο αρχείο του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου, που στεγάζεται στην Παλαιά Βουλή – πόσοι όμως γνωρίζουν ότι ίσως να μην είναι ο νεκρός Δηλιγιάννης στη φωτογραφία αλλά ο πολύ ζωντανός Βρατσάνος;
Ιδιαίτερη προσωπικότητα αυτός ο Βρατσάνος: απόγονος Αγωνιστών από τα Ψαρά, το 1904 ίδρυσε την πρώτη κινηματογραφική εφημερίδα με τον τίτλο «Εικονογραφημένη», ενώ το 1916-17, μαζί με τον Γιόζεφ Χεπ και τον Γεώργιο Προκοπίου, ίδρυσε την κινηματογραφική εταιρεία παραγωγής Asty Films.
Λέμε όμως ότι «ίσως» να συνέβησαν έτσι τα πράγματα με την εν λόγω φωτογραφία, διότι η μοναδική πηγή της απίθανης αυτής ιστορίας είναι ο εγγονός του Δήμου Βρατσάνου, ο οποίος και τη μετέφερε πριν από χρόνια στον δημοσιογράφο και συγγραφέα Γιάννη Ράγκο.
Ο Γιάννης Ράγκος, μετρ της αστυνομικής λογοτεχνίας και δεινός ερευνητής της εγκληματικής ιστορίας των Αθηνών, τη μετέφερε το Σάββατο 13 Δεκεμβρίου (με κάθε επιφύλαξη, καθώς, όπως ανέφερε, δεν μπόρεσε να τη διασταυρώσει) στο κοινό τού In Situ, των πολιτιστικών και ιστορικών περιηγήσεων που διοργανώνει η «Κ» τόσο στην πρωτεύουσα όσο και έξω από αυτή.
Γεγονός είναι ότι όσοι είχαμε την τύχη να παρακολουθήσουμε τη συναρπαστική αφήγηση του Ράγκου θέλαμε πολύ αυτό το ψέμα του Βρατσάνου να είναι… αλήθεια.
Αλλά δεν είχε και τόση σημασία· η ίδια η ιστορία της δολοφονίας του Δηλιγιάννη ήταν συγκλονιστική από μόνη της, όπως, ουσιαστικά, όλες οι ιστορίες που μας αφηγήθηκε ο Γιάννης Ράγκος, ο οποίος μας «ταξίδεψε» πίσω στον χρόνο, σε κεντρικά και πολυσύχναστα σημεία της Αθήνας, που διασχίζουμε καθημερινά εντελώς ανυποψίαστοι, αλλά που αποτέλεσαν το σκηνικό άγριων πολιτικών εγκλημάτων, τα οποία σημάδεψαν τη ροή των ιστορικών εξελίξεων στη νεότερη Ελλάδα.
Ποιοι ήταν οι βασικοί σταθμοί; Η οδός Ερμού, μπροστά στην Καπνικαρέα, όπου δολοφονήθηκε το 1850, έπειτα από συνωμοσία, ο υπουργός Παιδείας Νικόλαος Κορφιωτάκης. Επίσης, εκεί όπου σήμερα βρίσκεται η «Μεγάλη Βρεταννία» έγινε το 1861 απόπειρα δολοφονίας εναντίον της βασίλισσας Αμαλίας. Για την περίπτωση του Δηλιγιάννη στα σκαλιά της Παλαιάς Βουλής τα είπαμε, ενώ στην πλατεία Καρύτση δολοφονήθηκε το 1948, εν μέσω του εμφυλίου πολέμου, ο υπουργός Δικαιοσύνης Χρήστος Λαδάς. Και στην οδό Σταδίου τραυματίστηκε θανάσιμα στη διάρκεια των Ιουλιανών του 1965 ο διαδηλωτής Σωτήρης Πέτρουλας.
Ηταν πράγματι μια περιήγηση σε χαρακτηριστικούς τόπους της ελληνικής πρωτεύουσας, όπου η Ιστορία διασταυρώθηκε με τη βία και τον θάνατο.
