Η ποδιά του έγραφε με μεγάλα γράμματα «ο καλύτερος ψήστης είναι ο παππούς». Βέβαια και ο ίδιος δεν πήγαινε πίσω, κρίνοντας απ’ όσο δοκιμάσαμε είναι εξαιρετικός ψήστης, προφανώς κάθισε με καλό δάσκαλο. Ωστόσο δεν ήταν μόνο πάνω από τις φωτιές, σέρβιρε, καθάριζε τα τραπέζια, έκανε τον λογαριασμό, ανανέωνε τις καράφες με το κρασί, είχε δυο καλές κουβέντες και πολλά χαμόγελα να ξοδέψει για κάθε παρέα. Ενας ευχάριστος άνθρωπος.
Την ίδια ώρα η σύζυγός του ετοίμαζε όλα τα υπόλοιπα. Σαλάτες, μαγειρευτά και φυσικά ό,τι έβγαινε από το τηγάνι είχε την υπογραφή της. Πολύ καλή μαγείρισσα, «με χέρι» που έλεγαν οι παλιές νοικοκυρές, κινούνταν μέσα στην κουζίνα της σαν σε χορογραφία, είχες την αίσθηση ότι και τα μάτια να της έκλεινες δεν θα είχε κανένα πρόβλημα να δουλέψει.
Το ζευγάρι κρατούσε όλο το μαγαζί – μισογεμάτο εκείνο το ψυχρό μεσημέρι. Μπροστά στα μάτια μας ξεδιπλωνόταν το περίφημο μοντέλο της οικογενειακής ταβέρνας στην καλύτερη εκδοχή του, σε ένα μικρό ορεινό χωριό του Πάρνωνα.
Στην περιφέρεια, ευτυχώς, υπάρχουν ακόμη μαγαζιά αγαπησιάρικα, με σπιτική ζεστασιά και μια αυθεντικότητα που συγκινεί.
Παρακολουθούσαμε δυο ανθρώπους κοντά στα 60 σε πολλούς ρόλους και την κόρη τους που πηγαινοερχόταν μεταξύ της ταβέρνας και ενός μικρού μπακάλικου με παραδοσιακά προϊόντα της περιοχής, ιδιοκτησία της οικογένειας στην άλλη πλευρά της πλατείας. Στα ράφια του μπορούσες να βρεις ντόπια ζυμαρικά, βουνίσια βότανα και μυρωδικά, καρύδια και κάστανα, άφθονα στον Πάρνωνα, γλυκά του κουταλιού, σε γυάλινα βάζα με λευκά αυτοκόλλητα όπου είχαν γράψει με το χέρι «καρυδάκι», «πορτοκάλι», «βύσσινο».
Ευτυχώς υπάρχουν ακόμη τέτοια μαγαζιά, αγαπησιάρικα, με σπιτική ζεστασιά και μια αυθεντικότητα που συγκινεί. Φάροι στην ελληνική περιφέρεια, σημεία αναφοράς για μικρές κοινωνίες, φορείς πολιτιστικής κληρονομιάς και κοινωνικής συνοχής, λειτουργούν ως συγκολλητική ουσία απομακρυσμένων κοινοτήτων και σφυρηλατούν την ενότητα των χωριών, είναι μέρη όπου στήνονται γλέντια, ανταμώνουν γενιές, γράφονται ιστορίες.
Αυτές οι μικρές επιχειρήσεις των δυο, τριών, τεσσάρων μελών μιας οικογένειας είναι πολύτιμες για την ελληνική κοινωνία. Μεταφέρουν αξίες, παραδόσεις, τεχνογνωσία και επιχειρηματικό πνεύμα μεταξύ των γενεών, κρατούν ζωντανούς τους μικρούς τόπους.
Τα χωριά της Ελλάδας, αν δεν αργοπεθαίνουν, κάτι που συμβαίνει σε πολλά μέρη της χώρας, χάνουν διαρκώς τη δυναμική τους. Οι νέοι άνθρωποι φεύγουν για να βρουν δουλειά στα αστικά κέντρα, οι ηλικιωμένοι δεν αντέχουν μόνοι τους να κρατούν ζωντανές τις επιχειρήσεις. Κλείνουν μπακάλικα, κλείνουν ταβέρνες και καφενεία. Και όπως έλεγαν οι παλιοί, όταν κλείσει το καφενείο, σβήνει και το χωριό.
