Πριν από δέκα χρόνια μια από τις δημοφιλέστερες θεωρίες συνωμοσίας που κυκλοφορούσε στις ΗΠΑ υποστήριζε ότι στη χώρα εκείνη υπάρχει μια σκοτεινή ελίτ που κινεί τα νήματα και δρα πέρα και πάνω από τους νόμους. Τα μέλη της είναι κυρίως Δημοκρατικοί, Εβραίοι, σατανικές φυσιογνωμίες και, βεβαίως, παιδόφιλοι. Εκατομμύρια Αμερικανοί τα πίστευαν αυτά, σε κάποιο βαθμό. Τους κοροϊδεύαμε οι υπόλοιποι, τους αποκαλούσαμε «ψεκασμένους», αλλά η απόλυτη παραπλάνησή τους και η στράτευσή τους στις (αρχικά μόνο online) ταξιαρχίες ενός κινήματος που έμοιαζε πολύ με αίρεση, είχαν πραγματικές συνέπειες στον αληθινό κόσμο. Ενας πήρε τ’ όπλο του και γάζωσε μια πιτσαρία στη Ουάσιγκτον όπου, σύμφωνα με όσα διάβαζε στο Ιντερνετ, οι Δημοκρατικοί έκρυβαν παιδάκια προς κακοποίηση στο υπόγειο (η πιτσαρία δεν είχε παιδάκια, βεβαίως, και δεν είχε καν υπόγειο). Μια άλλη συνέπεια: η εκλογή του Ντόναλντ Τραμπ το 2016, καθότι όλοι αυτοί τον θεωρούσαν τον αυθεντικό τους εκπρόσωπο, που θα «καθάριζε τον βούρκο» της Ουάσιγκτον και θα έφερνε όλες τις συνωμοσίες των σκοτεινών και ανώμαλων ελίτ στο φως.
Τους κοροϊδεύαμε. Γελάγαμε μαζί τους. Τους οφείλουμε μία συγγνώμη. Οπως αποδεικνύεται, είχαν μόνο εν μέρει άδικο.
Ο Τζέφρι Επσταϊν ήταν μια αλλόκοτη φυσιογνωμία. Χωρίς πανεπιστημιακό πτυχίο, δούλεψε ως δάσκαλος σε σχολείο για λίγα χρόνια μέχρι που τον απέλυσαν. Μετά, μαγικά, έγινε «τραπεζίτης», μετά έγινε πάρα πολύ πλούσιος και δικτυωμένος καταφερτζής και μετά, το 2008, αφού είχε κατηγορηθεί για 36 βιασμούς (μέχρι και 14χρονων παιδιών) καταδικάστηκε για εξώθηση ανηλίκου σε πορνεία, σε φυλάκιση 13 μηνών. Τον Ιούλιο του 2019 συνελήφθη πάλι, για ακόμα περισσότερες υποθέσεις βιασμών και τράφικινγκ ανηλίκων στη Νέα Υόρκη και στο Μαϊάμι, αλλά η υπόθεσή του δεν εκδικάστηκε ποτέ. Βρέθηκε νεκρός στο κελί του ένα μήνα μετά. Η επίσημη αιτία θανάτου ήταν «αυτοκτονία». Ισως να τα έχετε ακούσει κάπου όλα αυτά. Η υπόθεση Επσταϊν, φυσικά, δεν τελείωσε εκεί. Ολες οι καταγγελίες για τα δεκάδες εγκλήματα του βιαστή, μαστρωπού και παιδόφιλου εγκληματία οδήγησαν σε έρευνες των αμερικανικών Αρχών, και αυτές οι έρευνες συγκέντρωσαν τεράστιο όγκο στοιχείων από διάφορες πηγές. Παρ’ όλο τον πλούτο των στοιχείων, του αριθμού των θυμάτων και της σοβαρότητας των εγκλημάτων, ωστόσο, μετά τον μυστήριο θάνατο του Επσταϊν μόνο ένας άνθρωπος παραπέμφθηκε στη δικαιοσύνη. Για όλα αυτά τα εγκλήματα, μόνο μία γυναίκα κατηγορήθηκε ποτέ, η Γκισλέιν Μάξγουελ, δεξί χέρι και ενίοτε σύντροφος του Επσταϊν, που εκτίει ποινή φυλάκισης 20 ετών. Κανένας άλλος.
Είχε γίνει χαμός με το θέμα του Επσταϊν και στους κόλπους των συνωμοσιολόγων, ασφαλώς. Και όλοι αυτοί περίμεναν πώς και πώς να ξαναέρθει ο Τραμπ στα πράγματα, για να αποκαλύψει τη σαπίλα της διεφθαρμένης ελίτ. Πιθανότατα ξέρετε πια ότι μετά την επανεκλογή του ο Τραμπ δεν έκανε τίποτε για να αποκαλύψει τη σαπίλα της διεφθαρμένης ελίτ. Κι όταν προέκυψε η αναπόφευκτη μουρμούρα, πήγε να βγάλει τρελούς και τους ίδιους τους ψηφοφόρους. «Δεν υπάρχουν φάκελοι», είπε η υπουργός Δικαιοσύνης του. Αλλά, φυσικά, φάκελοι υπήρχαν και σε μια σπάνια έκφραση ομοφωνίας, με ακόμα και τους Ρεπουμπλικανούς να συναινούν σύσσωμοι (για να μην τους πάρουν με τις ντομάτες οι προαναφερθέντες ψηφοφόροι) το Κογκρέσο πέρασε νόμο που απαιτούσε από το υπουργείο Δικαιοσύνης να δώσει στη δημοσιότητα όλο το υλικό για την υπόθεση Επσταϊν μέχρι τις 19 Δεκεμβρίου του 2025. Ολα τα αρχεία. Οχι περιλήψεις, όχι δείγματα ή αποσπάσματα. Ολα. Και το υπουργείο Δικαιοσύνης δημοσίευσε την τελευταία μέρα της διορίας περίπου το 1% των αρχείων. Οπότε σήμερα το υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ επισήμως παραβιάζει τον νόμο (και όλοι οι εμπλεκόμενοι φυσικά μπορούν να οδηγηθούν στη δικαιοσύνη, όταν και αν αλλάξει η κυβέρνηση). Κι αυτά ίσως να τα μάθατε.
Πριν από λίγες ημέρες το υπουργείο δημοσίευσε κι άλλα έγγραφα, περίπου τα μισά από όσα απέμεναν. Τι έκανε όλο αυτό τον καιρό; Μα, έσβηνε. Εσβηνε, έσβηνε έσβηνε. Ονόματα, αναφορές, κείμενα, αποσπάσματα από βίντεο και ηχητικά, έπεσε κοπτοραπτική εντατική, ξέφρενη. Μολονότι σε πολλές περιπτώσεις ονόματα θυμάτων αφέθηκαν ανοιχτά μέσα στα αρχεία (κάτι που απαγορεύεται), σε πάρα πολλές άλλες περιπτώσεις ονόματα άλλα σβήστηκαν, μολονότι δεν αφορούσαν ούτε σε θύματα ούτε σε κατηγορουμένους σε ανοιχτές υποθέσεις. Από ό,τι φαίνεται έχουν σβηστεί πολυάριθμα ονόματα επιχειρηματιών, κρατικών αξιωματούχων και αλλοδαπών διπλωματών, επιχειρηματιών και πολιτικών.
Τι μάθαμε από αυτά που απέμειναν;
Πως στον πραγματικό κόσμο συνέβαινε κάτι που μοιάζει πολύ με την σκοτεινή συνωμοσία που ευαγγελίζονταν οι QAnon κι οι άλλοι «ψεκασμένοι» δέκα χρόνια πριν. Πως όντως υπήρχε/υπάρχει ένας συρφετός από πλούσιους και ισχυρούς άνδρες που ζουν και δρουν πέρα και πάνω από τον νόμο, συνωμοτώντας ανεμπόδιστοι με ανορθόγραφα email.
Στα αρχεία της υπόθεσης Επσταϊν μπορεί κάποιος να διαβάσει για τον πρώην πρωθυπουργό του Ισραήλ, Εχούντ Μπαράκ, να του ζητάει συμβουλές για το πώς θα βγάλει λεφτά μετά το τέλος της πολιτικής του καριέρας. Εναν Ινδό επιχειρηματία που ήθελε να του γνωρίσει τον γαμπρό του Τραμπ για να συζητήσουν για δουλειές. Τον Ελον Μασκ να τον παρακαλάει να τον καλέσει σε «τρελά πάρτι» με γυναίκες στο νησί, για να ξεδώσει. Αξιωματούχους του Κρεμλίνου, από τους οποίους ο Επσταϊν προσπαθούσε να εξασφαλίσει ένα ραντεβού με τον Πούτιν. Τον αλλόκοτο τεχνο-ολιγάρχη Πίτερ Τιλ, με τον οποίο αντάλλαζαν επενδυτικές συμβουλές και φιλοσοφικές σκέψεις. Θερμές συνομιλίες με άτομα από ολόκληρο το πολιτικό φάσμα, από τον ακροδεξιό σύμβουλο του Τραμπ Στιβ Μπάνον μέχρι τον αριστερό διανοητή και διάσημο γλωσσολόγο Νόαμ Τσόμσκι. Ενας ευρύτατος κύκλος ανδρών που είχαν βασικά ένα κοινό: τη φήμη, τα λεφτά, την αίσθηση ότι ανήκουν σε έναν άλλο κόσμο, εκτός της «κανονικής» κοινωνίας. Ο Νόαμ Τσόμσκι, αν έχετε τον Θεό σας. Ο λάβρος πολέμιος του καπιταλισμού. Που πέταγε με το ιδωτικό αεροσκάφος του Επσταϊν προς το ιδιωτικό νησί όπου πωλούνταν 13χρονα παιδιά.
Ασφαλώς, δεν ήταν όλοι οι άνθρωποι που αναφέρονται ονομαστικά ή που είχαν απευθείας επικοινωνία με τον Επσταϊν εγκληματίες ή βιαστές. Αλλά οι περισσότεροι από όσους αναφέρονται στα αρχεία (όλοι οι προαναφερθέντες, αλλά και αμέτρητοι άλλοι, από τον Μπιλ Γκέιτς και τον πρίγκιπα Αντριου, μέχρι τον Ρίτσαρντ Μπράνσον, τον Πίτερ Μάντελσον, τον ΥΠΕΞ της Σλοβακίας, τον Σεργκέι Μπριν και τον Ντίπακ Τσόπρα) επικοινωνούσαν με τον Επσταϊν μετά την καταδίκη του για εξώθηση παιδιού σε πορνεία το 2008. Σε πολλές περιπτώσεις, για πολλά χρόνια μετά. Τις προάλλες ο σημερινός υπουργός Εμπορίου των ΗΠΑ, ο Χάουαρντ Λάτνικ, παραδέχτηκε ενόρκως ότι είχε πει ψέματα όταν ισχυριζόταν πως είχε κόψει επαφή με τον Επσταϊν από το 2005. Το 2012 ήταν κι αυτός στο νησί.
Και, βέβαια, ανάμεσα σε όλους αυτούς, και ο Τραμπ. Ο οποίος αναφέρεται 38.000 φορές μέσα στα αρχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα (και σε κάποιες ακραίες καταγγελίες για επιθέσεις και βία που προκαλούν σοκ). Η πραγματική εμπλοκή του Τραμπ, όμως, με το σύστημα αυτό δεν μπορεί να γίνει γνωστή, αφενός επειδή μεγάλο μέρος όσων δόθηκαν στη δημοσιότητα είναι σβησμένα, αφετέρου επειδή το αν και πότε (και σε ποια μορφή) θα δοθούν στη δημοσιότητα και τα υπόλοιπα 3 εκατομμύρια αρχεία μόνος αρμόδιος να το αποφασίσει, εδώ που έχουν έρθει τα πράγματα (και το υπουργείο Δικαιοσύνης αγνοεί ανοιχτά τον νόμο) είναι ο Τραμπ. Είναι πιθανό, όντως, ο Τραμπ να είχε τσακωθεί με τον Επσταϊν από το 2004, όταν είχαν αντιδικίες για ένα οικόπεδο στη Φλόριντα και επειδή ο Επσταϊν, λέει, του έκλεβε εργαζόμενες από το σπα του Μαρ-α-Λάγκο. Και άλλωστε ο Επσταϊν ασχολιόταν με πετυχημένους επιχειρηματίες και ηγέτες κρατών –μέχρι το 2015 ο Τραμπ ήταν ένας καταχρεωμένος πρώην, που έβγαζε τα προς το ζην ως τηλεπαρουσιαστής. Αλλά κανείς δεν μπορεί να ξέρει. Προς το παρόν τα ανοιχτά, μη λογοκριμένα αρχεία μπορούν να δουν μόνο γερουσιαστές σε ένα ειδικό δωμάτιο με τέσσερις υπολογιστές, χωρίς το δικαίωμα να αντιγράψουν ή να πάρουν εκτός τίποτε. Ενας που έκανε μια αναζήτηση «Τραμπ» σε έναν από τους υπολογιστές, είπε ότι το σύστημα του έφερε πίσω ένα εκατομμύριο αποτελέσματα.
Τρία είναι, κατά τη γνώμη μου, τα σημαντικά συμπεράσματα. Πρώτον, ότι όχι απλά υπάρχει «λίστα του Επσταϊν», αλλά αυτή τη στιγμή κυβερνά τις ΗΠΑ. Και στο παρελθόν αυτή η πάστα ανθρώπων έπαιζαν ρόλο και κινούσαν νήματα, αλλά τώρα η δική τους πάστα, οι Μπάνον και οι Λάτνικ είναι που έχουν στην κατοχή τους όλα τα νήματα. Ποια νήματα; Ολο το κουκλοθέατρο. Οι χειρότεροι άνθρωποι στον κόσμο, στη χειρότερη δυνατή θέση.
Το δεύτερο συμπέρασμα είναι το εξής: όσο η αλήθεια μένει κρυφή και ο δημόσιος διάλογος πλημμυρίζει με ψήγματα και υποψίες, ένα πράγμα ανθίζει. Οι θεωρίες συνωμοσίας. Μήπως τον δολοφόνησαν τον Επσταϊν; Ή μήπως είναι ζωντανός, και ζει στο Ισραήλ σήμερα; Μήπως ήταν asset της Μοσάντ; Του Πούτιν; Μήπως έβρισκε και έδινε ανήλικα κορίτσια στους πλούσιους και τους διάσημους για να τους βιντεοσκοπεί και να τους εκβιάζει, για λογαριασμό του Πούτιν, της Μοσάντ, ή για λεφτά; Το νησί του και το σπίτι του στο Μαχνάταν ήταν γεμάτα κάμερες. Τι υλικό είχε για τον Τραμπ; Ποιος το έχει τώρα; Μήπως αυτό τον κόσμο ήθελε να αποκαλύψει ο Στάνλεϊ Κιούμπρικ με την ταινία του «Eyes Wide Shut»; Εξι μέρες αφότου την παρέδωσε στο στούντιο, ο σκηνοθέτης πέθανε. Αυτά γίνονται όταν δεν υπάρχει διαφάνεια, όταν η αλήθεια δεν έρχεται στην επιφάνεια. Οταν δεν ξέρουμε τι ισχύει, οτιδήποτε μπορεί να ισχύει. Αυτό είναι το έδαφος το εύφορο για κάθε QAnon.
Και το τελευταίο και σημαντικότερο είναι ότι, πέρα από το κουτσομπολιό και τα ονόματα, εκεί εκκρεμεί και ένα διαρκές έγκλημα που έχει μείνει χωρίς τιμωρία. Από τα λογοκριμένα αρχεία που ήρθαν στη δημοσιότητα φαίνεται ότι το FBI είχε εντοπίσει τουλάχιστον δέκα επιπλέον συνεργούς του Επσταϊν, που βοήθησαν για να στηθεί όλη αυτή η επιχείρηση σεξουαλικής εμπορίας ανηλίκων στα διάφορα σπίτια όπου φιλοξενούσε τους διάσημους και πλούσιους φίλους/πελάτες. Προφανώς δεν τα οργάνωναν όλα αυτά δύο άνθρωποι. Παρ’ όλα αυτά, ούτε μία υπόθεση διερεύνησης αυτών των στοιχείων δεν έχει ξεκινήσει. Οι άνθρωποι αυτοί, τα ονόματα των οποίων έχουν σβηστεί από τα αρχεία, είναι ακόμα ελεύθεροι εκεί έξω. Μπορεί και να συνεχίζουν να αγοράζουν, να πουλάνε και να βιάζουν παιδιά.
Μπορεί ακόμα και να κυβερνάνε.
