Μάνος Καραγιάννης

Η Μέση Ανατολή έχει εισέλθει σε μεταβατική φάση με γεωπολιτικές ανακατατάξεις και παρατεταμένες συγκρούσεις. Η θρυαλλίδα των εξελίξεων ήταν προφανώς η αιφνιδιαστική επίθεση της Χαμάς στο νότιο Ισραήλ την 7η Οκτωβρίου 2023. Η κυβέρνηση Νετανιάχου εκμεταλλεύεται φανερά τη συγκυρία για να αλλάξει τους συσχετισμούς ισχύος στην περιοχή.

Ο πρόεδρος Τραμπ φαίνεται να πιστεύει ότι ο βομβαρδισμός των πυρηνικών εγκαταστάσεων θα αναγκάσει το ιρανικό καθεστώς να επιστρέψει ταπεινωμένο στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι θα συμβεί κάτι τέτοιο.

Η επίθεση του Ισραήλ εναντίον των ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων και αξιωματούχων του καθεστώτος έπιασε εξαπίνης την Τεχεράνη. Παρά το γεγονός ότι υπήρχαν ενδείξεις πως η κυβέρνηση Νετανιάχου είχε αποφασίσει να δράσει στρατιωτικά, η ιρανική ηγεσία επέλεξε να τις αγνοήσει.

Οι Ισραηλινοί στοχοποίησαν ανώτατους στρατιωτικούς ηγέτες σε ιρανικό έδαφος – Η Τεχεράνη θα προσπαθήσει να πάρει με το μέρος της τη Μόσχα και το Πεκίνο, ώστε να προχωρήσει τα πυρηνικά της σχέδια

Η Αθήνα προφανώς αιφνιδιάστηκε από την αμφιθυμία της αιγυπτιακής πλευράς για το ιδιοκτησιακό καθεστώς της Μονής της Αγίας Αικατερίνης και των επικείμενων κτισμάτων και εκτάσεων. Δεν είναι εξάλλου η πρώτη φορά που συμβαίνει κάτι τέτοιο.

Η Αθήνα επιχειρεί να ισορροπήσει από τη μια πλευρά ανάμεσα στα στρατηγικά συμφέροντα που υπαγορεύουν τη στενή συνεργασία με το Ισραήλ και από την άλλη να μη βρεθεί απομονωμένη από μια διεθνή κοινότητα η οποία γίνεται ολοένα και πιο επικριτική κατά της κυβέρνησης του Μπέντζαμιν Νετανιάχου.

Η Μέση Ανατολή συνεχίζει να βρίσκεται σε μεγάλη γεωπολιτική αναταραχή. Από τη Λιβύη μέχρι το κεντρικό Ιράκ και από τη Συρία μέχρι την Υεμένη, μικρές ή μεγαλύτερες ένοπλες συγκρούσεις κλιμακώνονται και προκαλούν θανάτους και καταστροφές.

Οι πολεμικές συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή, στη Μαύρη Θάλασσα και στην ινδική υποήπειρο δεν ανήκουν προφανώς στην ίδια κατηγορία. Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία έχει προκαλέσει έναν ολοκληρωτικό πόλεμο, με πλήρη κινητοποίηση του πληθυσμού και της οικονομίας για στρατιωτικούς σκοπούς.

Ο ρόλος της θρησκείας στην πολιτική είναι ένα ζήτημα που συχνά προκαλεί αμηχανία στη φιλελεύθερη διανόηση της Ευρώπης. Από τα χρόνια του Διαφωτισμού και ύστερα, η πολιτική αντιμετωπίζεται ως μια απολύτως διακριτή ανθρώπινη δραστηριότητα από τη θρησκεία.

Η πτώση του καθεστώτος Ασαντ δεν σηματοδοτεί μόνο το τέλος μιας εποχής για τη Συρία. Συνιστά μια καταλυτική εξέλιξη που ανατρέπει περιφερειακούς συσχετισμούς ισχύος, με απρόβλεπτες συνέπειες. Τηρουμένων των αναλογιών, η Συρία εξελίσσεται σε ό,τι ήταν ο Λίβανος τις δεκαετίες του 1980 και του 1990.

Η δημοσίευση της Νέας Εθνικής Πυξίδας από το Ινστιτούτο Τσίπρα φιλοδοξεί να συμβάλει στη δημόσια συζήτηση για τις διεθνείς και περιφερειακές προκλήσεις.

Οι μαζικές σφαγές αμάχων στη δυτική Συρία από σουνιτικές πολιτοφυλακές έχουν δικαιολογημένα προκαλέσει αποτροπιασμό και κατακραυγή. Με βάση διασταυρωμένες πληροφορίες, τα περισσότερα θύματα είναι αλαουίτες που κατοικούσαν στην ευρύτερη περιοχή της Λαττάκειας.