Απόψε στο στάδιο «Prince Moulay Abdallah» του Ραμπάτ, πέφτει η αυλαία του Κυπέλλου Εθνών Αφρικής. Μαρόκο και Σενεγάλη θα «μονομαχήσουν» για μια κούπα που μπορεί να μην έχει τη λάμψη του αντίστοιχου ευρωπαϊκού πρωταθλήματος, όμως για τους παίκτες και τις ομάδες που ξεκίνησαν πριν από έναν περίπου μήνα το ταξίδι τους στα γήπεδα του Μαρόκου, είναι το «πιο σημαντικό τρόπαιο της ζωής τους». Αυτό άλλωστε είχε δηλώσει το 2021 ο Σαντιό Μανέ, όταν το δικό του νικητήριο πέναλτι είχε χαρίσει τον τίτλο στη Σενεγάλη στον τελικό κόντρα στην Αίγυπτο.
Ο 33χρονος Σενεγαλέζος ακραίος επιθετικός φτάνει απόψε στο τέλος της διαδρομής. Ο ίδιος μερικές μέρες νωρίτερα, όταν με δικό του γκολ η Σενεγάλη επικράτησε με 1-0 (ξανά) της Αιγύπτου στον ημιτελικό, άφησε να εννοηθεί ότι ο αγώνας αυτός θα είναι ο τελευταίος του χορός στη διοργάνωση, καθώς μετά και το Παγκόσμιο Κύπελλο του καλοκαιριού σκέφτεται να αποσυρθεί από την εθνική ομάδα.
Για τον Σαντιό Μανέ, το ποδόσφαιρο δεν ήταν ποτέ απλώς ένα παιχνίδι. Ήταν διέξοδος, όνειρο και αποστολή. Η ιστορία του ξεκίνησε στο Μπαμπαλί, ένα μικρό χωριό στη νοτιοδυτική Σενεγάλη, παίζοντας –βέβαια- μπάλα σε χωμάτινα γήπεδα, χωρίς καμία υποδομή και οργάνωση. Σε αυτό το περιβάλλον, διαμορφώθηκε ο χαρακτήρας ενός ποδοσφαιριστή που έμελλε να εξελιχθεί σε έναν από τους σημαντικότερους παίκτες που ανέδειξε ποτέ η αφρικανική ήπειρος.
Σε ηλικία 13 ετών, ο Μανέ είδε στην τηλεόραση την ιστορική ανατροπή της Λίβερπουλ απέναντι στη Μίλαν στον τελικό του Champions League το 2005 στην Κωνσταντινούπολη. Εκείνη η βραδιά δεν ήταν απλώς μια ποδοσφαιρική ανάμνηση, αλλά ο σπόρος ενός ονείρου. Χρόνια αργότερα, ο ίδιος θα φορούσε τη φανέλα των «κόκκινων» και θα πανηγύριζε με αυτούς τόσο την κατάκτηση του Champions League όσο και της Premier League, δικαιώνοντας με τον πιο εντυπωσιακό τρόπο εκείνο το παιδικό όραμα.
Η πορεία του προς την κορυφή μόνο εύκολη δεν ήταν. Αφήνοντας νωρίς τη Σενεγάλη, βρέθηκε στη Γαλλία, όπου άρχισε να ξεχωρίζει με τη Μετς, πριν ακολουθήσει η μεταγραφή του στη Ρεντ Μπουλ Σάλτσμπουργκ. Εκεί έκανε το ευρωπαϊκό «ξεπέταγμά» του, τραβώντας το ενδιαφέρον μεγάλων συλλόγων. Η Σαουθάμπτον ήταν ο επόμενος σταθμός, και η Premier League το περιβάλλον μέσα στο οποίο ο Μανέ άρχισε να αποδεικνύει ότι δεν πρόκειται για ένα ακόμη ταλέντο, αλλά για έναν παίκτη ικανό να αλλάζει ισορροπίες. Το 2016, η μεταγραφή του στη Λίβερπουλ αποτέλεσε σημείο καμπής. Υπό τις οδηγίες του Γιούργκεν Κλοπ, ο Μανέ εξελίχθηκε σε έναν από τους πιο ολοκληρωμένους επιθετικούς στον κόσμο. Ταχύς, εκρηκτικός, με ένστικτο σκόρερ αλλά και ικανότητα δημιουργίας, αποτέλεσε βασικό πυλώνα της ομάδας που κατέκτησε την Ευρώπη και έφερε ξανά τον τίτλο της Premier League πίσω στο Άνφιλντ μετά από 30 χρόνια. Η συνεργασία του με τους Σαλάχ και Φιρμίνο έγραψε ιστορία, δημιουργώντας μια από τις πιο αποτελεσματικές επιθετικές τριάδες της σύγχρονης εποχής.
Παρά την τεράστια επιτυχία σε συλλογικό επίπεδο, για τον Μανέ η απόλυτη δικαίωση ήρθε με την εθνική ομάδα. Η Σενεγάλη είχε φτάσει πολλές φορές κοντά στην πηγή, αλλά πάντα κάτι έλειπε για να… πιει νερό. Το 2021, όμως, όλα άλλαξαν. Στον τελικό του Κυπέλλου Εθνών Αφρικής απέναντι στην Αίγυπτο, ο Μανέ πήρε πάνω του την ευθύνη. Μπορεί να έχασε πέναλτι στην κανονική διάρκεια, αλλά επέστρεψε για να εκτελέσει το καθοριστικό χτύπημα στη διαδικασία των πέναλτι, χαρίζοντας στη χώρα του τον πρώτο τίτλο στην ιστορία της. «Η καλύτερη μέρα της ζωής μου και το καλύτερο τρόπαιο της ζωής μου», είχε πει, εκφράζοντας το συναίσθημα ενός ολόκληρου έθνους.
Η σημασία εκείνου του επιτεύγματος αποτυπώθηκε και συμβολικά, όταν ένα στάδιο στην πόλη Σεντιού πήρε το όνομά του. Για έναν άνθρωπο που δεν ξέχασε ποτέ από πού ξεκίνησε, αυτή η τιμή είχε ξεχωριστή αξία.
Στα 33 του χρόνια, ο Μανέ βρίσκεται πλέον σε διαφορετική φάση της καριέρας του. Μετά τη σύντομη αλλά ουσιαστική παρουσία του στη Μπάγερν, συνεχίζει την πορεία του στη Σαουδική Αραβία με την Αλ-Νασρ. Παρά την αλλαγή περιβάλλοντος, παραμένει βασικό πρόσωπο στην εθνική Σενεγάλης και σημείο αναφοράς εντός κι εκτός γηπέδου.
Το αποψινό παιχνίδι ενδέχεται να αποτελέσει τον επίλογο της παρουσίας του στο Copa Africa. Ο ίδιος άφησε ανοιχτό αυτό το ενδεχόμενο, μιλώντας για «τελευταίο τελικό», όμως οι συμπαίκτες και οι άνθρωποι της εθνικής ομάδας δεν δείχνουν έτοιμοι να αποδεχθούν εύκολα ένα τέτοιο σενάριο. Ο συμπαίκτης του, Παπέ Γκεγιέ, τον αποκάλεσε «θρύλο της Σενεγάλης» και τόνισε όλοι θα προσπαθήσουν να τον πείσουν να συνεχίσει τουλάχιστον έως το 2027.
Και όχι άδικα. Τα στατιστικά του στη διοργάνωση δείχνουν έναν παίκτη που εξακολουθεί να καθορίζει το παιχνίδι. Πρώτος σε ευκαιρίες που δημιούργησε, σε σουτ εντός στόχου και σε επαφές στο επιθετικό μισό, ο Μανέ μπορεί να μην βασίζεται πια αποκλειστικά στην ταχύτητα, αλλά έχει εξελιχθεί σε ηγέτη που διαβάζει το παιχνίδι, οργανώνει και εμπνέει. «Ξέρουμε πώς να παίζουμε έναν τελικό», δήλωσε, μετά τον ημιτελικό με την Αίγυπτο, ο οποίος κρίθηκε από ένα δικό του γκολ στο 78ο λεπτό. «Ένας τελικός είναι για να κερδίζεται. Θα είμαι πολύ χαρούμενος να παίξω τον τελευταίο μου τελικό στο Κύπελλο Εθνών Αφρικής, να τον απολαύσω και να κάνω τη χώρα μου νικήτρια», θα προσθέσει.
Πέρα από το αγωνιστικό κομμάτι, ο Σαντιό Μανέ ξεχωρίζει για το κοινωνικό και ανθρώπινο αποτύπωμά του. Στο Μπαμπαλί δεν είναι απλώς ένας διάσημος ποδοσφαιριστής· είναι ευεργέτης. Έχει χρηματοδοτήσει την κατασκευή νοσοκομείου και σχολείου, έχει συνδράμει στην ανέγερση τζαμιών και έχει προσφέρει σημαντική οικονομική βοήθεια κατά την περίοδο της πανδημίας. Το 2018, έστειλε 300 φανέλες της Λίβερπουλ στο χωριό του, δείχνοντας ότι η επιτυχία του ανήκει και σε όσους στάθηκαν δίπλα του από την αρχή.
Η ταπεινότητά του είναι στοιχείο που επαναλαμβάνουν όσοι τον γνωρίζουν. Στην Αγγλία είχε προκαλέσει εντύπωση η αποκάλυψη ότι βοηθούσε στον καθαρισμό τζαμιού στο Τόξτεθ, μακριά από κάμερες. «Δεν επιδιώκει τη δημοσιότητα, δεν υπάρχει αλαζονεία», είχε δηλώσει ο ιμάμης του τεμένους, συνοψίζοντας την ουσία του χαρακτήρα του.
Με περισσότερες από 120 διεθνείς συμμετοχές και 53 γκολ, ο Μανέ είναι ο κορυφαίος σκόρερ όλων των εποχών της Σενεγάλης. Ακόμη κι αν δεν φορά το περιβραχιόνιο του αρχηγού, η παρουσία του αρκεί για να επιβάλει σεβασμό. Όταν μιλά στα αποδυτήρια, όλοι ακούν.
Ο τελικός απέναντι στο Μαρόκο μπορεί να είναι ακόμη ένας σταθμός σε μια ήδη σπουδαία διαδρομή ή το ιδανικό φινάλε ενός κεφαλαίου. Για τη Σενεγάλη, όμως, το διακύβευμα είναι μεγαλύτερο από ένα τρόπαιο. Είναι η ευκαιρία να τιμήσει έναν ποδοσφαιριστή που ταυτίστηκε με τις μεγαλύτερες επιτυχίες της χώρας.
«Του το χρωστάμε», λένε οι συμπαίκτες του. Ένα δεύτερο αστέρι στη φανέλα θα σφράγιζε οριστικά τον μύθο του Σαντιό Μανέ, ενός παιδιού από το Μπαμπαλί που έφτασε στην κορυφή της Αφρικής και κέρδισε τον σεβασμό ολόκληρου του ποδοσφαιρικού κόσμου.
