Ακρως ενδιαφέροντα στοιχεία προκύπτουν από το migration report, την ετήσια μελέτη που κάνει η FΙΒΑ για τους παίκτες και τις ομάδες παγκοσμίως, λαμβάνοντας υπόψη χρόνους συμμετοχής, ηλικίες και μεταγραφές από 16 πρωταθλήματα του πλανήτη.
Το βασικό εύρημα της φετινής μελέτης είναι και πάλι ο μικρός χρόνος συμμετοχής των νέων παικτών.
Τη σεζόν 2024–25 η παγκόσμια αγορά πλην ΝΒΑ κατέγραψε 13.555 μεταγραφές από 9.907 διαφορετικούς παίκτες, αριθμοί που αποτελούν ιστορικό υψηλό από τότε που καθιερώθηκε η έρευνα. Οι μετακινήσεις αυξήθηκαν κατά 406 σε σχέση με πέρσι, ενώ η συνολική αύξηση από το 2010–11 αγγίζει το 120%.
Οι παγκόσμιες ροές δείχνουν ότι 10.361 άνδρες και 3.194 γυναίκες μετακινήθηκαν συνολικά. Οι ΗΠΑ παραμένουν ο απόλυτος εξαγωγέας με 1.994 παίκτες, σχεδόν τριπλάσιο αριθμό από τη δεύτερη χώρα, την Ισπανία (628) και η Ευρώπη παραμένει η πιο «ανοιχτή» αγορά σε εισαγωγές παικτών, με κορυφαίες χώρες σε αριθμούς την Ισπανία (931), τη Γερμανία (616) και την Ιταλία (516).
Ενα από τα πιο σημαντικά μέρη της μελέτης είναι ότι η παγκόσμια αγορά παύει σταδιακά να είναι μονοπώλιο Ευρώπης – ΗΠΑ, καθώς η Αφρική τετραπλασίασε τις μεταγραφές της σε τέσσερα χρόνια (από 124 το 2021 σε 485 το 2025). Η Ασία έκανε κάτι αντίστοιχο, από 92 το 2021 σε 456 το 2025.
Περισσότεροι αγώνες, περισσότερη έκθεση παικτών
Στο επίπεδο των Λιγκών, η BNXT League (Βέλγιο–Ολλανδία) παρουσίασε τεράστια αύξηση αγώνων (+142), η VTB (βορειοανατολική Ευρώπη) επίσης αύξησε τον αριθμό αγώνων από 182 σε 264. Η χώρα με τους περισσότερους αγώνες είναι η Ιαπωνία με 708.
Οικοσύστημα ξένων παικτών: εξάρτηση και παράδοξα
Ο μέσος όρος συμμετοχής των ξένων παικτών παραμένει σταθερός (20,9 λεπτά). Η Ισπανία έχει το υψηλότερο ποσοστό ξένων παικτών. Η Τουρκία μειώνει τους ξένους της κατά 7,1%. Ο μέσος χρόνος συμμετοχής Αμερικανών παγκοσμίως είναι ο μεγαλύτερος, ιδιαίτερα σε BNXT και Βραζιλία.
NCAA – η νέα δεξαμενή διεθνοποίησης
Το NCAA Γυναικών είχε 13% αύξηση σε μη Αμερικανίδες παίκτριες ενώ σημειώθηκε ρεκόρ διεθνών παικτών σε άνδρες (888) και γυναίκες (951). Σχεδόν το 48% των μη Αμερικανών παικτών του NCAA είναι Ευρωπαίοι. Οι ισχυρότερες διεθνείς «γραμμές μετακίνησης» είναι από ΗΠΑ προς Αυστραλία (195 μετακινήσεις) και από Ισπανία προς Γαλλία (153 μετακινήσεις).
Η Ελλάδα
Η Ελλάδα παρουσιάζει μια σειρά ιδιομορφιών που την καθιστούν ιδιαίτερη περίπτωση ανάμεσα στις 16 Λίγκες της έρευνας, καθώς είναι μία αγορά προσανατολισμένη στους Αμερικανούς. Η Ελλάδα είναι η μοναδική χώρα όπου το ποσοστό Αμερικανών παικτών είναι μεγαλύτερο από το ποσοστό γηγενών και μη Αμερικανών ξένων μαζί. Το 43,4% των παικτών της Α1 ήταν Αμερικανοί. Από τους 118 ξένους: 89 ήταν Αμερικανοί, μόλις 29 μη Αμερικανοί. Η χώρα βασίζεται περισσότερο από κάθε άλλη στον αμερικανικό «καρπό» της αγοράς και παρουσιάζει 259 εξαγωγές παικτών, με 21,2% γηγενείς (10η θέση) και 278 εισαγωγές παικτών, μόλις 12,9% γηγενείς. Κύρια διεθνής «γραμμή» είναι Ελλάδα – ΗΠΑ (51 παίκτες προς Ελλάδα, 14 αντίστροφα). Εντός Ευρώπης είχαμε από Κύπρο 22 αφίξεις / 22 αναχωρήσεις, από Ισπανία: 16 / 10 και από Ιταλία: 18 / 7.
Στην Basket League, η Ελλάδα έχει 12 ομάδες και είναι η Λίγκα με τους λιγότερους αγώνες στη σεζόν, μόλις 132. Αυτό, σύμφωνα με την έρευνα, μειώνει τον αριθμό ευκαιριών για γηγενείς, νέους και ξένους να δείξουν όσα μπορούν.
Στον δείκτη αποτελεσματικότητας και ηλικιακού προφίλ, η Ελλάδα βρίσκεται στη μέση της λίστας σε σκορ (80,5 πόντοι μ.ο. – 11η θέση), έχοντας τον 6ο μεγαλύτερο μέσο όρο ηλικίας παικτών (26,8), αλλά και πολύ υψηλό μέσο όρο ύψους (197,8 – 4η θέση).
Παναθηναϊκός (201,8 cm) και Ολυμπιακός (200,9) είναι οι ψηλότερες ομάδες της Ευρώπης, ενώ στη μάχη των U21 υπάρχει χαμηλή συμμετοχή και χαμηλή αξιοποίηση με μόλις 12.2% U21 στα ρόστερ (11η θέση), μόλις 5,2 λεπτά συμμετοχής κατά μέσο όρο – από τους χαμηλότερους αριθμούς στις 16 Λίγκες. Ολοι οι U21 ήταν γηγενείς, γεγονός που δείχνει έλλειψη εμπιστοσύνης αλλά και έλλειψη «μείγματος» νεαρών ξένων.
Το διαχρονικό ελληνικό πρόβλημα
Οι ελληνικές ομάδες κράτησαν μόλις 32,8% του ρόστερ από την προηγούμενη σεζόν. Υπέγραψαν ξανά τους ίδιους ξένους σε ποσοστό 16,9% (από 7%), έκαναν 29 προσθήκες εντός σεζόν, ενώ το Μαρούσι είχε τη 2η μεγαλύτερη αύξηση εντός σεζόν στα ρόστερ (6 νέοι παίκτες).
Η Ελλάδα παραμένει στη 2η θέση της δεκαετίας σε προσφυγές προς το Basketball Arbitral Tribunal, με 185 υποθέσεις, πολύ πίσω από την Τουρκία (473).
Το Ντουμπάι
Το όνομα Dubai BC εμφανίζεται πλέον στις λίστες του Migration Report σε μία κατηγορία-κλειδί: τις ομάδες με τα υψηλότερα ποσοστά ξένων παικτών στα ρόστερ τους. Στην κορυφαία πεντάδα, μόνο μία ομάδα δεν είναι ισπανική: το Dubai BC, με 100% ξένους.
Top 5 ομάδων με τους περισσότερους ξένους:
- Μπασκόνια – 100%
- Dubai BC – 100%
- Μούρθια – 94,4%
- Μπρεογάν – 88,9%
- Γκραν Κανάρια – 87,5%
Η παρουσία του Dubai BC στη λίστα καταδεικνύει ότι το κλαμπ εισέρχεται στη διεθνή αγορά επιθετικά, στηρίζεται εξ ολοκλήρου σε παίκτες εκτός γηπέδου παραγωγής, λειτουργεί με μοντέλο ευρωπαϊκού «μεγα-επενδυτή» και έχει τη βούληση να παίξει με όρους κορυφαίων οργανισμών. Η έρευνα τοποθετεί το Dubai BC δίπλα σε ομάδες της ACB που ιστορικά αποτελούν πυλώνες της ευρωπαϊκής αγοράς. Αυτό είναι κομβικό: το νεοεισερχόμενο project δεν εμφανίζεται ως εξαίρεση, αλλά ως ισότιμος παίκτης μίας ελίτ πεντάδας.
Αν και το Migration Report δεν απομονώνει ειδικά τη δράση του Ντουμπάι σε εισαγωγές/εξαγωγές, η ένταξή του στο top-5 της διεθνοποίησης δείχνει ότι η ομάδα προσελκύει παίκτες με υψηλό προφίλ, λειτουργεί ως «νησίδα» για διεθνή ταλέντα και συμβάλλει στη γενικότερη αύξηση του mobility προς την Ασία και τη Μέση Ανατολή. Το Dubai BC εμφανίζεται ως ένα κλαμπ που επηρεάζει έμμεσα τις διεθνείς ροές παικτών, τη διεύρυνση της αγοράς προς νέα κέντρα ισχύος, τη δυναμική των Λιγκών με υψηλό αριθμό ξένων.
Το Migration Report 2025 αποκαλύπτει ένα περιβάλλον που γίνεται πιο ανταγωνιστικό, πιο διεθνοποιημένο, πιο απαιτητικό σε αριθμούς, ποιότητα και προγραμματισμό.
Για την Ελλάδα, τα δεδομένα είναι ξεκάθαρα: Η εξάρτηση από Αμερικανούς παίκτες είναι πρωτοφανής. Τα U21 παραμένουν μερικώς αξιοποιημένα. Οι λίγοι αγώνες και τα ασθενή ρόστερ περιορίζουν την εξέλιξη. Η αστάθεια ρόστερ μειώνει τη συνοχή. Παρ’ όλα αυτά, η Ελλάδα παραμένει σημαντικός παίκτης στη διακίνηση και στην παραγωγή ύψους και εμπειρίας.
Για το Dubai BC, η εικόνα είναι αυτή μίας ομάδας που δημιουργεί νέα ισορροπία στην κορυφή της ευρωπαϊκής αγοράς, λειτουργεί με μοντέλο υψηλής εξάρτησης από ξένους και αναδιατάσσει τις δυνάμεις στην περιοχή.
Σε ένα μπάσκετ που αλλάζει, το Dubai BC είναι ένα σύγχρονο παράδειγμα αυτής της αλλαγής. Και η Ελλάδα, μέσα από τα δεδομένα του Migration Report, βρίσκεται μπροστά σε κρίσιμα ζητήματα πολιτικής, ανάπτυξης και προσαρμογής στο μέλλον.
